tag:blogger.com,1999:blog-73848673523600303392012-01-30T21:41:48.355-08:00Надад мөрөөдөл бийGansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.comBlogger341100tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-44515836669805861492011-11-04T10:38:00.000-07:002011-11-06T20:59:07.324-08:00<a name='more'></a><br /><b>Зөв явбал зөөлөн зөөлөн замбуулин</b><br /><br />Үг: Л.Мөнхтөр<br />Ая: Н.Баасандорж <br /><br />Агь үнэртсэн цэнхэр талын<br />Адуу нь дандаа соргог байдаг аа<br />Уужуу тайвуу ухаантай аавын минь<br />Үг нь дандаа эрдэнэ байдаг аа<br /><br />ДХ: Зүүд хүртэл жаргааж сэрдэг<br />Зөв явбал зөөлөн зөөлөн замбуулин<br /><br />Нар үдэлсэн буурал говийн<br />Салхи нь дандаа бүлээн байдаг аа<br />Насан өндөр сайхан ээжийн минь<br />Санаа нь дандаа сүү байдаг аа<br /><br />ДХ:<br /><br />Бүжин туулай хярсан бутыг<br />Харахад нэг л нөмөртэй байдаг аа<br />Бүүвэй аялсан бүсгүй хүний<br />Харц нь дандаа зөөлөн байдаг аа<br /><br />ДХ: *2<br /><br /><b>Тэнгэр ээж минь өршөө</b><br /><br />Тээж төрүүлсэн ачий нь ээ<br />Тэтгэж хариулах завгүй яв аа<br />Тэнэгхэн хүү намайгаа<br />Тэнгэр ээж минь өршөө өршөө<br /><br />Дуулимд ганцхан ээжий минь<br />Дуучин хүүгээ өршөө<br />Тэнгэр ээж минь өршөөгөөрэй<br /><br />Царай чинь нүдэнд үзэгдээд<br />Санаа чинь биеэр лугшаад байна аа<br />Эмгэн болсон ээж танийгаа<br />Ээдээ мөн ч их санах л юм даа<br /><br />Алаг нүдний минь нулимс<br />Аягаа дүүрээд бөмбөрлөө<br />Айдаа мөн ч их санах юм даа<br /><br />Шүүдрийн мөнгөн дуслын оронд<br />Сувдын мянган дууг хэлхээд<br />Аагтай шаргал цайны нь оронд<br />Амилуулж дуулсан дуугаа өгье өө<br /><br />Аялгуу шингээсэн дуугий минь<br />Ачит ээж минь уу даа<br />Аягалан аягалан уу даа<br /><br />Аялгуу шингээсэн дуугий минь<br />Ачит ээж минь уу даа<br />Аягалан аягалан уу даа<br />Аамтлан амтлан уу даа <br /><br /><b>Дуут нуур</b><br /><br />Д.Цэвээнравдан Н.Лутбаяр<br />Дуучин: УГЖ. С.Батсүх<br /><br />Зогссод байх нь аялгуу түрээд<br />Зоргол халиун буга нь урадах юмаа<br />Нүцгэн уулсаа аргадан таалаад<br />Нүдэн нуур уилаад байх юмаа<br /><br />Дахилт:<br />Дуут нуурыг дуулдаг гэлцдэг<br />Дуундаа уяраад уйлдаг гэлцдэг<br />Домог яриа хачиргүй байна аа<br />Долоон хэлээр нуур дуулж байна<br /><br />Сонсоод байх нь аялгуу түрээд<br />Согоо нь буга руугаа явж байх юмаа<br />Аялгуу сайхан дуундаа уяраад<br />Аргасан нүдэнд нулимс хурах юм<br /><br />Дахилт:<br /><br />Чагнаад байх нь аялгуу түрээд<br />Чанх дэргэд хүүхэд уйлах юмаа<br />Сэвлэгтэй үрийхээ дууг сонсоод<br />Сэтгэл нэг л үймрээд байх юмаа<br /><br />Дахилт: <br /><br /><b>Гоёлоо өмссөн ээж </b><br /><br />Үг: Н.Сайннямбуу<br />Ая: Р.Ганбаатар <br /><br />Ногоон торгон дээлээрээ<br />Хичнээн ч жил гоёлоо доо<br />Нартай сартай хорвоодоо<br />Хичнээн ч жил амьдарлаа даа<br /><br />ДХ: Гоёлоо өмссөн ээжий минь<br />Гунхаж явсан нь саяхан даа<br />Гоёлоо өмссөн ээжтэйгээ<br />Хөтлөлцөж явсан нь сайхан даа<br /><br />Хүрэн тэрмэн тэрлэгээрээ<br />Хичнээн ч жил гоёлоо доо<br />Хүний сайхан хорвоодоо<br />Хичнээн ч жил амьдарлаа даа<br /><br />ДХ:<br /><br />Ухаа хамбан торгоороо<br />Хичнээн ч жил гоёлоо доо<br />Учир битүүлэг хорвоодоо<br />Хичнээн ч жил амьдарлаа даа<br /><br />ДХ: *2<br /><br /><br /><b>Амин хайртай миний аав</b><br /><br />Амин хайртай миний аав аа<br />Адуунхаа бэлчээрт дуулдаг хүн байсан<br />Бага насанд чихэнд хоногшсон<br />Баргил хоолойтои дуучин хүн байсан<br /><br />Миний аав дуучин хүн<br />Миний хүн адуучин хүн<br /><br />Ороо морины ганган толгойнд<br />Уургийнхаа хуивийг алдаж үзээгүй<br />Онцын хайртай миний ааваа<br />Олондоо нэртэй адуучин хүн байсан<br /><br />Миний аав дуучин хүн<br />Миний хүн адуучин хүн<br /><br />Хүлгийн төвөргөөнд намайг бүүвэйлсэн<br />Хөрслөг аав минь адуучин хүн байсан<br />Уртын дуугаараа намайг бүүвэйлсэн<br />Ухаантай аав минь дуучин хүн байсан<br /><br />Миний аав дуучин хүн<br />Миний хүн адуучин хүн <br /><br /><b>Үлэмжийн сайхан хорвоо</b><br /><br />Үг Б.Явуухулан Ая Ш.Батсайхан<br /><br />Үлэмжийн сайхан хорвоод<br />Тээж төрүүлсэн болохоор<br />Үс минь буурал болсон ч<br />Үе үе л санах юм<br /><br />Үүрийн цагаан гэгээтэй<br />Урьтан золгох энгэрт<br />Үлдэж хоцорсон ээжээ<br />Байн байн санах юм<br /><br />Ингэн хавтгайн сүүгээр<br />Цай сүлж уулгаагүй болохоор<br />Ээжийнхээ ачийг би чинь<br />Юугаар ч хариулсан гэхэв дээ<br /><br />Үүрийн цагаан гэгээтэй<br />Урьтан золгох энгэрт<br />Үлдэж хоцорсон ээжээ<br />Байн байн санах юм<br /><br />Эмийн цэцэгсийн шүүдрээр<br />Дарс нэрж дайлаагүй болохоор<br />Эх үрсийн өрийг би<br />Юугаар хариулсан гэхэв дээ<br /><br />Үүрийн цагаан гэгээтэй<br />Урьтан золгох энгэрт<br />Үлдэж хоцорсон ээжээ<br />Байн байн санах юм <br /><br /><b>Миний сайхан ээж</b><br /><br />Үг. Яруу найрагч А.Дандий-Ядам<br />Ая. Төрийн соёрхолт хөгжмийн зохиолч Эрэгзэнгийн Чойдог<br />Дуучин. Улсын гавьяат жүжигчин Сүрэнгийн Цэрэндолгор<br /><br />Сүүний үнэр шингэсэн<br />Сэвлэг даахьтай байхад минь<br />Дууны сайхан эгшгээрээ<br />Эвлэг зөөлөн бүүвэйлсэн<br /><br />Миний ээж сайхан ээжий<br />Мяндас зөөлөн уян ээжий<br />Бурууг хийвэл хатуу ээжий<br />Буурал болсон ч чадуу ээжий<br /><br />Хүүгээ гэсэн намайгаа<br />Хүний зэрэгт хүргэх гээд<br />Цаг эргэх мөч бүрийд<br />Цацлаа өргөсөн миний ээжий<br /><br />Миний ээж сайхан ээжий<br />Мяндас зөөлөн уян ээжий<br />Бурууг хийвэл хатуу ээжий<br />Буурал болсон ч чадуу ээжий<br /><br />Ямар хүү төрүүлснээ<br />Ээж минь та хараарай<br />Ямар хүнээр мануулснаа<br />Эх орон минь та үзээрэй<br /><br />Миний ээж сайхан ээжий<br />Мяндас зөөлөн уян ээжий<br />Бурууг хийвэл хатуу ээжий<br />Буурал болсон ч чадуу ээжий <br /><br /><b>Халуун элгэн нутаг</b><br /><br />Элэг зүрхнээс уяатай<br />Энхрий Монгол нутаг минь<br />Эцэг эхээс заяатай<br />Эрдэнийн алтан өлгий минь<br /><br />Цэцгийн шимийг тэтгэсэн<br />Цэнгэлийн хавар айлчилхад<br />Мөрөн гол нь дуугаа дуулж<br />Мөнх сарьдаг нь мишээдэг ээ<br /><br />Сэрүүн салхи сэвсүүлсэн<br />Хацар нүүрийг илбэн байж<br />Сэтгэл дотрыг ариулсан<br />Халуун элгэн нутаг минь<br /><br /><b>Зүүдний говь</b><br />Үг. Б. Лхагвасүрэн Ая. Ц. Чинзориг<br /><br />Тооройн сүүдэрт ботго минь буйлна<br />Тогоотой сүүнд минь саран хөвнө<br />Толгодын оройгоор үүл нь нүүнэ<br />Тодхон зүүдэнд ижий минь эргэнэ<br /><br />Их манхан тэнгэрийн говьд уусан алдарна<br />Ингэний цагаан буйлаа ботгондоо ирж шингэнэ<br />Зүүн бүрдийн зэгсэнд анир дуугарна<br />Зүйлийн буурал зүүдэнд ээжий минь эргэнэ<br /><br /><b>Дэлхий ээж</b><br /><br />Эзэн бидний алтан хөмрөг<br />Энгүй тансаг байгальдаа хайртай<br />Эрин зууны наран дэнлүү<br />Эрдэнэт хүний бүтээлд хайртай<br /><br />Хүн төрөлхтөнийг хэвлээсээ төрүүлж<br />Хүүгийн ёсоор элгэндээ тэвэрсэн<br />Дэлхий ээж тандаа бид хайртай<br />Дэлхий ээж тандаа хайртай болохоор<br />Дэлхий ээж та мөнх настай<br /><br />Түмэн үеийн баатарлаг туульс<br />Төгөлдөр баян түүхэндээ хайртай<br />Оньсон хөлгөөр орон зайг ялсан<br />Оуюнбилэгт хүмүүст хайртай<br /><br />Хүн төрөлхтөнийг хэвлээсээ төрүүлж<br />Хүүгийн ёсоор элгэндээ тэвэрсэн<br />Дэлхий ээж тандаа бид хайртай<br />Дэлхий ээж тандаа хайртай болохоор<br />Дэлхий ээж та мөнх настай<br /><br />Хүн төрөлхтөнийг хэвлээсээ төрүүлж<br />Хүүгийн ёсоор элгэндээ тэвэрсэн<br />Дэлхий ээж тандаа бид хайртай<br />Дэлхий ээж тандаа хайртай болохоор<br />Дэлхий ээж та мөнх настай<br /><br />Олны дундаас ижлээ хайсан<br />Онгон залуу хүсэлдээ хайртай<br />Хосгүй бүхнийг тэвэрч угтах<br />Хойч үеийн итгэлд хайртай<br /><br />Хүн төрөлхтөнийг хэвлээсээ төрүүлж<br />Хүүгийн ёсоор элгэндээ тэвэрсэн<br />Дэлхий ээж тандаа бид хайртай<br />Дэлхий ээж тандаа хайртай болохоор<br />Дэлхий ээж та мөнх настай<br /><br /><b>Амьдралаа би чамд хайртай</b><br />үг: Дан.Нямаа Ая: Ё.Сүхбаатар<br /><br />Ирсэн болгон буцах болдог дэлхийд<br />Энгэрээ түшээд өвгөд минь одлоо ч<br />Ээжээ баярлуулаж үрс нь төрдөг юмаа<br />Эхийн хэвлийгээс хүйгээр салавч<br />Эх орноосоо амь нь салдаггүй<br /><br />Амьдралаа амьдралаа би чамд хайртай<br />Хүслээ дагаад хяслан ирдэг хорвоод<br />Хүссэн бүхэн сансанаар болдоггүй ч<br />Хүний хүү чинь зорьсондоо хүрдэг юм<br />Аавын голомтоос галаа таславч<br />Алаг үрийнхээ хайраа тасалдаггүй<br /><br />Амьдралаа амьдралаа би чамд хайртай<br />Жаргал зовлон ээлжилж байдаг орчлонд<br />Хагцлын суудэрт зүрх дааран уйлдагч<br />Хайрын нємєртєє уужран дуулдаг юм<br />Амин насныхаа урсгал таславч<br />Алтан ургын хэлхээ тасардаггүй<br /><br />Амьдралаа амьдралаа би чамд хайртай<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-4451583666980586149?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-46720785928336243462011-09-24T20:04:00.000-07:002011-09-24T20:05:29.024-07:00<div style="text-align: center;">Хоёр жилийн өмнө сонсч байж. Хоёр жилийн турш сонссоор ирж. <br />Тэр үед сонсоод мэдэрч байсан мэдрэмж хэв хэвээрээ. Бас түүнийг бодож догдолж байсан сэтгэл ч хувирч өөрчлөгдөөгүй.<br /><br /><a name='more'></a><br /><iframe allowfullscreen="" frameborder="0" height="315" src="http://www.youtube.com/embed/cl88QEll-Xc?rel=0" width="420"></iframe><br /><br /><iframe allowfullscreen="" frameborder="0" height="315" src="http://www.youtube.com/embed/h8Hgp150Eno?rel=0" width="420"></iframe><br /><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><br /></div><a href="http://4.bp.blogspot.com/-hGkSEEeiW3A/Tn6VEVNGpLI/AAAAAAAAAjw/KpLlRd_x3nk/s1600/BeYours.png" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;" target="_blank"><img border="0" height="367" src="http://4.bp.blogspot.com/-hGkSEEeiW3A/Tn6VEVNGpLI/AAAAAAAAAjw/KpLlRd_x3nk/s400/BeYours.png" width="400" /></a></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-4672078592833624346?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-90839662280413732242011-09-17T03:21:00.000-07:002011-09-17T03:21:19.947-07:00<div style="text-align: justify;">Эрт урьд цагт нэг анчин хүү аав ээж хоёртойгоо амьдарч байжээ. Нэг удаа алс хол хэд хоногоор ан гөрөө хийхээр явжээ. Нэг уулын өргөн хөндийг өгссөөр яваад эхэнд хүрч очсон чинь хүн амьтангүй зэлүүд нутагт ганц гэр байж гэнэ. Тэр гэрт очиж орвол ганц хүүхэн суужээ. Тэр хүүхэнтэй ярьж хөөрвөл эргэн тойрон гурван ууланд гурван сүрхий мангас шулмасууд байдаг. Энэ гурван уулын дундаас гарч холдох арга надад байдаггүй юм гэжээ. Анчин тэр хүүхнийг өрөвдөж яаж ганц биеээр насыг барах билээ. Чи надтай цуг нэг тийш явахгүй юу гэсэнд хүүхэн: Энэ гурван уулын мангас шулмасууд амьд байгаа цагт хаашаа ч хөдөлж чадахгүй шүү дээ. Харин чи миний дэргэд хань нөхөр болж суу гэжээ.</div><a name='more'></a><div style="text-align: justify;"></div><div style="text-align: justify;">Хүү яах аргаа олж ядаад хүүхний дэргэд хэд хоносон боловч хээр гадаа ан гөрөө хөөж явсан хүн болохоор уйдаад үргэлж гэрт суух уйтгартай байсанд нэг өдөр би гадуур жаахан явж байгаад ирье гэж хэлээд гарчээ. Анчин явсаар хойд уулын орой дээр гарчээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Энд нэг том нүх байсан бөгөөд анчин буугаа цэнэглэж бариад нүхний амсарт гэтэж очтол гурван алд биетэй, гурван алд сүүлтэй улаан үнэг гарч зугтжээ. Анчин түүнийг буудаад унагачихсан чинь алд хэртэй зэс хошуу, хувхай сүүжний яс хоёр болжээ. Зэс хошууг бүсэндээ хавчуулаад, зүүн уулын орой дээр гарч очвол хадан агуйны амсар дээр нэг том хар гэр байж гэнэ. Тэр гэрт явж орсон чинь нэг ядуу авгай хүн сууж байжээ. Амар мэнд болоод суусанд цай унд хийж өгчээ. Нар шингэх ойртож байтал авгай: Манайхаас нэн даруй явсан нь дээр. Би нэг мангасын тогоо шанагыг барьдаг. Тэр одоо ирэх дөхөж байна гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгээд тэр мангас чинь яадаг амьтан юм бэ? гэж асууж гэнэ. Мангас шөнийн харанхуйгаар ирээд бодын мах идээд галын эхэнд байгаа том хүрэл тогоон дотор орж зоослон хэвтээд дэрээсээ нэг том тогоогоор хөмрүүлж унтдаг. Дөрвөн талын том сэнжийг нь дөрвөн том цоожоор цоожилдог юм гэжээ. Тэгвэл тогоотой нь хамт гал дээр өргөж тавиад доороос нь гал түлж шатаавал үхэхгүй юм уу? гэсэнд авгай: Би тэгж өргөж ерөөсөө даадаггүй учир мангас ер сэжиглэдэггүй юм гэж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Анчин: За тэгвэл хоёулаа нийлж мангасыг алъя гэсэнд авгай: Бололгүй яахав. Энэ үхвэл би бушуухан гэр орон, аав ээждээ харимаар байна гэж гэнэ. Анчин: За би хаана нуугдах вэ? гэсэнд авгай гэрийн хойно малын том хашаа бий. Түүний мухарт орж хэвт. Мангасыг унтахаар би очиж дуудъя гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Анчин гарч гэрийн ард байсан том хашааны мухарт очвол тэнд ганц хүн багтахаар аятайхан хуланц байсанд оржээ. Мангас шөнө ирээд иддэгээ идэж уудгаа уугаад унтдаг журмаараа унтжээ. Ядуу авгай гарч ирээд хоёул тогоог өргөж гал дээр тавиад доороос нь их гал түлжээ. Мангас тогоон дотор хичнээн тийчсэн боловч яаж ч чадсангүй нам жим болжээ. Тэр хоёр галаа нэмсээр байгаад тогооны ёроолыг хайлж урстал нь галласан тул ёроол нь цоорч мангасын тос гоожин гал улам дүрэлзэж ирэхэд гарч явжээ. Холоос гарж байсан чинь гал улам дүрэлзсээр байгаад мангасын гэр орон цөм шатаж дуусчээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгтэл ядуу авгай буцаж очоод гэрийн хойно байсан малын хашааны мухарт нэг том бул хар чулуугаар дарсан байсан намхан хаалга байсныг онгойлгосон чинь өлсөж цангасан ядарч зүдэрсэн мал хүн хоёр багтаж ядан гарч ирж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Мөн олон хүн, асар их мал бүтэн өдөр цувж гарахад бүх хүн мангасын савраас гаргасан ачтан хүмүүст ерөөл тавьж гэр орон нутаг усандаа харьцгаажээ. Ядуу авгай ч тус хүргэсэн зоригт анчинд баярлаж ерөөл дэмбэрэлээ хэлээд суллагдсн хүн амьтны хамт явжээ. Анчин өр нөгөө хүүхнийдээ гэрт ирсэн чинь хаагуур яваад ирэв? гэж асуужээ. Анчин эр хойд уул, зүүн уул хоёр дээр гараад ирлээ онц юм алга. Нэг үнэг, нэг мангас хоёр л байж байна. Тэднийг дараад ирлээ гэж гэнэ. Хүүхэн баярласан боловч тэр хоёр ч гайгүй нь. Чи одоо баруун ууланд гарвал яасан ч амьд ирэхгүй шүү хэрхэвч тийшээ явж болохгүй гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хүү за гэсэн боловч дотроо яавал тэр уулан дээр гаръя даа гэж бодож байж гэнэ. Нэг өдөр бас л орой толгой дээгүүр гарахаар явжээ. Сэмхэн гэтсээр явсаар баруун уулын орой дээр гараад явчихжээ. Тэнд тэнд юу ч байхгүй байж гэнэ. Уулын орой хавиар нэлээд нааш цааш явсан ч юу ч дайралдсангүй.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">За тэгвэл энэ хүүхэн чинь намайг хажуудаа байлгах гэж их сүржигнээд л ингэж худлаа хэлсэн юм байжээ гэж бодоод нэг хадан дээр сууж амарч байсан чинь хадны ёроолоор нэг үнэг гүйх шиг болохоор нь лавлаж харсан чинь юм алга байж гэнэ. Сормуусаа харж дээ гэж бодоод босоод иртэл мөн тэр хадны ёроолд ёстой л оосор бүчгүй ордон цагаан гэр байж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Анчин эр: За тэр хө. Энэ чинь би үзээгүй яваа юм байна гэж бодсоор л нөгөө гэрт ороод очжээ. Тэгсэн чинь нэг л их гоё ганган авгай сууж байна гэнэ. Гэрийн тавилга нь алт мөнгө болчихсон, өөрөө ч шүр сувдаар чимэглэсэн хачин сайхан амьтан ааш зан ч гэж зүгээр хайлсан тугалга шиг яах ийхийн зууртгүй л аагтай сайхан цай чанаж амттан бүхнийг л өрж гарчээ. Энэ авгайг элдвээр шинжиж, хөдлөх гишгийх бүрийг нь нүд салгалгүй хараад байсан чинь ер өө сэвгүй аж. Тэгэхээр нь анчин хүү: Ай тийм бий. Энэ ийм их сайхан авгай байдгийг тэр хүүхэн мэддэг байж. Тэгээд намайг ханилж нөхцчихнө гэж бодоод ийшээ явахыг хориглоод байсан юм байна гэж боджээ. Тэгээд нутаг ус, ан амьтны тухай ярьж хөөрсөн чинь учиргүй элбэг дэлбэг, чухам анч хүн л амьдрах нутаг даа гэж гэнэ. Тэгээд маргааш нь гараад л уул хадаар яваад үз гэж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хүү тэндээ хоноод маргааш нь эртлэн босоод ан гөрөө хөөхөөр явсан чинь ер нь тэр уул хад, мод хаа л бол хаа явсан газар бүр үнэг чоно, хэрэм мануул, буга зүр ер нь байхгүй ан ч алга элбэг дэлбэг ч гэж учиргүй бужигнаж байжээ. Хүү бишгүйдээ л олон буудсан боловч ер нь үхсэн амьтан ганц ч үгүй дандаа хальт буудаж үргээх юм уу шархдуулж алдсаар байгаад орой нь хоосон буцаж иржээ. Авгай хоол унд хийчихсэн тун сайхан зантай сууж байж гэнэ. Түүний хийсэн хоолны мах огт амсаж үзээгүй гайхалтай сайхан амттай мах байжээ. Анчин эр: Энэ ч мөн сайхан амттай мах юм аа, яахаараа ийм сайхан амттай болдог юм бол гэж бодож сууж гэнэ. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Маргааш нь за чи нэг жаахан хоол хийгээд байж бай. Би ойр зуур орой толгой дээр гараад ирье гэж хэлээд гарчээ. Худлаа дэмий энэ тэрүүгээр явж байгад юугаар хоол хийж байгааг нь мэдэх санаатай тун сэмхэн гэтэж ирээд хатавчаар харсан чинь нөгөө авгай зүүн талдаа буруу хараад зогсчихсон нэг эмэгтэй хүний мээм хөшиглөж хоол хийж байна гэнэ. Анчин эр ухаан сүнсгүй болтлоо айж гайхаад дахин сайн лавлаж харвал мадаггүй, харин мах хөшгилж дуусаад мээмний товчийг өөрөө идчихжээ. Анчин эр даруй холдоод холхоноос ханиаж хахсаар дуу чимээ өгсөөр орж ирсэн чинь тэр авгай тарган хонины гуя борви хөшиглөж байгаа харагджээ. Тэгээд залууг орж ирэхэд нь сайхан амттай шөл хийж өгчээ. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Анчин залуу нүдээ аниад чихээ атгаад үг дуугүй идчихээд: За хө би гэр орон аав ээжээсээ холдож гарсаар удлаа. Одоо харьж хувцас хунараа солиод хэд хоноод эргээд ирье. Чи ингээд л байж байна биз дээ гэж гэнэ. Авгай: За яахав тэг дээ. Харин чи худлаа хэлэхгүй биз дээ. Харин манай нутаг тун хол байгаа, би нэлээд удаж байж ирэх байх даа гэсэнд авгай: Би чамайг удаан хүлээж чадахгүй. Чи түргэн явж ир. Гурван сарын дотор явж ирэхгүй бол хойноос чинь очоод голын чинь хар цусыг ууна гэж мэдээрэй гэж гэнэ. Хүү за гэж хэлээд яваад өгчээ. Үнэхээр гэр орон нутаг ус нь хол байсан болохоор их удаан явжээ. Гэртээ дөхөж ирээд санаа нь амарч тайвширсан боловч бие нь нэг л эвгүй болоод байж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгсээр байж гэртээ орж аав ээжтэйгээ золгожээ. Тэгтэл аав нь: Ээ хүү минь царай чинь яасан муухай болсон юм бэ. Чамд муу юм нөхцсөн байна гэж арц утлагаар утаж гэнэ. Тэгтэл аав ээждээ бүх тохиолдсон учир явдлуудыг ярьж өгчээ. Аав нь: За хүү минь тэр чинь тун айхавтар юм байжээ. Чи өнөө шөнөдөө хоноод маргаашдаа багтаж буцаж очоорой. Тэгэхдээ сайн мориор яв. Очоод нэг хоёр хоноод нэг өглөө орноосоо босолгүй бие муу байна үхэх цаг болжээ гэж хэлээд хэвтээд бай Тэр шулам эм чамайг юу ам тан болдог юм бол гэж хий дэмий нэг зовлон болох байх. Тэгэхээр нь миний өвчи тун хэцүү хүнд юм аа. Жамсран бурхны сахлаар утвал жаахан гайгүй болдог юм гэж хэл. Түүнийг авах гэж явбал догшин бурхан түүнийг нэг дарж мэднэ. Хэрэв аваад ирж чадвал махгал бурханы сормуус авч ир гэж хэл. Түүнийг аваад ирвэл Чойжээ Лхамын үүдэн дээр байгаа гурван алтан шүхрийг булга татаад ир гэж явуул. За тэгээд тэр гурвыг авч ирж чадвал чи дуусч байгаа нь тэр. Түүнээс өөр түүнийг дарах юм байхгүй. Хэрэв тэр хооронд даравдвал яахав чи амьд гарч болох юм гэж хэлж явуулжээ. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хүү ганцхан хоноод нэг сайн морио унаад буцаж давхижээ. Шулам авгай маш сайхан ааштай: Анчин хүрээд ирэв үү. Чамайг би хаяад явчих байх гэж бодож байлаа гэж хэлээд л нэг их гоё ганган хувцас оёсноо гаргаж өгчээ. Анчин эр: Би чамайгаа үргэлж бодож санаж байдаг болохоор удаан байж чадсангүй. Бушуухан л буцмаар санагдаад аав ээжтэйгээ дөнгөж уулзаад эргэлээ шүү дээ. За тэгээд чи сайн байв уу? үүгээр сонин юутайв дээ? гэхэд авгай: Өө энд юу байхав. Би байдгаараа л байна. Харин чамдаа нэг дээл оёж тавилаа гэж гэнэ. Тэгээд хэд хоног хэвийн нэг л байж гэнэ. Тэгээд л нэг өглөө орондоо хэвтээд боссонгүй байжээ. Тэгтэл ч авгай: За чи яав бие чинь муудаа юу гэж гэнэ. Анчин эр: ай даа минь бие нэг архаг хууч өвчин байдаг, морь малаар хол давхихаар өвдөж эхэлдэг юм аа. Тэр нь болсон юм шиг байна гэж. Авгай: за тэгвэл юу эм дом болдог юм бэ? гэжээ. Анчин эр: хамгий амархан юм нь Жамсран бурханы сахлаар утвал нэг жаахан гайгүй болдог юм гэж гэнэ. Авгай: аа яасан хэцүү юм бэ? тэр чинь тийм амархан олдох зүйл биш юм даа. Яая гэхэв би чинийхээ төлөө явахаас биш. Чи маргааш өглөө намайг явсны дараа үдийн хэрд хур нохойн баас их хэмжээгээр умлагаад л байж байгаарай гэж гэнэ. Анчин эр ч за за гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Маргааш өглөө нь үүр цайж байтал авгай явахаар гарчээ. Анчин эр хойноос нь сэм босож хатавчаар харсан чинь үнсэн дээр очиж хоёр гурав хөлбөрөөд хөх саарал үнэг болчихоод л үсрээд алга болжээ. Анчин эр арц хүж уугиулаад л сууж байсан чинь өдөр дунд болж байтал нөгөө авгай ирж явнэ гэнэ. Залуу арц хүжээ гал руу хийчихээд л хэвтэж байсан ч чинь ороод иржээ. Би Жамсрангийн сахлыг ч аваад ирлээ шүү. Их л муухай юм байна чи яаж үүнийг хэрэглэнэ дээ гэж байна гэнэ. Анчин эр: За яасан сайн юм бэ гээд аваад дэрэн доогуураа хийчихжээ. Тэр шөнө залуу бүр ч их өвдөж ёолж яалсаар хоножээ. Өглөө авгай эрт босоод л: За яаж байна? гэхэд анчин эр: За миний өвчин ч намайг авахаар ирсэн бололтой. Өнөө шөнө бүр ихдээд хонолоо гэж гэнэ. Авгай: Одоо яадаг билээ. Юу хэрэглэвэл болдог бол? гэж гэнэ. Анчин: Махгал бурханы сормуусаар утвал нэг гайгүй болдогсон. Ер нь тэгээд хэрэггүй биз. Чамайг яаж өдөр бүр эм тан олж ир гэж зүдрээгээд байхав гэсэнд авгай: Тэр ч их л хэцүү юм гэвч би чинийхээ төлөө явалгүй яахав гэж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Маргааш нь авгай мөн л эртлэн босч үнэг болоод л яваад өгчээ. Үд болоогүй байхад л аваад ирж гэнэ. Анчин ч одоо энэ юунд ч дийдлэхгүй амьтан юм байна гэж бодоод хоёр гурван өдөр гайгүй болж байгаа дүр үзүүлснээ нэг шөнө орь дуу тавиад бараг унтсангүй гэнэ. Авгай босоод л: Чи яав? Одоо яавал болдог бол? гэж байна гэнэ. Анчин эр: Оо одоо яахав бүр зайлбаргүй үхэх цаг болсон юм шиг байна. Урьд хааяа нэг өвддөг байсан боловч ингэж өвддөггүй сэн. Энэ удаа тун ч бэрх зөвоож байна. Одоо бушуухан л үхэх нь дээр гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Авгай их л зовж байгаа дүр үзүүлж: Одоо би яана аа? ЯАсан их үйл лайтай хүн бэ би гэж уйлагнаж гэнэ. Анчин эр: За уйлаад яахав. Чи бид хоёрын хувь тавилан ийм л байжээ гэхэд авгай одоо юу хэрэгтэй байна? гэхэд одоо юм хэрэггүй, гэхдээ хэрэг болж чадах ганц юм бий. Гэвч чамайгаа зүдрээгээд яахав зүгээр байж байгаад л нүд аних нь дээр гэжээ. Авгай: Ямар боловч чи хэл гэхэд нь Чойжоо Лхамын үүдэн дээр байдаг гурван алтан шүхэр бий, түүнийг нь авч ирвэл гарцаагүй эдгэдэг юм. Даанч хол хэцүү л дээ. Юу хийхэв. Чи битгий яв гэж худлаа хоригложээ. Авгай их л санаа зовж санаа алдаад за яахав чиний төлөө яваад л үзье дээ. Маргааш тун эрт явна. Чи намайг өглөө эрт сэрээгээрэй гэж гэнэ. Хүү маргааш өглөө нь авгайг сэрээсэн чинь авгай гараад хур нохойн баасаар биеэ утаж аваад үнсэн дээр очиж хөлбөрөөд зуун алд зурман хөх чоно болон харайж оджээ. Залуу гэр дотроо арц хүжээ угиулан залбирч суутал гэнэт тэнгэр бүрхэж бороо салхи болж эхлээд байтал цахилгаан буужээ. Залуу гарч харвал мөн л цагаан хар хоёр юм хөөцөлдөж ирж яваа харагджээ. Тэгтэл дахин нэг цахилгаан буугаад тэнгэрийн дуу намжиж амжаагүй байтал нөгөө шулам Чойжоо Лхамын алтан шүхрийг гялбуулсаар аваад ороод иржээ. Анчин залуу ч за одоо ч өнгөрч гэж бодоод үг дуугүй хоножээ. Маргааш өглөө нь залуу босоод миний бие зүв зүгээр болон эдгэлээ. Чинийхээ ач гавьяагаар эдгэлээ. Одоо хоёулаа нүүж миний нутагт очиж аав ээжийхээ дэргэд хурим найраа хийж сууцгаая гэж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Авгай баярлан: тэгэлгүй яахав би одоо унаа хөсөг олоод ирье гээд гарсан чинь удалгүй алтан товхтой, мөнгөн буйлтай цаагаан манхан атан тэмээ арав хориор нь хөөж ирж барьж уяад алт мөнгө авдар хайрцэг өдий төдий эд хөрөнгийг залуугийн гар бараг хүрээгүй шахам байхад ачаад дуусчээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгээд авгай цацаг ганзага, хударга хөмөлдрөг бүрэн хийсэн мөнгөн эмээл хазаартай жороо хар халзан морь унаж ачаагаа хөтөлжээ. Залуу морио тохож мордоод буугаа үүрч: За чи миний хойноос яваад ир. Би түрүүлээд явж байя гэж хэлээд давхисаар нэлээд хол гарч ачаанаас далд ормогц хамаг юм өнгөрлөө өөрөө нэг буудаа үзье гэж шийдээд нэг хадтай толгой дээр гарч гурвван алтан шүхрээ хатгаад буугаа шийрлэн замыг нь тосоод хэвтэж байж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Нөгөө шулам авгай зуун алд зурман хөх чоно болчихсон харайлгаад ирж явна гэнэ. Яг аман хүзүүг нь барьж шагайж байгаад л буудаад орхижээ. Тэгтэл чоно ч байхгүй, авгай ч байхгүй болж гэнэ. Хурдлуулсаар дээр нь хүрээд ирсэн чинь дундуураа хуга үсэрсэн хувхай сүүжний яс хоцорчээ. Анчин залуу догшин бурхадын дарж чадааагүй аюулт шулмасыг дарж устгаад нөгөө гурван уулынхаа дунд байдаг айлдаа очиж тэр ариун цагаан сэтгэлтэй бүсгүйгээ аваад ар гэр орон, эцэг эхдээ ирж нутаг усаа цэнгүүлсэн их хурим хийж ная хоног найрлаж, жаран жил жаргаж амар сайхан сууж гэнэээ.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-9083966228041373224?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-62772669635061409322011-09-16T08:34:00.000-07:002011-09-16T08:34:57.449-07:00<div style="text-align: justify;">Эрт урьд цагт Арж Бурж хааны аальгүй их хулгайч хавиргандаа хадлагагүй, нуруундаа нугалуургүй, эрийн сайн Хүүхэн Хүрэлдэй гэж байж гэнэ. Хүүхэн Хүрэлдэй Нэг удаа алс хол явж байгаад далан шарга адуу хөөгөөд харьж явжээ. Гэтэл алс холоос явж аяншаад их ядарсан тул нэгэн уулын бэлд модны захад ганц гэр байхаар нь тэнд буужээ. Гэрт нь орж ирвэл хүн амьтангүй. Гэрийн доторхи зүйлийг ажиглан шинжиж үзвэл: Баруун талаар нь лам хүний суудал, зүүн талаар нь шинжвэл шулмын дүртэй эм хүний суудал байж гэнэ. Хүүхэн хүрэлдэй хувцсаа тайлаад зүүн орон дээр хүн нутаж байгаа маягаар тавиад аяныхаа тогоог заханд нь шургуулж морины сүүлнээс тайрч урт хар гэзэг томж унжуулаад хүн орж ирэхэд хүн унтаж байна гэж харагдахаар засаад өөрөө баруун хатавчинд нь нүх ухаж шороог нь гадаа цацаж нүхэн дотор буугаа бариад хэвтэж байж гэнэ. </div><div style="text-align: justify;"></div><a name='more'></a><br /><div style="text-align: justify;">Орой бүрий болох үеэр гаднаас ганган хээнцэр хувцастай авгай орж ирээд орон дээр унтаж байгаа хүнийг харангуут гал түлж гурван алд зэс хошуу гаргаж ирээд улайсгаад нэг гаргаж ирж ширээгээд дахин хийж оч манарсан гал улаан болмогц гаргаж ирээд зүүн орон дээр унтаж байгаа хүн шиг зассан цаагаан дээлийн зах руу, хүний биеэр бол яг ар нугасаар нь аман хүзүү хавиар хатгажээ. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Гэтэл цаадах нь төмөр учир улайсгасэн зэс хошууны үзүүр нь шамарсанд Ай хайран хошуу гэж хэлээд эргэтэл голт зүрхээр нь буудаад унагаачихжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хүүхэн Хүрэлдэй босч ирээд харсан чинь шулам авгай үхэж дундуураа хугарсан хувхай сүүжний яс, гурван алд зэс хошуу хэвтжээ. Хүүхэн Хүрэлдэй хувхай сүүжний ясыг гадаа гаргаж хэмх цохиж шатаагаад эргэж гэрт орж ирээд гэр орныг нь ариутган цэвэрлээд аяныхаа тогоог тавьж гал түлж цай хоолоо хийж идэж уугаад унтжээ. Маргааш өглөө нь Хүүхэн Хүрэлдэйг босч гал түлж, цайгаа чанаж байтал гаднаас нэг том лам орж ирж гэнэ. Амар мэндээ асуулцсан чинь тэр лам: За би энэ гэрийн эзэн билээ. Энд би даяан хийж ном бясалгаж суутал нэг үхээрийн шулам эм ирж миний гэр орныг эзэгнээд надад хүч хүрэгдсэнгүй. Тэгээд би уул хадаар тэнэж яваад урьд шөнө буун дуу гарсан болохоор юу болсон бол гэж ирлэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Ашгүй чи сайн эр тулдаа даржээ. Одоо чи баруун тийшээ очиж суу. Би чамд хоол цай хийж өгье гээд Хүүхэн хүрэлдэйн цайг өөрт нь гаргаж өгөөд өөрөө тогоогоо тавьж маш сайхан хоол цай хийж өгчээ. тэр хооронд Хүүхэн Хүрэлдэй тэр шулмасыг яаж дарсан, өөрөө юу хийдэг, хаанаас хаа хүрч яваа зэрэг адал явдлуудаа ламд ярьж өгчээ. Тэгээд лам: За чи золбоотой сайн эр юм. Чи надад их тус боллоо. Чи цагаан зандан мод битгий түл. Цагаан арслангийн зулзага битгий ал. Хаан хүний дагинатай битгий суу. Энэ гурвыг хатуу цээрлэж яваарай. За тэгээд эр хүнд зүдрэх зовох явдал бишгүй л тохиолдоно шүү дээ. Хэрэв тун болохгүй, амь насанд чинь аюул тулж ирвэл Лха тэнгэр гэж залбираарай гэж захижээ. Хүүхэн Хүрэлдэй явах болж эмээл хазаараа аваад мориндоо очиж морио тохож адуугаа туусаар ар гэртээ харьжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хэд гурав хонож байтал эзэн хаан дуудуулж гэнэ. Хүүхэн Хүрэлдэй явж очсон чинь хаан: За чи миний албат дотор шилдэг сайн эрсийн нэг. Миний хоёр нүд сохорч байна. Мэргэн зурхайчаас асуусан чинь гадаад далайн цаана цаст өндөр уулын оройд байдаг эр харавтар шувууны нулимс, эм харавтар шувууны мээмний сүү. Ийм хоёр юмыг дусаавал эдгэнэ гэнэ. Үүнийг авч ирж чадах ганц хүн гэвэл ганц чамайг гэж буулаа. Иймд чи түүнийг над дээр олж ирж намайг нүдтэй болго гэж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгэхээр Хүүхэн Хүрэлдэй: За надад долоон настай мянган сайн эрэгтэй хүүхэд, мянган тэмээ ачаа хоол унд гэр майхан өг гэжээ. Хаан тэр бүгдийг бэлтгэж өгч гэнэ. Хүүхэн хүрэлдэй алс холын аян замд гарчээ. Олон жил явж гадаад далайн захад ойртож ирэхэд хүүхдүүд эцэж цуцаад, өлсөж цангаад тэмээ хөсөг нь муудаад замдаа хоцорсоор байгаад цөөн хүүхэдтэй гадаад далайн захад хүрчээ. Хоол хүнсээ дууссан учраас Хүүхэн Хүрэлдэй хөсөг майхнуудаа буулгаж татаад өөрөө ан гөрөөнд явжээ. Тэр өдөр ганц зүр алаад эргэж ирсэн чинь хүүхдүүд нь цагаан зандан модоор гал түлчихсэн, нэг цагаан арслангийн зулзага барьж ирсэн, идэх гээд Хүүхэн Хүрэлдэйг хүлээж байжээ. Ээ халаг хүүхдүүд та нар минь ямар гээч мод түлж ямар амьтан идэх гэж байна. Наадах чинь миний огт хэрэглэж болохгүй гэсэн хориотой зүйлүүд байна. Наад арслангийн зулзагаа надад өг. Энэ зүрийг чанаж идэцгээ гээд зүрээ өгч өөрөө цагаан арслангийн зулзагыг авч явжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Арслангийн зулзагаас танайх хаана байдаг вэ? гэж асуухад бүр хол цаст өндөр уулын оройд байдаг гэжээ. Тэгээд хоёулаа явсаар байж цаст өндөр уулын оргилд гарч нэг хадан цохионы оройд ирэхэд арслан ирж, чи миний энэ зулзагыг хаанаас авч ирэв? гэжээ. Хүүхэн Хүрэлдэй болсон бүх явдлаа дурдан хэлэхэд цагаан арслан: Чамд их баярлалаа. Чи миний ганц зулзаганы аминд орж аварч чаджээ. Чи хаана хүрч яваа хүн бэ? Надаас гуйж хүсмээр зүйл байна уу? гэжээ. Хүүхэн Хүрэлдэй Арж Бурж хааны хоёр нүд сохорсон, гадаад далайн цаанаас цаст өндөр уулын оройд байдаг эр харавтар шувууны нулимс, эм харавтар шувууны мээмний сүү хоёрыг дусаавал эдгэнэ гэсэн. Тэгээд намайг түүнийг авхуулахаар явуулсан билээ гэж гэнэ. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгэхээр нь цагаан арслан: За тэгвэл би түүнийг чинь авч ирж өгье. Чи манайд миний зулзагатай тоглож наадаад байж бай гэж хэлээд тэнгэр өөд нисэн халин алга болжээ. Цагаан арслангийн зулзага Хүүхэн Хүрэлдэйг дагуулан өндөр хадны ангал руу орж дотор нь гэр орон шиг уужим зайтай агуй дотор тоглож байтал шөнө цагаан арсланг хоёр хэрээг авч иржээ. Тэгээд арслан Хүүхэн Хүрэлдэйд: Чи энэ хоёр шувууг аваад яв. Буцах замд чинь олон хүүхдүүд цөм зам нийлэн ирцгээж манай энд ийм сонинтой, танай тэнд явсан газраар ямар сонинтой вэ? гэх зэргээр олон зүйл асууж шалгаах байх. Тун дуугарч болохгүй.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгээд очсон хойноо энэ хоёр шувууг хаана нүдэн дээр барихад чинь нэг нэг юм дусаагаад ниснэ. Хэрэв зөв юмаа өгсөн бол зөв эргэж хашгиралдан нисэн одно. Буруу юмаа өгсөн бол буруу эргэж нисч одно. Түүгээр л хааны нүд орох эсэхийг мэдээд хоцор гэв. Хүүхэн Хүрэлдэй тэр шувуугаа авад хөсөг майхнаа ачин хөдөлцгөө гэж гэнэ. Бүх юмаа ачаад хөдөлжээ. Зам зуур нөгөө хоцорсон хүүхдүүд цөм зам тосч нийлэхдээ сайн явцгаав уу? Манайд ийм сонин юм үзэж сонслоо. Танай тэр явсан газраар ямар сонинтой вэ? гэх зэргээр асууж шалгаасан боловч Хүүхэн Хүрэлдэй огт дуугаралгүй явсаар байж эх нутагтаа иржээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Гэртээ хоноод маргааш өглөө нь хааныд очиж хааны хоёр нүдэн дээр хоёр хэрээгээ барьсан чинь нэг нэг юм дусаагаад тооноор нисэн гарахдаа зөв эргэн хашхиран нисээд яваад өгчээ. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хүүхэн Хүрэлдэй: За яамай, хааны нүдэнд зөв юм өгчээ гэж бодоод хоцорчээ. Хаан: За Хүүхэн Хүрэлдэй. Миний нүд яаж хонох нь вэ? Харъя гэжээ. Маргааш нь хааныд яваад ирсэн чинь хааны хоёр нүд хараа орчихсон. Хаан хөл нь газар хүрэхгүй бөөн баяр хөөр болж суужээ. Хүүхэн Хүрэлдэй орж ирсэн чинь дээш суу гэж урьж залж суулгаад асар том найр хийгээд Хүүхэн Хүрэлдэйд: За чи миний хоёр нүдэнд хараа оруулах ачтай тустай эм залж ирсэн хамгийн их гавьяатай хүн. Чамайг би дуртай юмаар чинь шагнана. Чи дөрвөн зүсмийн мал авна уу? эсвэл алт мөнгө, эд хөрөнгө авна уу аль дуртайгаа ав. Надад хайрлах юм огт байхгүй гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгэхээр нь Хүүхэн Хүрэлдэй: Үгүй хаантан минь. Өчүүхэн албат боол миний бие хаан таны зарлигаар явсан үнэн билээ. Гэвч би алдар гавьяа байгуулсангүй. Зөвхөн хоёр муу хар шувуу л барьж ирсэн шүү дээ. Түүний төлөө би танаас тийм их юм авахгүй гэж хэлжээ. Тэгсэн чинь хаан: За тэгвэл яахав. Чи ядарсан гуйлгачин биш шилийн сайн эр. Одоогор чамд малтай хогшилтой, буянтай байгаа болохоор би чамд тийм хөрөнгө юм өгөх гэж зүтгэхгүй. Ямар боловч би чиний байгуулсан гавьяа бүтээсэн үйлийг чинь хоосон өнгөрүүлж болохгүй. Энэ андад ч таарахгүй. тийм болохоор чамд би гарсан ганц дагинатай, түүнийгээ чамд хатан болгож өгье. Чи миний хүргэн болж баян тарган, цэнгэл жаргалтай амьдарч яваад намайг үхэхээр миний хогшил хөрөнгийг өмчилж, гал голомтыг минь залгамжлагч бол. Чамаас өөр хэнд ч ингэхгүй. Аргагүй чиний надад бүтээсэн үйлс чинь үнэлж баршгүй учраас би ингэж байгаа юм гэж хэлж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгтэл Хүүхэн Хүрэлдэй бодож үзвэл: Агт морь атан тэмээ хөөж алс хол нутагт явж, халуунд халж хүйтэнд хөрч, хээр хонож хэц дэрлэж явахаар хааны дагиныг аваад хишгийг нь хүртээд амар тайван хэвтэж байхаас сайн юмгүй гэж бодсон боловч нөгөө лам намайг цагаан зандан мод битгий түл гэсэн. Цагаан арслангийн зулзага битгий ал, хаан хүний дагинатай битгий суу гэсэн шүү дээ. Тэр ч бас л учиртай байлгүй яахав.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Цагаан арслангийн зулзага битгий ид гэсэнд би нэг удаа тэр зулзагыг идээгүйгээс болоод цагаан арслан надад хичнээн их тус хүргэв дээ. Арслан авч ирээгүй бол би тэр хоёр шувууг хаанаас олж авч ирэхэв. Ингэхээр ламын хэлсэн зөв байна. Түүнийг дагахгүй бол болохгүй. Тэгэхээр энэ хааныг яадаг хэрэг вэ гэж бодсоноо: За хаантан минь таны хайр шагналд би гялайлаа. Гэвч би танай хайр хишгийг хүлээж чадахгүй. ТА бол тэнгэр язгууртай төмөр хүйтэй эзэн дээд хаан. Би бол суга сармай дээлтэй суугаа майжгий гуталтай ядуу хоосон зарц язгуурын хүн. Тийм учраас би таны тэр их хүнд хишгийг би хүртэх заяа дутна, яавч болохгүй гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хаан ихэд уурлаж: Үгүй ер. Хүүхэн Хүрэлдэй чи арай хэтэрч байна. Хаан эзний хувьд би чамаас халамжилж үзээд хайр хишгээ хүртээсэн юм. Харин чи хар санаа гаргаж авахгүй байна. Би чамд дөрвөн зүсэм малаа өглөө авсангүй. Дөрвөлжин цагаан өргөө өглөө, авсангүй. Гаргасан ганц охиноо өглөө, бас авахгүй эж байна.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгэхээр чи яах гэсэн юм. Муу нохойн гэдсэнд шар тос зохихгүй гэгчээр чи тэгвэл юу ч хэрэглэдэггүйгээс цааш үхэж далд орвол таарна. Үүнийг барьж өндөр модны оройд хүлээд шатаа гэж тачигнажээ. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хүүхэн Хүрэлдэйг барьж өндөр модны оройд хүлээд хуурай түлш дор нь овоолж гал оруулахад шатаж байгаа галын дөл юу юугүй хөлийх нь улыг халаагаад ирэхэд Хүүхэн Хүрэлдэй: За ингээд амар байна уу гэсэн гай болов гэгчээр хаанд тус хүргэсэн биш амархан зүйл дуусдаг байжээ гэж бодсоноо гэнэт ламыг санаж Лха тэнгэр өршөө гээд залбирсан чинь үүл ч биш, шувуу ч биш нэг том амьтан тэнгэрээс шуугин орж ирээд Хүүхэн Хүрэлдэйг модны үзүүрийн хамт шүүрч аваад огторгуйд нисэн алга болжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Ингээд амар сайхан жаргах нь тэр.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-6277266963506140932?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-84268159347305581052011-09-16T06:34:00.000-07:002011-09-17T03:22:30.758-07:00<div style="text-align: justify;">Дөчин дөрвөн өег зандан ханатай, дөрвөн мянган сунамал зандан уньтай, хас зандан тоонотой, хавтгай зандан хаалгатай, Дэнсгэрэл хааны хүү Дэнсүвээ баатар гэж байж гэнэ. Нэгэн удаан хаан эцэг нь чилээрхэж тун хүндээр өвдсөнд эмч домч, оточ бариач хичнээн хүнийг залж үзүүлсэн боловч засрах шинжгүй байжээ. Тэгэхээр нь тэр гүрэнд алдартай шарсан мах анддаггүй шар зурхайчийг залж үзүүлсэн чинь: Баруун хойд зүгт гадаад далайн захад гурван уулын дунд зост улаан толгойд Гүш улаан цэцэг гэдэг цэцгийн хатан бий. Түүнийг авч ирвэл эдгэнэ гэж айлджээ. Дэнсүвээ баатар тэр зүгт явахаар болоход адуучин Аг сахал өвгөн: За Дэнсүвээ баатар чи баруун хойд зүг рүү явж байтал чинь зам дээр нэг аглаг тал тааралдана. Тэ талаар явж байтал хар цагаан хоёр могой бие биеээ ороож салах аргагүй эрчлэн үхэж байгаа тааралдана. Түүнийг чи биед нь гэм хийхгүйгээр эрчийг нь салгаж хоёр тийш нь явуулаад тэр газар нь үүнийг тавиарай гээд шагайн чинээ цагаан чулуу өгчээ. Тэгээд түүнээс цааш явж байтал чинь нэг уулын амнаас цагаан халтар гичий гарч ирээд урчих шахах байх. Энэ бөгжийг үзүүлээрэй гэж алтан бөгж өгчээ. Түүнийг ядам хуруундаа хийж гэнэ. Түүнээс цааш явахад чинь нэг уулан аманд долоон хар гэр бий. Хамгийн адгийн гэрт ор. Цагаан, хар, хөх гурван адсага баруун хойморт нь дэвссэн байгаа. Цагаан адсага дээр суу түүнээс дээш сууж болохгүй. Бүр шахаад байвал хар адсага дээр нь сууж болно. Хөх адсага дээр хэрхэвч сууж болохгүй шүү. ЭНэ бөгжөө хүнд битгий үзүүл гэж захижээ. Дэнсүвээ баатар аян замдаа гарчээ.</div><a name='more'></a><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Баруун хойд зүгийг барьж долоон долоо дөчин есөн хоног яваад нэг их нүд алдам тал газар орж ирж гэнэ. Тэр талын тэхий дунд нь орж явтал асар их тоос шороо манарч. Ойртож очтол хоёр том бух мөргөлдөж байх шиг харагджээ. Бүр ойртоод дэргэд нь хүрч ирвэл бух биш, хар цагаан хоёр могой бие биеэ ороон салах аргагүй болон өнхөрсөөр бүхэх шахаж байжээ. Дэнсүвээ баатар тэр хоёр могойг эвтэйхэн барьж орооцолдоог нь гаргаад хоёр тийш нь тавьж дунд нь өвгөний өгсөн шагайн чинээ цагаан чулууг газарт хатгаж орхиод явжээ. Нэг ууланд хүрч түүнийг таваад ам руу нь орж явсан чинь нэг цагаан халтар гичий гүйж ирээд золтой л урчихсангүй хоргоогоод байхаар нь нөгөө алтан бөгжөө үзүүлсэн чинь сүүлээ шарваад яваад өгчээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Дэнсүвээ баатар цааш нь яваад нэг хамар давтал тэр уулын аманд долоон хар гэр байж гэнэ. Хамгийн адгийн гэрт орсон чинь ялдамхан зантай авгай хүн дээшээ суу гэж баруун хоймор өөд заахад хамгийн адгийн цагаан адсага дээр сууж гэнэ. Авгай маш сайхан цай аягалж өгөхөд нь галын эхэнд тулгын хавирга дээр дусаасан чинь тас хайлж сэтэрчээ. Тэгээд идэж уусаар байтал идээндээ хордож согтуу болжээ. Энэ байдлыг далимдуулан хүүг дээшээ суу гэсээр байгаад хар адсаган дээр гаргажээ. Түүнээс цааш улам согтоод байтал нэг ядуу бүсгүй юм гуйж иржээ. Хүү согтуудаа өгөх юмаа олж ядаж байгаад өвгөний өгсөн алтан бөгжийг сугалаад өгчихжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгсний дараа дээшилсээр дээшилсээр байгаад хөх адсага дээр суутал нүхэн там руу унаж гэнэ. Тэгээд яасныг мэдэхгүй болжээ. Газар дээр нь юу ч үгүй ганц том бул хар чулуу үлдсэн байжээ. Тэгтэл нэг өдөр бул хар чулууны ёроолоор нэг үнэг гүйж яваад ёроолыг нь ухсан чинь нүх гарчээ. Нүхээр доошоо харсан чинь газар там. Тамын ёроолд хүн хэвтжээ. Үнэг сүүлээ усанд дүрж ирээд тэр хүний дээр сэгсэрсэн чинь тэнд хэвтсэн хүн сэргэжээ. Үнэг ганц шилгээгээд гоёмсог сайхан бүсгүй хүн болж нөгөө Дэнсүвээ баатрын авч явсан бөгжийг гаргаж ирээ бул хар чулууг шидсэн чинь бул хар чулуу бут үсэрч шороо болоод нүхэн там бүтэж, Дэнсүвээ баатар газар ил гарч ирж гэнэ. Тэгэхээр нь тэр бүсгүй: Та хаанахын хэн гэгч, хаа хүрч яваа хүн бэ? гэж асууж гэнэ. Дэнсүвээ баатар нэр нутаг усаа явж байгаа хэрэг зоригоо бүгдийг тоочиж хэлжээ. Гэтэл тэр бүсгүй: Та адуучин өвгөний өгсөн бөгжийг яасан бэ? гэж асуужээ. Дэнсүвээ баатар ухаантай ухаангүйн завсар нэг ядуу бүсгүйд өгснөө там тум санаж байгаагаа хэлжээ. Тэр бүсгүй та адуучин өвгөний үгийг дагаж мөрдөж чадаагүйн учраас ийм нэгэн цагийн саад тотгорт автжээ. Тэр гүш улаан цэцэг гэдэг чинь би байна гээд Дэнсүвээ баатрыг дагуулан явж гарчээ. Тэгээд хоёул явсаар байж нөгөө цагаан халтар гичийн урах дөхсөн уулын аманд орж ирсэн чинь хэдэн том цагаан гэр байна гэнэ. Гүш улаан цэцгийг тосч өдий төдий аягачин гийчин угтаж ирээд тэр хоёрыг жууз дамнуурт суулгаж аваачаад нэг там цагаан гэрт оруулж битүү хивс торго магнагаар бүрхсэн ор дэр бүхий тохилог сайхан өргөөнд оруулж цай унд амттай шимтэй бүхнээр дайлж зочлоод сайхан амрааж хонуулаар маргааш нь замд нь үдэж өгчээ</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Энэ нь Гүш улаан цэцгийн нутгийн хилийн зааг байсан юмсанж. Түүнээс цааш явж байсан чинь Гүш улаан цэцэг Дэнсүү баатарт хэлжээ. За олдоо ингэсхийгээд бид хоёр нэг их уудам талд орно. Тэгэхэд тал дундаас цагаан морьтой, цагаан дээлтэй цагаан малгай өмссөн хүн цагаан дарцаг барьж угтаж ирээд цагаан лусын хаан таныг морилж цай зоогло гэж байна гэх байх. Хоёулаа очно. Цагаан лусын хаан алт мөнгө, эрдэнэ, сувд их бэлэг өгнө. Бид яарч явна, хожим хойно болъё гээд битгий аваарай. Харин баруун талын хоймрын авдар дээрхи цагаан арьсаа хайрла гэж хэлдэг юм шүү гэж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгээд цааш явж байтан чинь үнэхээр их талд орж ирээд голд нь орж явтал цагаан морьтой, цагаан хувцастай, цагаан дарцаг барьсан хүн зам товчилж ирээд та нарыг манай цагаан лусын хаан ирж цай зоогло гэж хэллээ гэж гэнэ. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэр хоёр нөгөө хүнийг дагаж очжээ. Цагаан лусын хаан тэр хоёрыг алтан олбог түшлэгт суулгаад арслан тавцан ширээнд есөн зүйлийн идээ тавьж алтан амсартай мөнгөн дотортой агар завьяа хундганд нь арз хорз, архийг амсар дүүрэн бялхуулан барьжээ. Идээ хоолыг нь идэж уугаад явах болоход лусын хаан алт, мөнгө, эрдэнэ сувд асар их бэлэг барьж нутгийн хил зааж хайрласан ачтай гавьяатай хүн билээ гэжээ. Дэнсүвээ баатар: Бид яаруу яваа улс билээ харин надад юм хайрлах гэж байгаа бол баруун дээд талын авдар дээр байгаа цагаан адсагаа хайрла гэжээ. Хаан буруу харж уйлж, зөв харж инээгээд: Би хүнд өгдөггүй юмсан, гэтэл нутгийн хил зааж хайрласан ачтай хүнд өгөхөөс биш яахаг гэж босч очоод цагаан адсагаа нэг сэгсрээд илбээд өгчээ. Гэтэл цагаан лусын хааны дагина: Оо би Гүш улаан цэцгийг дагаж авахгүй бол боож үхнэ, босч оргоно гэд сүйд болж гэнэ. Хаан: За яая гэхэв явахаас биш гэжээ. Тэгэхийн хамт цагаан лусын хааны дагина цагаа адсагаа аваад сугандаа хавчуулж аваад гүйжээ. Түүнээс цааш явж байтал удалгүй хар морьтой, хар хувцастай хар дарцаг барьсан хүн давхиж зам тосон ирээд та нарыг манай хар лусын хаан ирж цай зооглоно уу гэж байна гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэр гурав хар лусын хааныд очиж мөн л идээ цагааг нь амсаж ууж идэээд явах болсонд хар лусын хаан манай нутгий хил тогтоож хайрласан ачтай буянтай хүн билээ үүнийг авч хайрла гээд мөн их хэмжээний алт мөнгө, эрдэнэ сувд барьжээ. Дэнсүвээ баатар: Ай хаантан минь би яаруу хэрэгтэй явна. Ийм их юм авч чадашгүй. Харин та надад юм хайрлах гэж байгаа бол зүүн хоймрын авдар дээр байгаа хар адсагаа хайрла гэж гуйжээ. Тэгэхээр нь хар лусын хаан буруу харж уйлж, зөв харж инээгээд: За яая гэхэв хүнд өгдөггүй юмсан. Гэтэл нутгийн хил тогтоож хайрласан ачтай гавьяатай хаан хөвгүүн, бас Гүш улаан цэцэг дагина нар хамт яваа болохоор өгөхөөс биш яаж харамлахав гээд босчхар адсагаа нэг сэгсрээд нэг илбээд өгчээ. Гэтэл хар лусын хааны дагина: Оо биш Гүш улаан цэцгийг дагаж явахгйү бол боож үхнэ оргож босно гээд л сүйл майд болж гэнэ. Тэгэхээр нь хар лусын хаан за яахав яв гэжээ. Хар лусын хааны дагин хар адсагаа сугандаа хавчуулчихаад дагаад гүйжээ. Ингээд дөрвөн хүн хамт явсаар Дэнсгэрэл хааныд хүрч ирвэл хаан дөнгөж амсьгаатай төдий байжээ. Тэгсэн чинь Гүш улаан цэцэг Дэнсүвээ баатарт: За бид одоо очоод үүдэн дээр нь гадаа зогсч байна. Чи хааны ордны зүүн хойд талд байгаа төмөр байшинг очиж онгойлго гэж гэнэ. Дэнсүвээ баатар гэр гурвыг дагуулаад төмөр байшингийн үүдэн дээр зогсоогоод өөрөө очиж төмөр байшингийн хаалгыг онгойлгосон чинь гурван алд биетэй гурван алд сүүлтэй улаан үнэг гараад зугтжээ. Тэгэхийн хамт цагаан лусын хааны дагина цагаан өнгийн адсагаа гурав сэгсрээд гурав хөлбөрөөд цагаан халтар гичий болж аваад хойноос нь хөөгөөд хааны хотыг гурав эргүүлээд төмөр байшинг гурав тойруулаад үүдэн дээр нь хөөж ирээд аман хүзүүг нь тас хазаж алжээ. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хоёр дахь давхарын хаалгыг онгойлго гэж Гүш улаан цэцэг хэлжээ. Дэнсүвээ баатар хоёр дахь давхрын хаалгыг нь онгойлгосон чинь мөн л гурван алд биетэй, хурван алд сүүлтэй хөх саарал үнэг гараад зугтжээ. Тэгэхийн хамт хар лусын хааны дагин хар адсагаа гурав сэгсэрч гурав хөлбөрөөд хар халтар гичий болж хойноос нь хөөж хааны хотыг гурав эргүүлээд төмөр байшинг гурав эргүүлээд үүдэн дээр нь хөөж ирээд аман хүзүүг нь та хазаж алжээ. Гүш улаан цэцэг Дэнсүвээ баатарт хандан: За одоо гурав дахь давхарын хаалгыг онгойлго гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгтэл ерэн алд биетэй есөн алд сүүтэй амандаа арван хоёр төмөр соёотой өлөн хөх чоно гараад зугтжээ. Гүш улаан цэцэг алтан бөгжөө гурав үлээж гурав хувираад хамгийн сүүлд дэлэхээрээ дээврийн чинээ болдог, хумихаараа хуравчийн чинээ болдог хар бүргэд болон хангайг хорин дөрөв эргүүлж алтайг арван гурав эргүүлж хөөсөөр төмөр байшингийн үүдэн дээр авч ирээд эхлээд хоёр нүдийг нь сох тоншиж бүдрээгээд дараа нь арван хоёр төмөр соёог нь булга тоншиж хаяад эцэст нь голт зүрхийг нь зад тоншиж алжээ. Тэгээд үхсэн гурван амьтны дэргэн зогссон гурван амьтан дахин хүн байдалдаа хувираад Гүш улаан цэцэг Дэнсүвээ баатарт: За чи эд бүхний төмөр байшинд оруулж байгаад дахин цоожилж түймэрдэн шатаалга гэжээ. Дэнсүвээ баатар тэр бүхнийг хийж дуусгаад, хаан аав нь ч эдгэж Дэнсүвээ баатар Гүш улаан цэцгээр ямбын хатан хийж, хар цагаан лусын хаадын дагинасаар аяганы хатан хийж наян хоногийн хайр жаран жилийн жаргал хийж амар сайхандаа жаргажээ.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-8426815934730558105?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-79952469379812527152011-09-16T03:57:00.000-07:002011-09-16T03:59:50.225-07:00<div style="text-align: justify;">Эрт урьд цагт шар зурхаач, хар зурхаач гэдэг хоёр их нэртэй зурхаачид байжээ. Шар зурхаач нь их баян, хар зурхаач нь ядуувтар байж гэнэ. Тэр хоёр насан дээр гарсан болохоор аль аль нь удалгүй нас барцгаажээ. Тэр хоёр мөн нэг нэг хүүтэй байжээ. Шар зурхаачийн хүү нь эцгийхээ дараа их ядуурч, хогшил хөрөнгөө бараад, гуйлга гуйж амьдрах болжээ. Хар зурхаачийн хүү нэгэн хэвээр явсаар байж, гэрлэж, мал хөрөнгөтэй, өрх нутаг даган нүүж суудаг, ерийн нэгэн малчин болсон гэнэ.</div><a name='more'></a><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Шар зурхаачийн хүү нэг өдөр гуйлга гуйж яваад нэгэн баян айлын хуриманд очиж, ширэн тулмандаа нэлээд яс цуглуулж хийгээд буцаж явтал ширүүн аадар бороо орж явах аргагүй болохоор нь нэг уулын хяр дээр гарч нэлээд томоохон агуй байсныг олж тэр агуйд хоргодож бороог өнгөрүүлэхээр шийджээ. Энэ үеэр хоёр морьтой хүн ирж агуйн аманд ирж морь барьсаар суужээ. Тэр хоёр хүнээс шар зурхаачийн хүү анхандаа айж агуйн мухарт шигдэн байсан боловч удалгүй хоёр хүн яриа хөөрөө дэлгэж, өөрийн таньдаг хүмүүс байсан учир айхгүйгээр тэдний яриаг сэм чагнажээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэр хоёр ийн ярилцжээ. Нэг нь: Энэ шар зурхаачийн хүү яагаад ингэж ядуурч гуйлгачин болсон хэрэг вэ? Шар зурхаачийг энх тунх байхад баян тарган, юугаар ч дутахгүй, хэнтэй ч адил явж байсан шүү дээ гэжээ. Нөгөө нь: Энэ ч аргагүй юм аа. Энэ хүү гэнэн бага, гэлгэр уян байхад эцэг нь өөд болсон болохоор шарилыг "бор туулайн зоо" газар тавьчихсан юм. Хэрэв энэ хүү эцгийхээ шарилыг бор туулайн суга газар тавьсан бол ингэхгүй байсан юм гэжээ. Тэгэхэд нөгөө нь тэр туулайн суга газар гэдэг нь хаана байдаг юм бол? гэж асууж гэнэ. Нөгөө хүн: Бор туулайн суга газар хаа сайгүй байна л даа. Одоо энэ хүүхэд эцгийхээ ясыг энэ уулын өвөр энгэрт байдаг ганц том бул цагаан чулууны дор аваачиж хийвэл ингэж явахгүй билээ гэжээ. Ингэж ярилцаж суутал бороо зогсч, тэнгэр цэлмэж. Хоёр морьтой хүн мордоод явчихжээ. Тэгэхээр нь шар зурхаачийн хүү тэр бүх зүйлийг сонсоод эргэцүүлэн бодсон чинь үнэхээр эцгийхээ шарилыг энэ уулын хярд зоо газар тавьснаа санажэ. Тэгээд хүү нөгөө хоёр хүний үгээр болгоё гэж бодоод тэр дорхноо туламтай ясаа хаячихаад тулмаа барьж гүйсээр эцгийхээ шарилыг тавьсан газар очиж яс, үсийг нь тулмандаа хийж үүрээд нөгөө уулыхаа энгэрт очсон чинь нэг том бул цагаан чулуу байжээ. Тэр чулууны доогуур ухаж хөндийлж байгаад эцгийхээ ясыг хийгээд булжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгээд зүүн тийш гүйж нөгөө уулын хяр дээр гарвал урд энгэрт нь их сайхан цэлгэр уудам хөндийд хүн мал, айл амьтан дүүрэн харагджээ. Тэр айлуудын дундуур явж байтал нэгэн баян айл тааралджээ. Хүү тэднийд оржээ. Зүүн талд нь эмгэн сууж арьс элдэж, баруун талд нь нэг залуу хүү өвчтэй бололтой хэвтэж байжээ. Шар зурхаачийн хүүд тэр эмгэн цай унд хоол хийж өгч цатгаад, за хүү минь чи манайд сууж бай, би үнээгээ саагаад ирье гээд гарчээ. Хүүг тэднийд амарч байтал эмгэн үнээгээ сааж дуусаад орж иржээ. Сүүгээ хөөрүүлж гаргаад, дараа нь хүүд мах чанаж өгчээ. Хоол идүүлсний дараа тэр эмгэн чи одоо хоол ундаа идэж уусан бол манай хажуугийн айлд орж унт. Манайд хүн унтах арга байхгүй. Миний энэ хүү өвчтэй. Шөнө болохоор ёолж орилоод хүн унтуулдаггүй юм гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Шар зурхаачийн хүү: Зүгээр зүгээр би ер төвөгшөөхгүй. Одоо харанхуй шөнө унтахаар айл эрээд яахав. Би эндээ л унтана гээд унтжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Шөнө дунд дуг нойрон дундаа унтаж байтал хүн амьтан ярилцах чимээгээр сэржээ. Чагнавал гадаа үүдэн дээр нэг хүн, гэрийн дотор хаалганы дэргэд нэг хүн хоорондоо ярьж байгаа чимээ сонсогджээ. Гэтэл хаалган дээр байсан хүн гарах нь мэдэгдэхгүйгээр таг чимээ аниргүй болжээ. Ингэхээр нь хүү гайхаж: Хэн бэ? гээд асуучихж гэнэ. Тэгсэн хариуд нь: Би оньс байна гэжээ. Хүү: Юу? ямар оньс вэ? гэхэд: Би тотгоны оньс байна аа гэхэд хүү: Тотгоны оньс хэзээ ярьж байсан юм? гэхэд: Тийм ээ. Би тотгоны оньс байна. Би бол зуун замын бэлчир дээр хэвтсэн мянган бодь садын оньс билээ гэжээ. Тэгээд хүү: Чи хэнтэй ярьж байгаа юм бэ? гэхэд оньс: Энэ урд нэг нуур байгаа. Тэр нуур доторнэг бирмэн байдаг юмаа. Тэр бирмэн шөнө болохоор хүрч ирж наад хүүхдийг чинь хорлож бархируулдаг учраас хүн амьтан унтах аргагүй байдаг юм. Тэгээд би бирмэнийг сая ирэхэд нь өнөө шөнө манайд хүн хонож байна. Чи битгий ор гэж хөөсөн юм гэж хэлжээ. Энэ үгийн сонсоод хүү таг унтаж орхижээ. Өглөө хүү нэлээд орой сэрээд босч ирсэн чинь эмгэн үнээ малаа саахаар гарсан байжээ. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Харин хүүгийн өмнө цай хоолныхоо амттай бүхнийг ширээ дүүрэн өрж орхиж гэнэ. Хүү босч хувцаслаж, цай унд уухын өмнө өнгөрсөн шөнө зүүдэлсэн буюу үнэхээр юм болж өнгөрсөн эсэхийг мэдэхээр туршиж: Оньс оо гэж дуудсан чинь: Ооё гэж байна гэнэ. Тэгэхээр нь оньстой ярьж эхэлжээ. Оньс: Би бол зуун замын бэлчирт хэвтсэн мянган бодь садын оньс б илээ. Энэ эмгэн аргал түүж яваад намайг олж авсан юм. Энэ айлын буян хишиг нь надаас шалтгаалдаг. Бас энэ урд байдаг жижиг нуур дотор гурван толгойтой бирмэн бий. Тэр бирмэн шөнө бүр ирж энэ хүүхэдтэй тоглож, хочилж орлиулдаг юм. Тэгээд би өнгөрсөн шөнө ирэхэд нь өнөө шөнө хүн хонож байна гэж хөөж явуулсан юм гэжээ. Хүү тэгвэл тэр бирмэнг нь алж устгаж болдоггүй юм уу? гэж асууж гэнэ. Оньс: Болно болно. Энэ эмгэн бол их буянтай, танил ихтэй хүн. Тийм болохоор хүрз зээтүүтэй олон хүн цуглуулаад нуурын усыг гурван тийш задалж урсгавал тэр бирмэн ил гарч ирнэ. Тэгэхээр нь тэр бирмэнг барьж алж устгавал таарна. Тэгэхээр энэ айлын хүүхэд ямар ч өвчин зовлонгүй эрүүл болно. Хэрэв чи энэ бүхнийг хийж хүүхэд эдгэрэхээр энэ эмгэн чамд янз бүрийн юм өгнө гэвэл битгий ав. Зөвхөн намайг л явъя гэж хэлээрэй гэжээ. Тэр хоёр яриагаа дуусгаад хүү цай хоолоо уух гэж байтал эмгэн орж ирлээ. Эмгэн маш их баярлтай хүүг хүндэлж хүү минь чи ямар их буянтай хүүхэд вэ? Манай энэ муу үү шөнө унтдаггүй дандаа орилж шаналж хонодог юм. Өнгөрсөн шөнө ингэсэнгүй энэ хүүгийн өвчин зовлонг эдгээр арга байна уу? гэж гуйжээ. Хүү би тус болж болно. Та албат, таньдаг хүмүүсээ хүрз зээтүүтэй цуглуул. Тэгвэл нэг арга банйа гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Танил тал, нүүр сайтай баян эмгэн тэр дорхноо нутаг усныхаа олон түмнийг багаж зэвсэгтэй цуглуулжээ. Хүү тэд нараар уурын усыг гурван тийш нь сэтлүүлж урсгасан чинь гурван толгойто бирмэн ил гарч ирэхэд түүнийг барьцгаа гэж тушаагаад бирмэнийг бариулж уснаас гаргахад бирмэн нар үзээд үхжээ. Тэр дор нь түүнийг шатааж түймэрдээд устгаж гэнэ. Эмгэн хүмүүст бэлэг шан өгч тараагаад хүүг дайлж хүндэтгээд, за хүү минь чи их ач гавьяатай хүү юм. Миний хүүг чи эдгээлээ. Одоо чи надаас дөрвөн зүсмийн мал, дөрвөлжийн цагаан өргөө авах уу? эсвэл миний хүү болж энэ муу хүүд минь хань бараа болж гэр орон, мал хөрөнгө хогшлын минь эзэн болох уу? гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хүү: Надад тийм их юмны хэрэг байхгүй. Надад зөвхөн тотгоныхоо оньсыг хайрла гэжээ. Эмгэн: Чи нялх балчир болохоор хэрэггүй юманд дурлаж байгаа юм байна. Хэр муу хувхай оньсоор чи юу хийх юм бэ? Гэвч чи дураараа бол гээд оньсыг авч өгчээ. Хүү оньсыг авч тэр айлдаа цай хоол идэж ууж аваад гарч явжээ. Явж байх замд оньс: За хүү чи одоо ингээр баруун тийшээ яв. Тэнд нэг найр болж байгаа, тэнд оч. Хоймор талын морин ширээн дээр нэг жаал хүү суусан, баруун зүүн талд нь өвгөн эмгэн хоёр ширээ түшиж суугаад уйлж унжиж байгаа. Ноёд түшмэд баруун талаар, хатад дагинас зүүн талаар сууж найрлаж байна. Чи ороод идээ цай амссаны дарааа энэ их найр наадам болж байхад энэ муу эмгэн өвгөн хоёр юунд уйлж унжиж, нус нулимсаараа бүрхэж байдаг билээ? Ямар их муу ёртой, нүгэлтэй хоёр вэ? гэж хэл. Тэнд гурван настай сай хүүхдээ амбан ноёнд суулгадаг юм. Амбан суусан хүүхэд тэр шөнөдөө үхээд хонодог учир эмгэн өвгөн хоёрын ганц хүүд ээлж ирээд, хүү нь амбан сууж эцэг эх нь харамсаж байгаа юм. Тэр учир битүүлэг байдлыг хаалганы дэргэд суусан хүн чамд тайлбарлаж хэлэх байх. Тэгэхээр чинь тэгвэл энэ хүүгийн оронд намайг суулгачих, Миний хойноос уйлж унжих хүмүүс байхгүй, би үхэж байхад ямар хамаа байхав гэж хэл. Тэгээд чамайг суулгах байх. Цаашаа юу болохыг нь дараа нь би хэлж өгнө гэжээ. Хүү оньсны заавраар баруун тийш нь гүйж гарчээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Удалгүй нэг их найр хурим болж байгаа бололтой олон морьд уяан дээр багширсан том цагаан гэрт дуу хуур болж наргиж байгаа харагджээ. Хүү тэр айлд орж очвол баруун зүүнгүй хүн пиг дүүрэн суусан их найр болж байх бөгөөд хоймор талын голд нэг жаал хүү дуулж, түүний баруун зүүн талд эмгэн өвгөн хоёр уйлж уй гашуу болж сууж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хүү орж баруун хатавчинд нь суугаад хоол цай ирэхээр нь ууж идсэний дараа зүүн хатавчинд суусан хүнээс энэ их найр цэнгэл юунд хийж байгаа юм бэ? бас энэ өвгөн эмгэн хоёр яалаа гэж уйлж унжиж байгаа юм бэ? гэж асуужээ. Тэр хүн: Энэ бол эзэн хааны зарлигаар амбан ноён сууж тэр хүүхдийн эцэг эх хоёр юм аа. Манай амбан суусан хүн тэр шөнөдөө үхэж хонодог болсон учир нэг талаар нь найр наадам ёс төдий болж, нөгөө талаар нь үхлийн өмнөх үдэлт болоод байна гэжээ. Хүү тэгвэл тэр хүүдийн оронд би суувал яасан юм бэ? Миний хойноос уйлж унжих хүн байхгүй. Би бол нэг удаа сайн цадаад үхэхэд л боллоо шүү дээ гэхэд зүүн хатавчинд суусан хүн дээш явж ноёдод мэдүүлжээ. Тэгтэл хүүг дуудаж гаргаад өөр нэг өргөө гэрт оруулж найр наадам түр завсарлаад нам жим болоод явчихж гэнэ. Хүүг ноёнд аваачиж оруулсан чинь хүүгийн учир байдалтай танилцааад түүгээр амбан суулгахыг зөвшөөрч нэг ээлж өнгөрөө гэсэн бодолтой байсан болохоор амбан ноён суух байсан хүүг эцэг эхтэй нь оруулж ирээд өөр хүн амбан суух боллоо гэж мэдэгдээ хүүг хувцас отго жинсээр чимэглэж гарчээ. Тэгээд удалгүй хүүг ноён амбанаар суулгаж найр хийдэг өргөөнд нь оруулж ширээн дээр суулгаад дахин их найр эхэлж хар нүднээс хөмсөг гадуур гэгчээр нэг болов өөр хүн сууж нутаг бүрнээс хорогдох хүнийг хойшлуулж байгаад бүх их их баяртай, урамтай найрлажээ. Энэ найр бол урьд урьдыхаас илүү жинхэнэ найр болсон байна. Ингээд үдэш орой болсон хойно найр таржээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Оньс хүн амьтан явсны дараа хүүд: За одоо нэг хүн орж ирнэ. Тэр хүнд амбаны зүүдэг урт хар сэлмийг авч ир гэж хэл. Тэгээд сэлэм авч ирэхэд нь баруун зүүн хатавчинд хоёр шуудай шар будаа оруулж тавиад ёроолыг нь цоол гэж хэл гэжээ. Хүү ширээндээ түшлэгээ налан сууж байтал нэг хүн орж ирээд амбан ноёнтонд юу хэрэгтэй байна гэж бөхийжээ. Хүү: Чи яваад амбаны зүүдэ зэр зэвсэгээс урт хар сэлмийг нь аваад ир гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэр хүн гарч урт хар сэлмийг авчирч өгчээ. Тэгээд хүү тэр хүнд: Одоо хоёр шуудай шар будаа оруулж ирээд баруун зүүн хатавчинд тавиад ёроолыг нь цоол гэж хэлжээ. Ингээд хүмүүс явж амбан унтахаар шийджээ. Оньс: Чи одоо суугаагаараа унт. Шөнө дундын хэрд нэг нүд нь сохор, нэг хөл нь доголон, нэг гар нь хугархай, ийм эрэмдэг зэрэмдэг болсон нэг өвгөн ирж ирээд юм гүйх байх. Баруун хатавчинд байгаа ууттай шар будаа руу гаансаараа дохь. Дараа нь мөн тийм эрэмдэг зэрэмдэг болсон нэг эмгэн орж ирээд юм гуйх байх. Зүүн хатавчинд тавьсан шар будаа руу сэлэмнийхээ хуйгаар дохь гэж хэлжээ. ХҮү олбог түшлэг дээрээ суугаагаараа унтаж байтал шөнө дунд өрөөсөн нүдтэй, өрөөсөн гартай, өрөсөн хөлгүй өвгөн эмгэн дараалан орж ирж юм гуйжээ. Хүү баруун зүүн талын ууттай шар будааг зааж сэлэмнийхээ гэрийн бөгсөөр дохижээ. Өвгөн эмгэн түүнийг баруун зүүн хатавчаар давуулан чирсээр гарч явжээ. Ингээд хүү унтаад хоножээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Үүр цайж нар тусч байтал хүн орж ирж гал түлжээ. Хүүг босоход нөгөө хүн их л гайхаж бушуухан гарчээ. Хүү гарч морь үзээд буцаж орж ирсэн чинь ноёд түшмэл, бараа бологсод, аягачин гийчин өдий төдий хүн орж ирж амар мэнд айлтган манай заяаны эзэн морилж иржээ гэж учиргүй их баярлалдан цай унд, зоогийг нь оруулж ирж гэнэ. Хүү унд цайгаа ууж байтал оньс: За одоо чи энэ хүмүүст жууз тэрэг бэлтгэ, би хот айл хороогоо эргэнэ гэж гэж хэл гэжээ. Хүү түүнийг орж ирсэн ноёд, түшмэд нарт тушаажээ. Цөм гарч унаа хөсөг, жууз бэлтгэцгээж гэнэ. Оньс: Чи сэлмээ зүүгээд эндээс гарч баруун захын айлуудыг өнгөрөхөд нэг эрэг байгаа. Тэр эргийн мухарт том хар овоохой харагдаж байгаа. Үүдэн дээр нь очоод сэлэмээ сугалаад: Эрстэй гэрийг эвддэг, эр эмийг салгадаг санаа муут шулам чи гарч ир гарч ир гэж хашхир. Тэгэхэд чинь нэг өлөн хөх чоно гарч зугтах байх. Алдалгүй аман хүзүүг нь тас цавчиж ал гэж гэнэ. Жууз тэрэг хөсөг бэлэн боллоо гэж мэдээ айлтгахад хүү гарч жуузанд суугаад баруун тийш яв гэж дохижээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгээд баруун тийш явсаар бүх айл хотыг өнгөрч хамгийн баруун захын хот айлаас цааш замаар явж байтал нэг мухар эрэг дайралджээ. Ажиглавал эргийн мухарт нэг том хар овоохой байж гэнэ. Түүний үүдэн дээр очиж сэлмээ сугалж бариад: Эрстэй гэрийг эвддэг, эр эмийг салгадаг нүгэлт хар шулам гараад ир гэж хашгирчээ. Тэгтэл гуриатсан өлөн хөх чоно гарч зугтах гэхэд сэлмээ эргүүлэн аман хүзүүг нь тас цавчжээ. Тэгээд буцан өргөөндөө ирж гэнэ. Оньс: Одоо амраад үдээс зүүн тийшээ яваарай гэж хэлжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Үдээс хойш зүүн тийш явцгаан шүү гэж хүмүүст хэлж тараажээ. Үдээс хойш хүү жууз тэргэндээ суугаад олон дагуулуудын хамт зүүн тийшээ явжээ. Оньс: Одоо зүүн тийш явсаар байж захын айлуудаас өнгөрсний дараа нэлээд хол нэгэн бут шугуйн захад хүрэхлээр чинь эг муу овоохой модны цол дунд харгадана. Түүний үүдэн дээр очоод: Бут бургас руу шургадаг бузарын хар нүгэлт эм шулам гараад ир гэж хашгир. Тэгээд нэг үнэг гараад зугтах байх. Тун алдаж болохгүй. Аман хүзүүг нь тас цавчиж ал гэжээ. Хүү захын айлуудыг өнгөрч цааш нь нэлээд явж байтал баахан бут бургас харагджээ. Тэнд захад нь хүрч очсон чинь модны шугуйд нэг муу хар овоохой харагдаж гэнэ. Тэр овоохойн үүдэнд очиж зогсоод: Бут бургас руу шургадаг бузарын хар нүгэлт эм шулам гараад ир гэж хашгирчээ. Тэгтэл нэг улаан үнэг гараа гүйтэл сэлмээрээ цавчаар орхисон чинь цаана байсан овоохойн хатавч сэлэмний үзүүрээр цавчигдан үнэгний сүүлийг угаар нь тас цавчаад үнэг сүүлгүй болон зугтаж алга болжээ. Тэгээд бүгдээрээ буцаж ирцгээжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Дөнгөж өргөөндөө ороод байтал эзэн хааны зарлиг ирж дугтуйтай бичиг өгчээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Энэ бичгий задалж үзвэл шинэ суусан амбаныг яаралтай ир гэж эзэн хаан дуудуулсан байжээ. Оньс: За чи үнэгийг алж чадаагүйн чинь уршиг гарч ирж байна. Чи одоо нэн даруй хөдөл. Урагшаа гараад явж байтал чинь таван өнгийн хувцастай, таван өнгийн туг барьсан таван морьтой хүн тааралдана. Хамгийн сүүлийн хүнд мэндийн хариу өгөөд яваарай гэжээ. Бусдад нь дуугарч болохгүй. Түүнээс цааш явж байтал баян цоохор маймаа ирж манайд бууж цай зоогло гэх байх. Тэднийд оч. Тэр маймаа алт мөнгө, торго дурдан их бэлэг барих байх. Яаруу чухал албатай явуу учир хожим хойно болъя гэж хэлээд битгий ав. Гагцхүү шар цоохор муураа өг гэж хэл. Тэгээд муурыг нь аваад өөрийг нь дагуулаад явна шүү гэжээ. Хүү жууз тэргэндээ суугаад замдаа орж явжээ. Гэтэл замд нь таван өнгийн туг дарцаг хийгэсэн таван өнгийн морьтой, таван өнгийн хувцастай таван хүн дайралдаж мэнд ус асуухад сүүлийн хүнд хариу өгчээ. Цааш нь явж байтал баян шар цоохор маймаа манайд орж цай уу гэж тосч иржээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Гэрт нь орвол хоол ундаар дайлаад алт мөнгө, торго дурдан их хэмжээний бэлэг барихад нь: Би яарч явна хожим хойно болъё. Одоо гагцхүү шар цоохоор муураа өг. Өөрөө бас дагаад яв гэжээ. Энэ бүгдийг авч цааш явахад оньс: За чи эзэн хааныд ороод хааны мэнд амарыг асуугаад хатанд дөхөж харснаа: Олны уг дээр суудаг оготор улаан чи энд байна уу? гэж сэлмээ сугал. Үнэг болоод босоод гүйхэд нь шар цоохор муураа хойноосо нь тавь гэж заажээ. Хүү цааш явсаар эзэн хааныд орж хааны амрыг айлтгаад хатныг ширвэж харсанаа: Олны уг дээр суусан оготор улаан чи энд байна уу? гээд сэлмээ сугалтал хатан тэр дороо сүүлгүй улаан үнэг болж ширээн доогуур шургатал шар цоохор муураа хойноос нь тавьжээ. Шар цоохор муур хойноос нь хөөж ороод багалзуурыг нь тас хазаж чирч гарч иржээ. Эзэн хаан айн чичирч босч ирээд суудал дээрээ залж суулгажээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгэхээр нь хүү: Чи эзэн хаан хүн байтлаа гэм зэмгүй олон арван шударга иргэдийг шулам эмийхээ ов живд орж хорлож хөнөөсөн нүгэлт хүн. Хуяг хиа нар үүнийг барьж өрөөсөн хөлийг нь хугалж, өрөөсөн нүдийг нь сохлоод хотны баас арилгах зарц болго. Шар цоохор муураө өгсөн баян шар цоохор маймааг амбан ноён болголоо.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Бусад хүмүүс гэр орондоо харьцгааж ажил албаа гүйцэтгэ гэж явуулжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хүү, баян шар цоохор маймаа хоёр үлдэж эзэн хаан, амбан ширээнд суусан тансан баян хурим найр хийжээ. Тэгээд баян цоохор шар маймаа энэ хаан байсан хүн бол маш харгис хэрцгий, доод тушаалын түшмэл байсан бөгөөд түрүүчийн хаан нас барахад энэ шулам эмтэй хуйвалдан хаан ширээнд сууж манай нутаг хошуунд үнэнч шударга ноён бүхнийг үлдээлгүй хөнөөж сүүлдэн амбан ноён суусан тэр хүмүүсийг шөнө болгон хороодог байсан юм.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Та бол хурмаст тэнгэрээс бууж ирсэн заяаны хаан болох учир хорлогдолгүй хоцроод энэ муу шулмасыг дарж улс иргэнээ аварлаа гэжээ. Ингээд мянган бодь садын оньсны хүчээр шар зурахачийн хүү эзэн хаан сууж амар сайхандаа жаргажээ.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-7995246937981252715?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-48609481288260794332011-09-14T09:33:00.000-07:002011-09-14T09:35:35.253-07:00<div style="text-align: justify;">Эрт урьд цагт эрийн сайн Хөх Хүлэг гэдэг баатар байжээ. Хөх хүлэг баатар дайн тулаан болоход түмэн цэргийн тэргүүнд орж дайсныг дардаг, тайван цагт үргэлж ан гөрөө хийж алс хол явж нар салхиар хань нөхөр хийж дөрвөн улиралаар зугаа цэнгэлээ болгодож байжээ. Нэг удаа Хөх хүлэг алс хол ан гөрөө хийхээр явж байсан чинь зам дээр нэг хүн уул нүхэлж зогсчээ. Тэр хүний чи юу хийж байгаа юм бэ? гэсэнд тэр хүн би уул хэдий том ч гэсэн өдөрт хэд хэдэн уулыг нүхэлж чаддаг гэж хэлж гэнэ. Хөх хүлэг тэр хүнийг их таашааж за тэгвэл чи ч бас сайн эр юм байна. Хоёулаа хамтарч амьдрах уу? гэсэнд нүхлээч зөвшөөрч хамт цааш явжээ.</div><div style="text-align: justify;"></div><a name='more'></a><br /><div style="text-align: justify;">Гэтэл замд нь нэг хүн мөр мөшгиж яваа тааралджээ. Хөх хүлэг чи юу хийж яваа юм бэ? гэсэнд Би мөр мөшгөгч хүн. Арван жил болсон аалзны мөр, хорин жил болсон хорхойн мөрийг мөшгөж чадна гэжээ. Тэгэхээр нь Хөх хүлэг за чи бас бас л сайн эр юм. Би энэ эрчүүлтэй нийлж амь зууж явна. Чи бас бидэнтэй нийлэхгүй юу? гэсэнд мөшгөгч бас зөвшөөрчээ. Бас замд нь нэг хүн юм харваж байжээ. Чи юу хийж чаддаг хүн бэ? гэхэд: Би долоон уулын заана байсан гөрөөсний нүдийг ч алдалхгүй харваж чадна. За чи бас сайн эр юм байна. Бид нартай хамт амьдрах уу? гэхэд харваач зөвшөөрч хамт явжээ. Тэгж явталнэг хүн юм шүүрч байжээ. Тэр хүнийг дагуулаад тавуулаа болоод явж байтал нэг хүн далай балгаж байжээ. Чи юу хийдэг хүн бэ гэсэнд би далай балгагч хүн гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Далай балгагчийг бас дагуулан цааш явж байтал нэг хүн юм чагнаж зогсчээ. Чи юу хийж байна? гэсэн чинь тэр хүн би ч чагнагч хүн ямар ч хол юмыг чагнаж, сонсч чаддаг гэж хэлж гэнэ. Энэ ч бас болдог эр мөн гэж түүнийг дагуулж явтал нэг хүн юм шинжиж байжээ. Тэр хүн бол ямар ч юмыг шинжиж мэдэж чаддаг гэнэ. Тэгээд шинжээчийг дагуулан цааш явжээ. Тэр долон хүнтэй Хөх хүлэг ах дүү болж хамтарч амь зуухаар хэлэлцээд нэг уулын хөтөл дээр гарч хоол унд хийж идэж уугаад хоёр гурав хоносны дараа нэг өдөр Хөх хүлэг нэг хүрд босгоод долоон нөхөртөө хэлж гэнэ. За та нар энэ хүрдийг сайн харж бай. Би гэрээс гараад их удсан тул яваад ар гэртээ харьж эхнэр хүүхдээ эргээд ирье. Хэрэв энэ хүрд үргэлж энэ хэвээрээ эргээд байвал намайг сайн явна гэж бодоцгоо. Хэрэв буруу эргээд эхэлбэл муу явна гэж мэдээд миний хойноос очоорой гэж хэлээд явжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хөх хүлэг гэртээ ирээд хэд хонож гэнэ. Нэг өдөр гадуур явсны араар хааны нэг шивэгчин хүүхэн ирж Хөх хүлгийн хатантай тоглож наргиж байгаад: Танай Хөх хүлгийн сүнс нь хаанаа байдаг юм бэ? гэж асуужээ. Хөх хүлгийн хатан: Мэдэхгүй, би яаж мэдэхэв дээ гэж. Тэгэхээр нь шивэгчин хүүхэн: Чи өнөө шөнө Хөх хүлгийг ирэхээр нь сүнс чинь хаана байдаг юм бэ? гэж асуу. Чи миний сүнсээр яах гээв гэж асуух байх. Нэг гэрт байдаг эр эм хоёр гэдэг чинь нэгнийхээ сүнсийг мэдэж байх хэрэгтэй юм шүү гэж хэл. Тэгэхээр чинь хэлж өгнө. Чи түүнийг мэдээд байж бай. Би маргааш гүйгээд ирье гээд явжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хөх хүлгийг хол ойр явсны араар нь хааны шивэгчин хүүхэн үргэлж ирж Хөх хүлгийн хатантай наадаж тоглодог бөгөөд Хөх хүлэг байсан цагт ирж чаддаггүй байжээ. ТЭгээд Хөх хүлгийг хорлож албал түүний хатантай чөлөөтэй тоглож наадаж, идэж уугаад байхад сэтгэл амар болно гэж муу санаа гаргаад сүнсийг нь асуухаар шийдсэн нь тэр байжээ. Шөнө унтахаар хэвтэхэд хатан нь: Чинь сүнс чинь хаана байдаг юм бэ? гэж асууж гэнэ. Хөх хүлэг: Чи миний сүнсээр яах гээ вэ? Гэхэд хатан шивэгчний зааснаар л нэг гэрийн эр эм хоёр чинь нэгнийхээ сүнийг мэдэж байх нь хэрэгтэй юм бишүү? гэхэд Хөх хүлэг тийм ч байж болох юм гэж бодоод: Миний нэг сүнс голт зүрхэндээ, нэг нь бууны замагт, нэг нь гэзэгний ул дор байдаг юм гээд хэлчихжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Маргааш нь Хөх хүлэг бас л гадуур гарч явсны хойгуур хааны шивэгчин гүйж ирэхээр нь Хөх хүлгийн хатан гурван сүнсний байдаг газрыг хэлж гэнэ. Шивэгчин яваад өгчээ. Хөх хүлэг шөнө орой ирээд унтаад өгсөн чинь тэр шивэгчин гүйж ирээд гурван сүнсийг нь хулгайлж аваад хатавчинд булж хаячихаад явчихжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Өглөө боссон чинь Хөх хүлэг унтаад байхаар нь хатан нь очиж сэрээхээр татсан чинь үхчихсэн байжээ. Энэ явдлыг хааныхан сонсоод хааныхаа хүн амьтан ирж сайн баатрыхаа цогцсыг хээр аваачин нутаглуулжээ. Гэтэл хааны шивэгчин гүйж ирээд хатныг уйлж унжиж байхад нь тайтгаруулаад: За яахав чам шиг үзэсгэлэнтэй хатанд эр нөхөр хаа мундах билээ. Юунд уйлж унжаад байгаа юм бэ? Дэмий битгий өөрийгөө зовоо гэж хэлээд наргиж идэж уусаар өнжжээ. Гэтэл Хөх хүлгийн босгосон хүрд буруу эргээд эхэлж гэнэ. Ингэхээр нь журмын долоон нөхөд нь хойноос нь явахаар хөдөлжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хамгийн түрүүнд мөшгөөч явжээ. Тэд мөшгөөчийг дагасаар хааны хотонд шөнө ирж гэнэ. Шинжээч шинжилсээр байгаад Хөх хүлгийн хатавчинд хог шороонд булаастай байсан Хөх хүлгийн сүнсийг олж аваад арын уулын цаана хэвтсэн Хөх хүлгийн цогцсонд амь оруулж амьдруулж авчээ. Тэгээд тэд бүгд ан гөрөө хийж амьдарцгааан боловч Хөх хүлэг гэр орондоо очиж болохгүй, бас эхнэр хүүхэд нь айж сандрахаас өөр юмгүй гэж бодоод нөхөдтэйгээ хамт хэд хонож байсан чинь нэг өдөр Хөх хүлгийн ганц хүү нум сум харваж тоглож явтал нэг сум уул давж ирээд Хөх хүлгийн өвөр дээр унажээ. Хүү сумаа авах гэж хойноос нь хөөцөлдөж яваад тэр хэсэг хүмүүс дээр ирсэн чинь аав нь тэнд амьд мэнд сууж байхаар нь учиргүй баярлаад аавдаа ирж эрхлэхээр нь аав нь:</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">За миний хүү аавыгаа энд олон ах нартай байна гэж ээждээ сонсгож огт болдоггүй юм шүү гэж хэлжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хүү За гэж хэлсэн боловч аав нь амьд байсан болохоор түүнээс илүү ямар баяр хөөр байхав, тэр чигээрээ гүйсээр гэртээ ирээд ээждээ бөөн баяр болгож хэлжээ. Ээж нь учиргүй айж сандраад Одоо яадаг билээ. Үхсэн хүн чинь амьдрана гэж байдаггүй юм. Энэ лав нэг аюултай дарагдашгүй дайсан босч ирж байгаа хэрэг гэж бодоод сууж байтал хааны шивэгчин орж ирэхээр нь хүүгийн хэлснийг ярьжээ. Шивэгчин За тэр чинь чиний нөхөр амьдарч байгаа хэрэг биш бүх л бүтэн хаан гүрнийг сүйтгэх аюулт шулмас босч байгаа нь тэр гэж хэлээд тэр дороо хаанд очиж хэлжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хаан Энэ чинь юу гэсэн үг вэ? Ёстой аюултай буг шулмас босч байгаа нь тэр байлгүй яахав. Бушуухан түмэн цэрэг гаргаж барьж ир гэж явуулжээ. Түмэн цэрэг очиж Хөх хүлэгийг долоон нөхрийн хамт барьж иржээ. Хаан тэднийг гурван давхар төмөр байшинд хийж цоожилж гэнэ. Тэгэхээр нь Хөх хүлэг: За чагнагч чагна. Хааныхан юухийж байна? Биднийг яах гэж байна? гэжээ. Чагнагч чагнаж байгаад: Хааныхан зөвлөгөөн хийж биднийг гурван давхар төмөр байшинг нэвт түймэрдэж шатааж алахаар шийдвэр гаргаж байна гэжээ. Тэгэхээр нь Хөх хүлэг: За нүхлээч доошоо нүхэл. Чагнаач хүн малын дуунаас хол гарч байгаа эсэхийг шалгаад чагнаад бай гэжээ. Нүхлээч шал нэвтлэн газар ухаж явсаар байж гэнэ. Чангаач: одоо нэг сарын газрын хоногийн хол гарчээ гэж хэлж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгэхээр нь Хөх хүлэг: За нүхлээч одоо дээшээ нүхэлж цоолж гар гэжээ. Нүхлээч дээшээ нүхэлсээр дээш гарч иржээ. Тэгээд бүгд амар мэнд айл амьтангүй газраар гарч ирж ан гөрөө хийж аж төрж суугаад: Чагнаачийг чагна. Хааны ордныхон яаж байна? гэжээ. Чагнаач чагнаж үзээд: Оо хааныхан гурван давхар төмөр байшин нэвт найман шулмасыг түймэрдэж алаад үзсэн чинь яс ч үгүй, үс ч үгүй там руу унаж алга болсон байна гэлцэж их найр наадам хийж байна гэжээ. Тэгэхээр нь Хөх хүлэг за одоо далай балгагч далай балгаад хааныхан руу асга. Хааныхан урсаад ирэхээр нь ард албат, мал, алт мөнгө бүх хөрөнгийг бүгдийг шүүрдээч шүүрдэж гарга.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хаан цахилгаан буулгахаар дээшээ нисэх байх. Харваач алдалгүй харваж унага гэж хуваарилжээ. Тэгээд хааныханд ойртож очоод нэг сайхан хөдөөд. Энд бид уснааас гаргасан бүхнээ тавих хэрэгтэй гэж хэлээд Хөх хүлэг далай балгагч хоёр уулын орой дээр гарч хараад Далай балгагчийг За чи далай балгаад тавь гэжээ. Далай балгагч далай балгаж аваад хааных руу тургичихсан чинь хааныхан албат гүрнээрэээ урсчээ. Тэгэхээр шүүрээч ганц ч юм үлдээлгүй гаргаж тавиад л байж гэнэ. Хаан цахилгаан буулгахаар тэнгэр өөд нистэл харваач ганцхан харваад унагачихжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгсэн бүгдээрээ шүүрээчийн зөөвсөн хөдөөд ирсэн чинь тэр долоон баатар Хөх хүлгийн үзэсгэлэнт хатныг булаацалдаж байжээ. Тэгэхээр нь Хөх хүлэг энэ чинь миний хатан, хүү хоёр. Би авсан ханиа хүүтэйгээ авалгүй яахав гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгсэн чинь <b>мөр мөшгөөч</b>: Би арван жил болсон аалзн мөр, хорин жил болсон хорхойн мөрийг мөшгөдгийн эрхээр Хөх хүлгийн мөрийг мөшгөж гэр оронд нь та нарыг авч ирснээрээ энэ хатныг авна гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;"><b>Шинжээч</b>: Үгүй би Хөх хүлгийн сүнсийг хог шороонд булагдаад хэвтэж байхад нь олж авч амь оруулснаараа би авах ёстой гэж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><b><br /></b></div><div style="text-align: justify;"><b>Чагнагч:</b> Үгүй би та нарт ямар ял шийтгэл ямар аюул тулгарч байгааг чагнаж мэдэж аварсан хүн. Би авна гэж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;"><b>Далай балгагч</b>: Үгүй и далай балгаж хааных руу тавиагүй бол энэ их юмыг та нар юугаараа олж авах юм бэ? Би авч таараа гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><b><br /></b></div><div style="text-align: justify;"><b>Харваач</b>: Хаан цахилгаан буулгаж та нарыг хядах гэж байхад харваж унагасанаараа би авна.</div><div style="text-align: justify;"><b><br /></b></div><div style="text-align: justify;"><b>Шүүрээч</b>: Ер нь би хатныг уснаас гаргасан. Тиймгүй ол үхэх байсан. Би авна гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;"><b>Нүхлэгч</b>: Би та нарын бүгдийн чинь амийг аварсан. Би авна гэлджээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгэхээр нь <b>хатан</b>: За хэрэггүй. Та нарын байгуулсан гавьяа яг адил байна. Би ганц хүн долоон эрд яаж очихов дээ. Иймд та нарын хэнтэй нь ч суухгүй. Хөх хүлэг бид хоёр өглөө, үдшийн цолмон болъё. Миний ганц хүү аав ээжийгээ харж байхаа Алтан гадас болог. Та долоо огторгуйн долоон бурхан болцгоо гэсэн чинь Бүгд за тэгье гээд тэнгэрт нисцгээжээ. Цолмон, долоон бурхан, алтан гадас однууд ингэж тогтсон юм гэдэг.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-4860948128826079433?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-87530628632714098262011-09-14T08:37:00.000-07:002011-09-14T08:39:37.756-07:00<div style="text-align: justify;">Эрьд урьд цагт долоон зуун борлог адуутай Доной баян гэдэг их баян хүн байжээ. Доной баян долоон зуун борлог адуугаа гадаад далайгаас усалдаг байжээ. Нэг удаа адуугаа услаад далайн хөвөөгөөр явж байсан чинь далай дээгүүр түүхий улаан уушиг хөвж яваа харагджээ. Тэгэхээр нь Доной баян Уургыхаа үзүүрээр өлгөөд далайн захад эрэг дээр нь шидчихсэн чинь удлагүй нэг муухай сэгсгэр үстэй сэтэрхий шүдтэй мангас эмгэн болчихоод төмөр эдрэнгээ барьсаар:</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Би одоо дахин хүн болсон болохоор чамайг л барьж идэх болж дээ гэсээр хүрч ирээд мориных нь цулбуураас бариад авчээ. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Доной баян айн сандарч: -Амь насыг нь минь өршөөн долоон зуун адууг минь ав гэж гуйжээ. Мангас эмгэн:</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Би малын мах иддэггүй, хүний мах иддэг. Тийм учраас заавал чамайг иднэ. Тиймгүй бол чи өөрийхөө оронд хүн авч ирж өг гэжээ. Доной баян өөрөө амьд гарсан хойно хэнийг ч өгсөн яахав гэж бодоод баярласандаа: Би өөрийхөө оронд том болсон ганц охиноо явуулъя. Та намайг явуулчих гэжээ.</div><a name='more'></a><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">-Би түүнийг чинь хэзээ, хаана хүлээх юм бэ? Чи худал хэлбэл яахав? гэж лавлажээ. Доной баян: Үгүй би худлаа хэлэхгүй, түүний нааддаг алтан мөнгөн шагайг тулгын чулуун доогуур нууж хийчихээд нүүгээд явна. Та манай бууцан дээр очоод алтан мөнгөн хоёр шагайгаагаар найраад сууж бай даа. Манай охин шагайгаа авахаар ирэхээр нь барьж ид гэжээ. Эмгэн: Тэр чинь үнэн бол аятайхан зөөлөн хоол байна. За яахав тэгье дээ. Худал хэлбэл чинь гурав хоногийн дотор хойноос чинь очоод гэр орноор чинь хүйс тэмтэрч голын чинь хар цусыг ууна гэээд тавьжээ. Доной баян амьд салсандаа баярлаад гэрт ирэнгүүт тэмээ малаа дөхүүлж нүүжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Бүтэн сарын хоногийн газар нүүж буугаад хоносны маргааш охин нь ааваасаа: Аав аа миний алтан мөнгөн хоёр шагай яасан бэ? гэж асуужээ. Аав нь ачаа ачиж байхад тулганы захад хэвтэж байсан юм. Авахаа мартаад ирж л дээ гэж гэнэ. Охин шагайндаа их харамсаад Та очиж миний шагайг авчирч өгөөч гэж гуйжээ. Гэтэл аав нь:</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Чиний шагайг авч ирэх байтугай адуу малаа хурааж гүйцэхгүй ядарч байна. Чи өөрөө очиж авч ир гэжээ. За тэгвэл би ямар морио унаж явах вэ? гэж ааваасаа асуужээ. Аав нь адууны сүүлд явдаг хамуутай хар даагаа унаад яв гэж гэнэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Охин нь ээжээсээ би ямар морь унаж явах вэ? гэж асуухад ээж нь: Адууны түрүүд явдаг ялман чихтэй хээр морио унаад яв гэж гэнэ. Ааваа би юугаар хүнс хийж явах вэ? гэхэд аав нь: Хонины сүүлд явдаг хэнз бор хургаа алж аваад яв гэжээ. Ээжээсээ асуусанд ээж нь хонины түрүүнд явдаг хотгор бор иргээ иргээ алж аваад яв даа гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Аав ээж хоёрын санаа хоёр өөр байсан болохоор охин ээжийхээ хэлснээр адууны түрүүнд явдаг Ялман чихт хээрээ барьж унаад, хонины түрүүнд явдаг хотгор бор иргээ алж хүнс хийгээд явжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Явахын өмнө Ялман чихт хээр морь охинд: Чи бид хоёр хол замд явах тул хэрэг болж мэднэ, ээжийхээ толь сам хоёрыг, аавыхаа тонгорог билүү хоёрыг авч өвөрлөөрэй гэж хэлжээ. Охин ээжээсээ толь сам хоёрыг гуйж аваад аавыхаа тонгорог билүү хоёрыг хулгайлж аваад явжээ. Ялман чихт хээр морь гэдэг нь хуй салхи шиг хурдан сайн хүлэг байсан болохоор удалгүй буйр дээрээ хүрч иржээ. Гэтэл мангас эмгэн төмөр эдрэнгээ хажуудаа тавьчихсан алтан мөнгөн хоёр шагайгаар нь найрч суужээ. Охин дэргэд нь ойртож очоо: Эгч ээ, миний алтан мөнгөн хоёр шагайг аваад өгөөч гэж гэнэ. Мангас эмгэн: Эгч нь суухаараа босч чаддаггүй, босохоороо сууж чаддаггүй л дээ охин минь. Чи буугаад аваач гэж гэнэ. Охин: - Үгүй эгч ээ, би буухаараа мордож чаддаггүй, мордохоороо бууж чаддаггүй хүн л дээ гэжээ. Учир зовлонгоо тоочиж байгаа хоёр хүн шиг тэр хоёр харилцан хэд хэдэн удаа ингэж ярилцсаны эцэст Ялман чихт хээр морь нь жаахан холдосхийж байгаад охинд:</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">-За би сайхан жороолоод мангас эмгэний урдуур өнгөртлөө шагайн яг дэргэд хотос хийнэ. Чи тэр үед миний дэл дээгүүр ухасхийн хоёр шагайгаа мангас эмгэнээс булааж шүүрч ав. Тэгээд хоёулаа зугтъя гэжээ. Охин ч зэхэж, морь нь хэлснээрээ мангас эмгэний урдуур сайхан саяглаж очоод мангас эмгэн яг шагайгаа газарт найртал хотос хийхэд охин ч мориныхоо дэл дээгүүр бөхөс хийн шагайгаа шүүрч аваад зугтаажээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Мангас эмгэн ч босонхарайж хойноос нь хөөж гарч гэнэ. Ялман чихт хээр морь салхинаас ч хурдан болов мангас эмгэн ид шидтэй болохоор ойртсоор байгаад яваандаа гүйцэх шинжтэй болжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Ялман чихт хээр: - За чи мангас эмгэнийг ойртоод ирэхээр нь аавыхаа билүүг "Авирч болшгүй ургаа улаан хад бол" гээд урдаас нь шидчихээрэй гэж хэлжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Ингээд зугтаж яваад нэг эргэж харсан чинь мангас эмгэн тун ойрхон ирж яваа харагджээ. Охин өврөөсөө нөгөө билүүг гаргаж ирээд авирч гаршгүй хад бол гээд шидчихжээ. Гэтэл мангас эмгэний урдуур асар өндөр ханан хад хөшиг мэт тогтжээ. Мангас эмгэн түүнийг төмөр эдрэнгээрээ цавчиж байх хооронд Ялман чихт хээр морь жилийн газрыг давхиад нэг сайхан талд ирж хоёул жаахан амарчээ. Гэтэл мангас эмгэн сарын хоног цавчиж байжургаа хадыг сэтлээд нөгөө хоёрын хойноос мөрдөн хөөжээ. Ялман чихт хээр морь охинд: За чи одоо мангас эмгэн гүйцээд ирэхийн хамт ээжийхээ өгсөн самыг шургаж болшгүй бут бол гэээд шиднэ шүү гэж хэлжээ. Тэгээд мангас эмгэн удалгүй хүрч ирээд саравчилж харснаа тэр хоёрын хойноос хөөгөөд иржээ. Юу юугүй ойртоод ирэхэд нь охин өврөөсөө самаа гаргаж шургаж болшгүй бут бол гээд шиджээ. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Ээжийн өгсөн сам ямар ч амьтан гарах аргагүй шигүү нягт ургасан бургасан шугуй болж тогтжээ. Энэ хооронд ялман чихт хээр морь охин хоёр дахин жилийн газар хол гарчээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэр хоёр нэг газар буудаллаж, өвс ус хоол цайгаа хийж идэж ууж тэнхэрчээ амарчээ. Мангас эмгэн бүтэн сарын хоног бургасан шугуй, бутыг төмөр эдрэнгээрээ цавчиж байж арай хийж зай гаргаад захад нь гарч иржээ. Тэгээд нөгөө хоёрын хойноос саравчлан харж дахин мөрдөн хөөжээ. Энэ хугацаанд ялман чихт хээр морь охинд: За чи одоо мангас эмгэн гүйцээд ирэхийн өмнө ээжийхөө өгсөн цэнхэр толийг гаргаад гаталж болшгүй далай болгээд шидээрэй гэж гэнэ. Мангас эмгэн тэр хоёрыг гүйцээд ирэхийн даваан дээр охин толиол гаргаж Гаталж болшгүй далай бол гээд шиджээ. Тэр хоёрын хойно гаталж болшгүй гүн далай тогтжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Мангас эмгэн далайн цаад хөвөөн дээр ирээд: Хүүхээ чи энэ далайгаар яаж гарав ээ гэж хашгирчээ. Ялман чихт хээр морь охинд, мангас эмгэнийг өмдөө тайлаад хоёр шурхнагаа элсээр дүүргээд хүзүүн дээрээ тэгнэж тохоод усан доогуур сэлж гарлаа гэж хэл гэжээ. Охин тэр үгийг мангас эмгэнд хэлсэнд мангас эмгэн өмдөө тайлж элсээр дүүргээд хүзүүн дээрээ тэгнэж далай руу оржээ. Ялман чихт хээр морь охинд: За одоо үүнээс цааш явж чадахаа болилоо. Чи миний дөрвөн туурайг хар даа гэлээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Охин мориныхоо хөлийг энхрийлэн харсан чинь дөрвөн туурай нь мултарч унахад хүрчээ. Охин морио хайрлаж хүзүүгээр нь тэвэрч уйлан хайлж гэнэ. Гэтэл морь нь: Одоо ингэж байж болохгүй, би яасан ч чамд нөхөд болохоос өнгөрчээ. Ийм учраас чи намайг үхэхээ дөрвөн хөлийг минь тайрч дөрвөн бүдүүн улиас бол гэж тавь. тэгээд мангас эмгэн гарч ирээд чамайг барьж идэх гэвэл чи нэг улиаснаас нөгөөд нь гарч суугаад бай. Тэгтэл мангас эмгэн өлбөрч үхнэ биз гэжээ. Бас чи миний дэл сүүл, сагмайн бус хялгас авч гэзэгнийхээ ул дор хийгээд хожим гэртээ харьсан цагтаа унаганыхаа зэлнээс уяж орхиорой гээд захижээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Охин морио хайрлаж суутал Ялман чихт хээр морь нь миний баруун чих загатнаад байна. Чи тонгоргоороо жаахан малтаад орхи гэж гуйжээ. ОХин нөгө авч явсан тонгороо гарган мориныхоо баруун чихний хулхийг малтаж байтал морь нь үхчихжээ. Охин мориныхоо толгойг тэврэн уйлан хайлан суутал далайн ус шуугихад харвал мангас эмгэн далайн голд нэг ил гарч далд орон сэлж яваа харагджээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Сандарсандаа үхсэн мориныхоо дэл сүүл, сагмайн үснээс гурван бут үс аваад гэзэгнийхээ ул дор хийгээд, Ялман чихт хээр мориныхоо дөрвөн өлийг тайрч зэрэгцүүлэн тавьж дөрвөн алтан улиас бол гэсэнд үнэхээр шулуун гуалиг дөрвөн алтан улиас мод болжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Ингээд охин нэг улиасны оройд гарч сууж гэнэ. Удалгүй мангас эмгэн далайгаас гарч иржээ. Дөрвөн алтан улиас яг далайн захад ургасан учир мангас эмгэн гарч ирснээ: Чи энэ модны оройд яаж гарав аа? гэж асуугаад хариу хэлэхийг хүлээгээд сар болжээ. Мангас эмгэн хүлээж ядаад төмөр эдрэнгээрээ охины сууж байсан модыг цавчиж эхэлжээ. Мод хариугүй унах ойртож байтал нэгэн үнэгэн эгч гүйж ирээд мангас эмгэнд: Эгч ээ та юу хийж байгаа юм бэ? энэ модыг унагаж яах гээв? гэж асууж гэнэ. Мангам эмгэн: Чи энэ модны оройд сууж байгаа зөөлөн хоолыг үзэхгүй байна уу? гэв. Үнэгэн эгч дээшээ хараад охиныг үзсэн даруйдаа За тэгвэл надад эдрэнгээ өгөөд жаахан амар бай. Би цавчиж байя гэж хэлжээ. Мангас эмгэн ядрахн туйл болж байсан болохоор их баярлаж, за за тэгж үз. Би нэг жаахан дугхийгээд явъя гээд газар сунан хэвтэж унтжээ. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Үнэгэн эгч мангас эмгэний есөн сүвийг шар цавуугаар нааж орхиод төмөр эдрэнг далай руу аваачиж хаячихаад арилаад өгчээ. Мангас эмгэн сарын хоног унтаад арай ядан сэрээд босохдоо есөн сүвээ сэт татаад, далай руу орж эдрэнгээ авч гарч ирээд хэдхэн цавчаад улиасыг унагасанд охин нөгөө улиасны оройд үсрэн гарч суужээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Мангас эмгэн түүнийг хараад шүлсээ залгиж хараал зүхэж тавиад завчиж гарчээ. Мангам эмгэн байдаг хүчээ гаргаж улайран цавчсаар байгаад тэр улиасыг унагажээ. Охин нөгөө улиасан дээр гарчээ. Эмгэн бүр арга аашаа барж ядарч туйлдан гурав дахь улиасыг ганц нэг цавчиж зогстол нэг дэлдэн бор туулай гүйж иржээ. Эгчээ, эгчээ та юу хийж байгаа юм бэ? гэж гэнэ. Мангас эмгэн: Чи үүний оройд байгаа бэлэн мах үзэхгүй байна уу? гэжээ. Туулай охиныг харчихаад заа тэгвэл би танд тус болж таны гарыг чинь жаахан амраая. Та надад наад эдрэнгээ аль гэж хэлж гэнэ. Эмгэн ядарч туйлдсан болохоор эдрэнгээ туулайд өгөөд өөрөө улиасны ёроод унтаад орхижээ. Туулай мангас эмгэний есөн сүвийг шар цавуугаар нааж эдрэнгий нь далай руу шидчихээд алга болжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Эмгэн унтаж унтаж арай чүү сэрээ есөн сүвээ сэт татааад далайруу гүйж орон эдрэнгээ авч ирээд цавчиж гарчээ. Гурав дахь мод унахаар нь охин эцсийн ганц модны орой дээр гарч суужэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Яана даа гэж уйлж суутал нэг чоно гүйж ирээд: Эмгэн эгч та юу хийж байгаа нь энэ вэ дээ? гэж байна. Чи бас хуваалцах санаатай юу? гэж уцаарлан модоо цавчиж байжээ. Чоно: Үгүй ингэхэд надад махны хэрэг алга аа. Би дөнгөж сая нэг тарган гөрөөс идэд гэдэс цатгалан юу ч идмээргүй байна.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Харин эмгэн эгч танд тус болж ганц нэг цавчиж өгөх үү дээ. Би хэдхэн цавчаад л унагана шүү дээ. Та харж бай гэжээ. За тийм бол яах вэ гэж эдрэнгээ өгчээ. Эмгэн суугаад тэсэлгүй унтжээ. Чоно мөн л эмгэний есөн сүвийг нааж орхиод эдрэнгий нь далайн ёроол руу хаяад явжээ. Эмгэн есөн сүвээ сэт татаад далай руу орж эдрэнгээ авч ирээд цавчиж гарчээ. Гэтэл алс тэртээд хоёр улаан тоос гарахыг охин ажжээ. Ажиглаад байвал охины асар басар хоёр нохой нь ирж явжээ. Охин баярлахдаа инээд алдчихжээ. Чи юунд инээв? гэж асууж зогссоор багаад хагас өдөр өнгөрүүлжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Гэтэл Асар, Басар хоёр нохой нь улаан тоос манаруулсаар хуцан давхилдан ирэхэд мангас эмгэн айсандаа далай руу гүйгээд орчихжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хоёр нохой нь хүрч ирээд: За чамайг энд зүдэрч байхыг чинь сонсоод бид хоёр ирлээ. Одоо бид хоёр далай руу мангас эмгэний хойноос орно. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэнд бид хоёр их зүдрэх байх. Далай дээгүүр цагаан хөөс гараад ирвэл мангас эмгэн дийлж байна гэж мэд. Харин улаан хөөс гараад байвал бид хоёр дийлж байна гэж мэд, гэж хэлээд далай руу давхиад орчихжээ. Охин их л сэтгэл зовлонтой нохдын хойноос харж суужээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгээд далайн мандлаас нүдээ салгалгүй ширтэж суутал далай дээгүүр ов тов энд тэнд цагаан хөөс харагдаж гэнэ. Миний хоёр нохойг мангас эмгэн дийлж байгаа юм байжээ. Би ч одоо гарцаагүй мангасын зууш болох нь гэж уйлж байгаад мангаст амьдаар тасдуулснаас модныхоо оройгоос үсэрч Ялман чихтэй хээр мориныхоо ясан дээр унаж үхвэл дээр гэж бодоод эцсийн удаа ээжийгээ дуудаж нутаг ус, овоо хангайгаа дурсан санан үсрэхийн өмнөхөн далайруугаа нэг зэврүүхэн харсан чинь далайн ус тэр аяаараа цусан улаан өнгөтэй болж хүний яс улаан хөөстэй холилдон хөвж байх шиг харагджээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Тэгтэл ч хоёр нохой далайгаас гүйж гарчирээд нэг нэг шилгээснээ, охины сууж байгаа модны дэргэд гүйлдэн ирж: - За охин минь чи одоо бууж үз. Бид хоёр үхэх шахлаа. Мангас эмгэнийг урж тасдаж дуусгах гэж ноцолдоод их ядарлаа. Жаахан ус олоод ир гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Охин баярласандаа бараг үсрэх шахам буугаад хоёр нохойгоо илж таалаад та хоёр эндээ байж бай. Би ус олоод ирье гээд ой мод руу явжээ. Энд модон модон дунд жижиг горхи урсч байснаас ус аваад буцаж явтал үнэг, чоно, туулай гурав тааралдаж: Охин чиний үйлс бүтэх болтугай. Бид чамд олигтой тус хүргэж чадсангүй гэжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Охин тэр гуравт талархан баярласнаа хэлээд манай нутагт очиж амьдарцгаа гэж хэлээд эргэн иржээ. Хоёр нохойдоо ус өгч өөрөө авч явсан хүнснийхээ үлдэгдлээс идэж ууж тэнхрээд тэндээ гурвуулаа хоносны дараа маргааш өглөө нь нэг нохойгоо унаж, нэгийг нь дагуулан ээлжлэн унаж явсаар гэр нутагтаа иржээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Гэртээ ирэхэд аавынх нь баярласан баяр уулын чинээ, ээжийнх нь уйлсан нулимс дайлн чинээ болжээ. Гэтэл эцэг нь нарийн өвчинд хатан үхэх дөхсөн бөгөөд охиныгоо хармагц буруу харан амьсгал хураажээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Ээж нь охиноо харж баярлан тэвэрч уйлж хайлаад дараа нь тайтгарч ажиглаж харвал охин нь урьдаасаа улам сайхан охин болсон байжээ. Эх охин хоёр талийгаач болсын эцгийгээ аваачиж орхиод гэр орноо нүүлгэн шинэ сайхан нутагт ирээд зэлээ татан малаа хотлоод охин Ялман чихт хээр морио дурсаж гэзэгнийхээ ул доор хийсэн гурван бут хялгасыг унаганыхаа зэлээс уяад унтжээ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Маргааш өглөө нь боссон чинь Ялман чихт хээр морь нь хуучнаасаа улам ч сайхан цэл залуу болчихсон, эзнээ хараад тогтож ядан толгойгоороо наадан, товчлуураараа дөгнөн хүхэрсэн хүлээж зогсжээ. Эх үр, морь гурав юугаар ч дутуугүй баян тарган, энх түвшин сайхан суун жаргажээ.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-8753062863271409826?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-23756375914996408592011-07-19T21:34:00.000-07:002011-07-19T21:35:30.162-07:00<div style="text-align: justify;"><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"></div><div href="http://3.bp.blogspot.com/-hOl3CAySiFk/TiZWmDlzWCI/AAAAAAAAAjk/6faT_npAEXg/s1600/180px-Vine.jpg" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="200" src="http://3.bp.blogspot.com/-hOl3CAySiFk/TiZWmDlzWCI/AAAAAAAAAjk/6faT_npAEXg/s200/180px-Vine.jpg" width="150" /></div>Хүмүүний үйл хэрэгт ямар нэгэн зүйл, ямарваа нэг байдлаар саад тотгор учирч, удааширч, зогсонги байдалд орох үед "Надад тийм бэрхшээл тулгарлаа" гэж хэлдэг. "Бэрхшээл" гэгч нөхдүүд хаа нэгтээгээс хүрч ирээд замд тээглээд байх шиг санагддаг ч эдгээрийн ихэнхи нь өөрийн "бордож, усалж ургуулсан" навч цэцэгтэй ороонги ургамалууд байх аж.<br /><br />Өөрөөс хамааралгүй гаралтай ороонгиудаас ангижирах боломжтой бол тийчиж, тасалж, зулгааж, тэмцэнэ, энэ нь зөвхөн цаг хугацаанаас хамаарах бол зөнд нь орхих. Үүнтэй тэмцэх нь өөрийн тарьсан бэрхшээлтэй тэмцэхээс хялбар мэт санагддаг нь харин юуных вэ? <br /><a name='more'></a><br />Өөрийн тарьсан бэрхшээлүүд нь бидний өөрсдийн бүх сул талууд дээр үндэслэж ургадаг болохоор тэр болов уу? Тэгэхээр ерөөсөө энэ зүйлийг тарихгүй байх нь л хамгийн зөв арга болж таарлаа. <br /><br />1-т, бэрхшээл тарихгүй бол өөрт асуудал үүсэхгүй.<br />2-т, өөрөөс хамааралгүй бэрхшээлтэй тэмцэхэд өөрийн давуу талуудыг ашиглах боломжтой, мөн шаардлагагүй зүйлстэй тэмцэхгүй сэтгэл амар байж болох.<br /><br />Дүгнэвэл: <br /><br /><blockquote><br />Бэрхшээл гээч нь ерөөс асуудал биш.<br /></blockquote></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-2375637591499640859?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-89114047939280960562011-07-15T20:19:00.000-07:002011-07-19T21:39:01.155-07:00<div style="text-align: justify;"><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><div href="http://3.bp.blogspot.com/-ShLP4RFswwI/TiZbz1AtpLI/AAAAAAAAAjo/LVafEr7hJr0/s1600/6455462-20-dollar-bills-under-the-chair-leg-finance-and-money-problems.jpg" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="195" src="http://3.bp.blogspot.com/-ShLP4RFswwI/TiZbz1AtpLI/AAAAAAAAAjo/LVafEr7hJr0/s200/6455462-20-dollar-bills-under-the-chair-leg-finance-and-money-problems.jpg" width="200" /></div></div>Амьдрал юун дээр тогтдог талаар "Мөнгө, хайр" гэсэн маргаан мэр сэр сонсдог. Арай цааш нь ухаад дэлгэрүүлээд шинжилгээ хийгээд үзэхээр "<a href="http://blog.gansukh.com/2010/01/blog-post.html" target="_blank">Хайр+Харилцаа</a>"-н дээр тогтдог болж таарсан. Өнөөгийн нийгэмд энэ хоёр дээр нэмээд "Хэрэглээ" гэдэг зүйлийг оруулахгүй орхиж боломжгүй юм. Гурав дахь тулгуур багана, ширээгээр бол нэмэгдэж орж ирж байгаа нэг хөл юм уу даа. Гэхдээ тэр хөл нь нөгөө хоёроо бодвол тийм ч чухал биш болохоороо тэр хоёроосоо яльгүй богино байдаг бололтой. Түүнийг нь тэгшилж, үл ялих хазгай ширээг тэгшитгэхийн тулд "гуравдагч" хөлний дор нь жижигхэн ивээс хийдэг нь "мөнгө" болой.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-8911404793928096056?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-52742640653838480092011-05-07T02:48:00.000-07:002011-05-07T02:48:13.242-07:00<div style="clear: both; text-align: justify;"><div imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="200" src="http://3.bp.blogspot.com/-ZbqTIwUnsz8/TcUFhLGryjI/AAAAAAAAAjA/2LPNkGB6mMw/s200/thor-film-poster.jpg" width="135" /></div><a href="http://1.bp.blogspot.com/-7J9lc0qTpJo/TcUN3Fy1FII/AAAAAAAAAjI/a_yMU42Kg4U/s1600/tengis_3d.png" imageanchor="1" style="clear: right; float: right; margin-bottom: 1em; margin-left: 1em;"><img border="0" height="100" src="http://1.bp.blogspot.com/-7J9lc0qTpJo/TcUN3Fy1FII/AAAAAAAAAjI/a_yMU42Kg4U/s200/tengis_3d.png" width="100" /></a>Хүн төрөлхтөн дайн тулаан, зэвсэгт тэмцлийн дунд мянга мянган жилийг үдэж, энх тайван, амар амгаланг хүссэн сэтгэлээ шингээн энх цагийг авчрах эрэлхэг зоригтой, дайчин баатруудын түүхийг үеээс үед амаар, бичгээр дамжуулан хэлэлцэж ирсэн байдаг. Эрт цагийнх нь үлгэр домог, туульс болж бидэнд уламжилж ирсэн байдаг бол, орчин үед "супер" баатруудын түүх, комик, кино зохиол үзэгч олны мэлмийг баясгах болжээ.<br /><a name='more'></a><br />20-р зууны дунд үеэс Америкаас эхлэн дэлхий дахиныг та бидний мэдэх Hulk, Spiderman гэхмэт олон комик(зурагт) цуврал зохиолуудуудаара байлдан дагуулсан Marvel студийн уран бүтээлүүдийн нэг <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Thor_%28Marvel_Comics%29" target="_blank">Thor</a> комик зохиолоос сэдэвлэн бүтээгдсэн уран сайхны киноны дэлхийн нээлттэй зэрэгцэн Монгол улсад 5-р сарын 6-ны өдрөөс эхлэн <a href="http://tengis.mn/" target="_blank">Тэнгис кино театр</a>т нээлтээ хийлээ. Америкийн алдарж жүжигчин, кино найруулагч <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Kenneth_Branagh">Kenneth Baranagh</a> найруулж, Chris Hemsworth, Natalie Portman, Tom Hiddleston, Anthony Hopkins, Stellan Skarsgаrd нарын гол дүрд нь тогложээ. 150сая долларын өртгөөр бүтсэн энэхүү кино нь дэлгэцийн уран бүтээл, компьютер график, 3D технологийн гайхамшгийг шинэ хэлбэрээр мэдрүүлж чадсан гайхалтай бүтээл болж чаджээ.<br /><br /><div imageanchor="1" style="clear: right; float: right; margin-bottom: 1em; margin-left: 1em;"><img border="0" height="200" src="http://1.bp.blogspot.com/-YYqzXpnSbzk/TcUUGEXltwI/AAAAAAAAAjQ/PCg-SnZelUg/s200/thor-movie-poster-jane-foster.jpg" width="135" /></div>Энэ ертөнцийг энх тайвныг сахиулж чадсан Асхардын хаан Один өөрийн хаан ширээг өөрийн хоёр хүүгийн нэг Тор-т шилжүүлэхийг хүссэн ч Торын ухаангүй, омогтой зан нь Одиныг хилэгнүүлж, Торыг дэлхий рүү цөлөхөд хүргэнэ. Тор дэлхий дээр ирж, энгийн хүмүүсийн дунд амьдарч, судлаач эрдэмтэн Жэйн хэмээх бүсгүйд сэтгэл алдарч, хүн төрөлхтнийг, хайртай хүмүүсийнхээ төлөө тулалдаж эцгийхээ хаан ширээг залгамжилж чадах ухаалаг нэгэн болж төлөвшинө. Один хаан олон жилийн өмнө дайтаж явахдаа дайснаасаа өргөж авсан хүү Локи нь Торын эзгүй, Один хааны бие муудсан хойгуур хуйвалдаан зохиож, хаан ширээг залгамжлахаар санаархаж байсан ч Тор эргэн ирж энэ бүхнийг таслан зогсооно.<br /><br />Энэ киног 3D-ээр, каст(Уран бүтээлчдийн нэрс)-ыг гарч дуустал үзэхийг хувийн зүгээс аминчлан захих байна. Хэрэв та хэзээ нэгэн цагт уудан огторгүй, одот ертөнцөөр элин халин нисэхийг хүсч байсан бол тэр мэдрэмжийг 3D технологи танд тэр мэдрэмжийг өгөх болно. Заавал үзээрэй :)<br /></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-5274264065383848009?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com0Ulaanbaatar, Mongolia47.921378 106.9055399999999747.854703 106.70311149999998 47.988052999999994 107.10796849999997tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-18948134678671175562011-05-01T00:51:00.000-07:002011-05-01T00:53:30.229-07:00<div style="text-align: justify;"><div style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" float="left" height="200" src="http://4.bp.blogspot.com/-pPjRZz768Cs/Tb0Etzbpx8I/AAAAAAAAAis/42IpRtyZ89A/s200/220px-The_Adjustment_Bureau_Poster.jpg" style="float: left; margin-right: 20px;" width="135" /></div><blockquote>Хүнд урьдаас бичигдсэн хувь заяа гэж байдаг уу? Эсвэл хүн бүр өөр өөрсдийн сонголтоор амьдардаг уу? Өөрийн дураар амьдрах гэтэл яагаад үргэлж саад бэрхшээл, тооцоолоогүй хүчин зүйлс нөлөөлөөд байдаг юм бол? Өөр хэн нэгэн бидний хувь заяаг тодорхойлдог юм бол тэд хэн байж таарах вэ? Нэгэнтээ зурагсан хувь төөрөг байдаг бол түүнийг өөрчилж болох уу?</blockquote><div class="separator" style="clear: both; text-align: right;"></div><div href="http://1.bp.blogspot.com/-9SYyim6t-Jc/Tb0JkCDZyTI/AAAAAAAAAi0/R46m_8w4qIE/s1600/tengis.jpg" imageanchor="1" style="clear: right; float: right; margin-bottom: 1em; margin-left: 1em;"><img border="0" height="97" src="http://1.bp.blogspot.com/-9SYyim6t-Jc/Tb0JkCDZyTI/AAAAAAAAAi0/R46m_8w4qIE/s200/tengis.jpg" width="200" /></div>Америкий нэгдсэн улсын конгресст 24хөн насандаа сонгогдож, бага залуу хүний ааг омгоор хааяахан нэг "дүрсгүйтэж" хэвлэл мэдээллийн хэрэгслийн дуулианы эзнээр тодордог Дэвид Норрис Нью-Йорк хотын сенаторын сонгуульд нэр дэвшиж ялагдал хүлээсэн оройгоо Элиз хэмээ үзэсгэлэнт бүжигчин бүсгүйтэй санамсаргүй тохиолдлоор танилцаж бие биедээ татагдана. <br /><a name='more'></a><br />Харамсалтай нь Дэвид, Элиз хоёрын дурлал нь бурхны урьдаас зурсан зурлагыг зөрчсөн асуудал болж, Дэвид ерөнхийлөгч болох, Элизийн алдартай бүжигчин, бүжиг дэглээч болохоор мөрөөдлөө ч орхих шаардлагатай болно.<br /><br />Америкийн зохиолч <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Philip_K._Dick" target="_blank">Филип Дик</a>ийн "Adjustment Team" богино өгүүллэгээс сэдэвлэсэн бүтээсэн "Хувь тавиланг зохицуулах хороо" онц сонирхилтой романтик кино энэ оны 2 сарын 14-нд нээлтээ хийснээсээ хойш л гэхэд 100 гаруй сая долларын орлоготой байна. Гол дүрүүдэд Matt Damon, Emily Blunt нар тогложээ. <br /><br /><blockquote>Хэн нэгэн бидний хувь заяаг зурж, залж байлаа ч бидний сэтгэлийн чин хүсэл эрмэлзэл тэр зурсан зураг төөргийг өөрчлөх хүчтэй, хүн бүр хувь заяаныхаа эзэн байж чадах учиртай. Өөрийн хувь заяаг өөрийн гарт эс атгаваас өөр хэн нэгэн таны хувь заяаг жолооодох болно. </blockquote><br /></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-1894813467867117556?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-59874622425229953082011-03-11T12:38:00.000-08:002011-03-11T23:54:09.452-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://lh4.googleusercontent.com/-3pXHJcZNlng/TXp537umctI/AAAAAAAAAig/UG5W3WE5zEg/s1600/%25D0%2590%25D0%25B4%25D1%2583%25D1%2583.jpg" target="_blank" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="150" src="https://lh4.googleusercontent.com/-3pXHJcZNlng/TXp537umctI/AAAAAAAAAig/UG5W3WE5zEg/s200/%25D0%2590%25D0%25B4%25D1%2583%25D1%2583.jpg" width="200" /></a></div><div style="text-align: justify;">Миний хамгийн ихээр хүндэлж явдаг блогчин <a href="http://bumerdene.blogspot.com/" target="_blank">Бум-Эрдэнэ ах</a>ын "<a href="http://bumerdene.blogspot.com/2011/03/blog-post_11.html" target="_blank">Блогоор аялсан түүх - 16 буюу уншигчаас ирсэн зураг</a>" нийтлэлийг уншаад хүүхэд ахуй цагтаа зуны амралтаа өнгөрөөж байсан нутаг, хүүхэд ахуй насаа өөрийн эрхгүй эргэн дурсан бичиглэмээр санагдлаа.<br /><br /><a name='more'></a>Нар хур нь тэгширсэн зуны сайхан дэлгэр цаг эхлээд төд удалгүй аавтайгаа, мотоциклых нь ард сундлаад авга ахындаа зуны амралтаа өнгөрөөхөөр, дөнгөж орсон борооны чийг, ногооны униар үнэртсэн хээр талаар сүнгэнүүлдэгсэн. Чамгүй хугацааг замд өнгөрөөдөг ч замд дайралдах адуу мал, жаргахын нарнаар нүхнээсээ гарч бэлчээрлэх тарваганууд, үзэсгэлэн төгөлдөр байгаль дэлхийгээ харж баяссаар уйдах завгүй явдаг байж. Аймгийн төв, сум хоёрын дунд орших "Газар дундын овоо"-нд аян замаа даатган хүслээ шивнэж чулуу өргөн тойрч биеийн чилээгээ гаргаж, эргэн тойрон харагдах газар усны нэрийг ааваасаа сонсч аваад аянаа үргэлжүүлнэ.<br /><br />Авга ахых надтай хэдхэн хоногийн зайтай төрсөн дэрсхэн хүүтэй. Жил бүрийн зуны амралтаа хурга ишгэнд хамт явж, тоглож өнгөрөөдөг ч дөнгөж очсоныхоо дараа бишүүрхэж суусаар нэг хоногийг ардаа үднэ :) Өвөөгийн зүсэлж өгсөн морьдоос үеэл ах барьж ирснээр миний "Зуны зугаатай" өдрүүд эхэлнэ дээ. Миний үндсэн өдөр тутмын үндсэн ажил бол гэрээс харагдахгүй газар луу давж одсон хурга ишгийг ил харагдах хэсэгт тууж авчрах, өөр айлын хонь, хургатай нийлүүлэхгүй байх үүрэг гүйцэтгэнэ. Орой хонь саах үеэр хонь ямааг холбоо руу зөөж туслах дараа нь хурга ишгийг эхтэй нь хэсэг зуур бэлчээрт гаргасны дараа ялгаж хашаанд хийснээр нэгэн өдрийн "нүсэр" ажил дуусгавар болж байгаа нь тэр. Хэлэхэд хялбар сонсогдож байж болох ч тэрүүхэн тэндээ стресс ихтэй ажил санагддаж байж, хэхэ. Арай хэдэн жилийн дараа хонь, адуунд явж, уурга барьж давхих эрхтэй болж "тушаал дэвшсэн" юмдаг.<br /><br />Наран ургахтай уралдан шүүдэр буусан өвсөн дундуур чөдөрлөж тавьсан морьдоо барихаар хазаараа үрээд алхах нь үзэмж төгөлдөр байгаль дэлхийтэйгээ амин холбоотойгоо мэдэрч, сайн сайхан бодол, эрч хүчээр цэнэглэгдэж байсан юм уу даа. <br /><br />Одоогийн өөрт тогтсон амьдралын хэвшлийг ажвал, өсч торнисон нутаг усандаа очих ч завгүй, тэр байтугай, эргэн тойрон байгаа ойрд дотны хүмүүстэйгээ, алсад суугаа ижий аавтайгаа ч холбоо барьж мэндээ мэдэлцэх завгүй мэт (<b>бүр өөрийхөө дотоод руу өнгийж хараад ч танихгүй</b>), хүн хүнээсээ, хүн байгалиасаа хөндийрч, <b>мөнгө, мэдээлэл, мэдлэг</b>ийн төлөө цаг наргүй уралдан тэмцэлдэж харагдах юм.<br /><br />Сайхан гэрэл гэгээтэй дурсамжаар эхлээд шүүмжлэлээр өндөрлөсөн бичлэг болчихж. Цаг хугацааг ухраагаад тэр цаг үедээ очиж чадахгүй ч хүн байгаль дэлхийтэйгээ хүйн холбоотой байдгийг оюун ухаанд минь мэдрүүлж өгсөн тэр л нутагтаа очихсон.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-5987462242522995308?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-86041566910041768022011-01-04T05:28:00.000-08:002011-01-04T05:30:00.713-08:00<div href="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TSLugkHXpII/AAAAAAAAAh8/X1aAfibYDqs/s1600/220px-Eat_pray_love_ver2.jpg" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="200" src="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TSLugkHXpII/AAAAAAAAAh8/X1aAfibYDqs/s200/220px-Eat_pray_love_ver2.jpg" width="135" /></div><div style="text-align: justify;">Ихэнхи хүмүүст эрт орой хэзээ нэгэн цагт "Би хэн бэ?", "Юуны төлөө амьдарч явна вэ?", "Өдийг хүртэл хийж бүтээсэн, олж авсан бүхэн минь яг юуны төлөө юм бэ?" асуултыг өөрөөсөө асуух үе тулгардаг байх.<br /><br />Элизабет Гилбэрт бүсгүй мэдлэг боловсрол, ажлын амжилт, алдар нэр, эд хөрөнгө гээд хүн бүхний хүсээд хүрч чаддагүй амжилт хүрсэн "азтай" нэгэн. Гэвч өөрийн амьдралдаа сэтгэл хангалуун бус байгаагаа мэдэрч, хэрхэн энэ байдлаас гэтэлж "өөрийгөө олох" төлөөр бурхнаас хүртэл асууж үзнэ.<br /><a name='more'></a><br />Энэ хүнд байдлаас гарч өөрийн амьдралыг өөрчлөхөөр Итали улсыг зорив. Шинэ улс орон, шинэ танилууд, шинэ соёл гээд шинэ орчинд, хуучин амьдралын хэмнэлээсээ тэс өөрөөр хэдэн сар амьдарч, "Хоолноос авах баяр баясгалан"-г жинхэнэ утгаар нь мэдэрнэ. (<i><u>Eat</u></i>) <br /><br />Үүнийхээ дараа Энэтхэгт очиж, бясалгалын замаар хэрхэн амар амгаланг өөртөө олох талаар хайгуул хийнэ. "Дардан" замналаар амьдарч ирсэн Лиз "өөрийгөө олох" зорилгоор бясалгаж байхад, өнгөрсөн цаг үеэ харуусал, харамслаар дүүрэн үдсэн Ричардын хувьд "өөрийгөө гээх" зорилготой байгааг харж, аз жаргал өөрийх нь дотор байх учиртайг ухаарахад дөхөх нэгэн алхам болдог. (<i><u>Pray</u></i>)<br /><br />Эцэст нь Индонизийн Бали арал дахь эртний танил Кетут хэмээх домч дээр очиж дотоод сэтгэлийн тэнцвэртэй байдлын талаар сургааль сонсч, Ваяан хэмээх өрх толгойлсон домч бүсгүйд байшинтай болоход нь тусалж Кетутын өвгөдөөс өвлөгдөж ирсэн анагаах ухааны ном судрыг шинэчлэн хэвлэж өгөн хэд хэдэн том тусыг бусдад хүргэнэ. Эцэст нь Кетутын:<br /><blockquote><br />"Sometimes to lose balance for love is part of balanced life."</blockquote>буюу <br /><blockquote>"Зарим тохиолдолд хайрын төлөө дотоод сэтгэлийн тэнцвэрээ гээх нь тэнцвэртэй амьдралын нэгэн хэсэг юм."</blockquote>гэсэн үг Лизийн амьдралын томоохон шийдвэрт нөлөөлж, аз жаргалтай амьдралд нь хөтөлнө. (<i><u>Love</u></i>)<br /><br />Энэхүү кино нь Америкийн нэрт зохиолч <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Elizabeth_Gilbert" target="_blank">Элизабет Гилберт</a>-ийн дурсамж <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Eat,_Pray,_Love" target="_blank">Eat, Pray, Love</a> номоос сэдэвлэгдэн бүтээгдсэн бөгөөд уг зохиол нь 200 шахам долоо хоногийн турш шилдэг борлуулалттай номоор шалгарч, эзнээ алдрын индэрт хүргэжээ.<br /><br /><a href="http://www.imdb.com/title/tt0879870/" target="_blank">Уг киног</a> <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Ryan_Murphy_%28writer%29" target="_blank">Райн Мүрфи</a> найруулж, гол дүрд Жулиа Робертс тогложээ. Райн Мүрфи-н хувьд уг кино нь анхны томоохон амжилт авчирсан бүтээл болсон байна.<br /><br />Дийлэнх кино шүүмжлэгчдийн зүгээс эерэг үнэлэлт авсан ба үргэлжлэх хугацаа хэт урт (2цаг 20 минут), хоол идэж байгаа кадрууд хэтэрхий их, Энэтхэгт хоолны талаар их, Индонезд бясалгал хийж байгаа кадрууд их орсон гэсэн шүүмжлэлүүдийг найруулагчид өгсөн. Италийн хэвлэлийн газруудаас сөрөг үнэлэлтүүдийг өгсөн нь Итали дахь үйл явдал урт хугацааг эзэлж байгаа хэдйи ч Италийн соёлын талаар хангалттай тусгаж чадаагүйтэй холбоотой байж болох юм.<br />Харин киноны амин сүнс, Гилбэртийн дотоод сэтгэл хөдлөлийг Жулиа Робертс гайхалтай гаргаж чадсан нь киног амьдруулж чадсан байна гэдэгтэй хэн ч маргахгүй биз ээ.<br /><br />Дотоод сэтгэлийн амар амгалан, аз жаргалын хайгуулын талаар кино бүтээл арвин хэдий ч үйл явдал нь амьдралд, үнэнд, үзэгчдэд ойр, ухаарал өгөхөөр бүтээл олон биш, харин <a href="http://www.imdb.com/title/tt0879870/">"Eat, Pray, Love"</a> кино энэ бүхнийг гаргаж харуулж чаджээ.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-8604156691004176802?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-42001114265699318022010-12-14T10:34:00.000-08:002010-12-14T10:42:43.183-08:00<div href="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TQeVaW_HbsI/AAAAAAAAAhI/XRJwFavZ7eQ/s1600/burlesque.jpg" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="200" src="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TQeVaW_HbsI/AAAAAAAAAhI/XRJwFavZ7eQ/s200/burlesque.jpg" width="170" /></div><img border="0" src="http://urgoo.mn/images/logo.png" style="float: right; margin: 0 0 1em 1em" /><div style="text-align: justify;">Америкийн жүжигчин, кино зохиолч, найруулагч <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Steve_Antin" target="_blank">Steve Antin</a>-ны зохиож найруулсан, Cher, Christina Aguilera нарын томоохон уран бүтээлчдийн гол дүрийг амилуулсан Burlesque(2010) мюзикал кино анх нээлтээ хийсэн өдрөө (11 сарын 24) л гэхэд 2.86 сая долларын орлого олж, өнөөг хүртэл Box Office-н жагсаалтын тэргүүн эгнээн дэх байраа хадгалсаар байна. <br /><a name='more'></a><br />Хөдөөгийн нэгэн жижиг хотод зөөгч хийдэг Ali Rose бүсгүй нэг л өдөр өөрийн авьяас, урлагийн хүн болох мөрөөдөл хоёртоо хөтлөгдөн ажлаа орхиж Лос Анжлест ирнэ. Дуучин, бүжигчин авах ажлын зарын дагуу олон клубуудээр явсан ч өөрийн зөв совингоо дагаж "Burlesque Lounge" хэмээх клубт ажиллахаар шийдэж, зөөгчөөр орно. Зөөгчөөр ажиллах хугацаанд тайзнаа тоглогдож буй дуу бүжгүүдийг сурч, шинээр бүжигчин авах нэгэн шалгаруулалтын үеэр клубын эзэн Tess-д өөрийн чадвар авьяасаа нотлон харуулж бүжигчдийн нэг болж мөрөөдөлдөө хүрэх анхны томоохон алхмаа хийнэ. Харин түүний хурдтай дэвшиж байгаад, мөн өөрийх нь байр суурийг эзэлж байна хэмээн атаархах Nikki хэмээх бүсгүй түүний үзүүлбэр дээрх хөгжмийг таслахад өөрийн жинхэнэ дуу хоолойгоор дуулж, бүхнийг алмайруулна. Өр авлагын асуудлуудаас болж өөрийн клубыг алдах аюулын ирмэгт тулаад байсан Tess-ийн хувьд Ali-гийн дуулах чадвар цорын ганц авралын од нь болно... <br /><br />Мөрөөдөл рүүгээ хүсэн тэмүүлж түүнийхээ төлөө хөдөлмөрлөн хүссэн амжилтандаа хүрч болдгийг алдар нэр, эд баялгаас илүүтэйгээр нөхөрлөл, итгэлцэл, хайр сэтгэл үнэ цэнэтэй зүйл гэдгийг уг кино ойлгуулахыг зорьжээ.<br /><br />Ali, Jack хоёр мотоциклоор хурдлан давхиж байх үед Ali-гийн алчуур хийсэн хоцорч байгаа хэсэг нь Ali-гийн амьдралын "эрчээ авсан" үеийг төлөөлж, хуучин амьдрал нь тэр алчуур мэт хоцорч байгааг илэрхийлж байгаа ба найруулагч уг киноны өчүүхэн нарийн жижиг хэсгүүд дээр ч анхаарч ажилласан болох нь харагдна.<br /><br />Кинонууд дээр тэр бүр хөндөөд байдаггүй сэдэв болох ижил хүйстэн бэлгийн чиг хандлагын талаар цөөнгүй кадр, текстүүдийг оруулж өгсөн нь найруулагч өөрөө ийм чиг хандлагатай хүн гэдэг зүгээс үзэгчдэд "Энэ талаар сөрөг бодолтой байдаг бол энэ талаар дахин бодож үзээрэй" гэсэн санааг харуулахыг зорьсон болов уу. <br /><br />Мюзикл гэдэг утгаараа олон тооны бүжиг, дуу, хөгжмийн найруулгуудаар "бөмбөгдсөн" бүтээл болсон ба киноны soundtrack-т орсон 10 дууны 8-ыг Christina Aguilera, 2 дууг Cher дуулж хүргэжээ. Хэрэв та мюзикл төрлийн киног сонирхдоггүй байсан ч энэ киноны дуу хөгжмүүд таныг өөрийн эрхгүй дуу хөгжим, мюзиклд дуртай болгохоор бүтээл болж чаджээ. <br /><br /></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-4200111426569931802?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-90070797984944785782010-11-23T10:46:00.000-08:002010-11-23T11:00:18.492-08:00<div style="text-align: justify;"><div href="http://upload.wikimedia.org/wikipedia/en/thumb/d/dd/Life_as_We_Know_It_Poster.jpg/220px-Life_as_We_Know_It_Poster.jpg" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="200" src="http://upload.wikimedia.org/wikipedia/en/thumb/d/dd/Life_as_We_Know_It_Poster.jpg/220px-Life_as_We_Know_It_Poster.jpg" width="135" /></div><div href="http://urgoo.mn/images/logo.png" imageanchor="1" style="clear: right; float: right; margin-bottom: 1em; margin-left: 1em;"><img border="0" src="http://urgoo.mn/images/logo.png" /></div>Найруулагч <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Greg_Berlanti" target="_blank">Greg Berlanti</a>-ийн бүтээл "Life as We Know It" буюу "Бидний мэдэх амьдрал" романтик-инээдмийн кино яг одоо "Өргөө" кино театрт гарч байгаа ба энэ киног эх орондоо үзэх завшаан тохиолоо.<br /><br />Нэгэн жижиг бялууны газар ажиллуулдаг Холли Беренсон, телевизийн спортын нэвтрүүлгийн техникийн албаны ажилтан Эрик Мессер нарыг тэдний хамгийн дотны найзууд болох Петр, Алисон нар тэднийг хооронд нь танилцуулж, дотносуулахаар оролдсон ч бүтэлгүйтэв. <br /><a name='more'></a><br />Энэ үйл явдлаас хойш удалгүй Петр, Алисон нар автомашины осолд амь үрэгдэх ба охин Софи-гоо түүний загалмайлсан эцэг эх болох Холли, Эрик нараар өсгүүлэхээр гэрээслэн үлдээнэ. (Христийн шашны ёс заншлын дагуу Европын орнуудад эцэг эх нь амиа алдах буюу, үр хүүхдээ өсгөх боломжгүй болсон тохиолдолд загалмайлсан эцэг эх нь тэр хүүхдийг өргөж авах эртний ёс бий). Чухам яагаад Петр, Алисон нар охиноо тэднээр өсгүүлэхээр шийдсэн юм бол гэсэн асуултыг Эрик, Холли нар өөрсдөөсөө асууцгаана.<br /><br />Хүүхэд асрах, өсгөж хүмүүжүүлэх тал дээр ямар ч туршлагагүй, бас дээрээс нь хоорондоо тохиромж муутай Эрик, Холли нар хамгийн дотны найз нарынхаа сүүлчийн хүслийг биелүүлж Софи охиныг өсгөхөөр шийдэн хамтран амьдралаа эхэлдэг. Тэдний эрх чөлөөт амьдралын хэв маягт нь цөөнгүй өөрчлөлт орж, хүүхдийн живх солиход суралцахаас эхлээд Эрикийн хувьд зурагтаар сагсан бөмбөгийн тоглолт үзэхийн оронд Софигийн тааллаар хөгжөөнт нэвтрүүлэг үздэг болно. <br /><br />Софи охин ч өдрөөс өдөрт өсч торнин Эрик, Холли нарт аз жаргал, баяр баяслыг бэлэглэх болж, Эрик, Холли нар ч бие биедээ дасч дотносч эхэлнэ. Гэтэл Эрикийн ажлын газраас ирсэн саналын дагуу Эрик өөр хотод урт хугацагаар ажиллах болсноо Холлид хэлээгүй нь тэдний маргааны сэдэв болж харилцаанд сэв үүсэн тусдаа амьдарч эхлэх ба хэдэн сарын дараа Эрикийг эргэж ирэхэд Холли өөрт нь талтай байдаг хүүхдийн эмч Сэмтэй дотноссон байх болно. Энэ явдал Эрикийг цочролд оруулж, Холлид сэтгэлээ илчлэхэд хүргэнэ. <br /><br />Хамгийн эрхэм үнэт зүйл нь үнэнч хобби, ажил биш үр хүүхэд, гэр бүл гэдэг нь Холли, Софи хоёроос тусдаа байх хугацаандаа сагсан бөмбөгийн тоглолт бус Софи охины дуртай нэвтрүүлгийг үзэж суугаа Эрикийн төрхнөөс,&nbsp; гаднаа ширүүн, ажил хэрэгч баг зүүж явдаг ч Эрик, Холли хоёрыг гэр бүл болж аз жаргалтай амьдраасай хэмээн хүсч уяхан сэтгэлийн илэрхийлэл болгон нулимс дуслуулж буй хүүхдийн эрхийг хамгаалах төвийн ажилтан бүсгүйн төрхнөөс харагдана.<br /><br />Нялх балчир Софи охин тэдний амьдралд орж ирснээр хэрхэн хувь хүний хувьд өөрчлөлт гарч байгааг, амьдралын баяр баясгалан, аз жаргал чухам юун дээр тогтдог талаар би мэддэг юм шиг хэрнээ мэддэггүй, мэдсэн ч ухаарч чадахгүй болохыг ойлгуулахаар зорьсон бүтээл болж чаджээ. Хэдий найз нөхөд ч гэсэн цусан төрлийн холбоогүй хүний хүүхдийг, сайн харилцаатай биш хүнтэй хамт өсгөнө гэдэг бидний сэтгэлд багтахгүй, байж болшгүй зүйл мэт санагдаж ч болох. Гэвч энэ бүхэн нь хүн бүхний хайж явдаг амьдралын утга учир байж болох юм гэдгийг харуулахыг зорьжээ. <br /><br /><div style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="144" src="http://3.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOwKbrwMNfI/AAAAAAAAAhE/IEO0CcsOAcA/s200/Clagetts.jpg" width="200" /></div>Сонирхуулахад Софи охины дүрд Clagett-ийн эгч дүүс тогложээ. Киноны үйл явдал өрнөх хэдэн жилийн хугацаанд Софи охины хэрхэн өсч торниж байгааг хараад "Зураг авалт 2-3 жил явагдсан юм болов уу?" гэсэн бодол төрснийг нуух юун. Ийм хөөрхөн, дэрсхэн эгч дүүс байх юм гэж хэний санаанд орох билээ :) <br /><br /></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-9007079798494478578?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-57506531654831448732010-11-21T01:37:00.000-08:002010-11-21T01:44:59.899-08:00<div href="http://4.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjSDqckJCI/AAAAAAAAAg8/AVANYVk0M8A/s1600/220px-Walk_the_line_poster.jpg" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="200" src="http://4.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjSDqckJCI/AAAAAAAAAg8/AVANYVk0M8A/s200/220px-Walk_the_line_poster.jpg" width="134" /></div><div style="text-align: justify;">Америкийн кино найруулагч <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/James_Mangold" target="_blank">James Mangold</a>-ыг алдрын тавцан хүргэсэн бүтээл бол яах аргагүй Walk the Line (2005) юм. 20-р зууны америкийн нэр нөлөө бүхий уран бүтээлчдийн (ая зохиогч, дуучин) нэг, country, rock, rock`n roll, blues урсгалын уран бүтээлүүдээрээ алдаршсан <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Johnny_Cash" target="_blank">Jonny Cash</a>-ын бодит амьдралаас сэдэвлэн бүтээжээ. Энэ кино нь 2005 оны Оскарын кино наадамд 5 төрлөөр нэр дэвшиж, шилдэг жүжигчны шагналыг <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Reese_Witherspoon" target="_blank">Reese Witherspoon</a> авсан байна.<br /><br /><a name='more'></a><ul>Jonny Cash (Цаашид J.R хэмээн товчилъё)-ын бага нас аав, ээж, ах, охин дүү нарын хамт, хөдөө нутагт хөвөнгийн тариалан дунд өнгөрнө. Аав нь архи ууж, хэр бүлийхэндээ дарамт учруулж, хөндий хүйтэн ханддаг нэгэн ба, ээж нөлөөгөөр дуу хөгжимд дуртай нэгэн болж хүмүүждэг. Нэгэн өдөр ах нь цахилгаан хөрөөгөөр ажиллаж байгаад осолдон амиа алдаж, энэ үйл явдал түүнд том цохилт болно. </ul><ul>J.R нас бие хүрч, цэргийн албан татагдах ба цэрэгт байхдаа "Folsom Prison Blues" дуугаа зохиодог. Харин цэргээс халагдсаныхаа дараа айлуудын хаалгыг тогшин жижиг эд зүйлс худалддаг худалдагчийн ажил хийж яваад санамсаргүйгээр нэгэн дуу бичлэгийн студийг олж, олон олон уран бүтээлчдийг олж харан, уран бүтээл хийх хүсэл нь ундарч, гоцлол гитарчин, аргил хуурч 2 залуутай хамтран уран бүтээл хийж эхлэх ба "Folsom Prison Blues" дуу нь уг студийн захиралд таалагдаж, түүний алдарт хүрэх гараа эхэлнэ.</ul><ul>Түүний уран бүтээл хэдий эрчтэй урагшилж байсан ч, түүний эхнэр энэ замналыг хүлээн зөвшөөрч чадахгүйн улмаас хоёр тийшээ болох ба, J.R багадаа радиогоор дууг нь сонсох дуртай байсан охин (Бага насандаа уран бүтээлээ эхэлсэн бүсгүй) June Carter-тай нэгэн тоглолтон дээр танилцаж, түүнд сэтгэл нь татагдана. June Carter нөхрөөсөө салсан ч J.R-ын гэрлэх хүсэлтийг June хүлээж авалгүй олон жилийг өнгөрөөсөн ч мансууруулах бодис, архинд донтох болсон J.R-ын хүнд хэцүү үед хажууд хамт байж, J.R-ын амьдралыг сайн зүгт чиглүүлэн өөрчилж, эцэст нь гэрлэхээр зөвшөөрдөг. </ul><br /><div href="http://3.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjpBhcHIYI/AAAAAAAAAhA/k0fweEEYu_M/s1600/walk_the_line.jpg" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="166" src="http://3.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjpBhcHIYI/AAAAAAAAAhA/k0fweEEYu_M/s200/walk_the_line.jpg" width="200" /></div>Хайр хүндлэл үгүйгээр эд баялаг, алдар нэртэй байх нь амьдралын утга учир биш, жинхэнэ хайр дурлал хүнийг хэрхэн аварч болохыг энэ киноноос ойлгож ухаарч болно. <br /><br />J.R-ын аав гэр бүлийн "хүчирхийлэгч", хүйтэн хөндий нэгэн байсан ч түүний хүүхдүүдээ хайрлах хайр нь хайрын үгээр биш "Чи хаана байсан юм бэ?" ("Where you been?"), J.R-ын ах осолд орсны дараа J.R-ыг хайж ирээд зовнисон аястай асуултаар илэрч байгааг ч анзаарч болно (Энэ үгийн цаана нуугдаж байгаа аавынхаа сэтгэлийг J.R хэзээ ч ойлгоогүй байж болох). <br /><br />Уран сайхны аргаар хүнд ухаарал, амьдралын ухаан, урлаг, уран сайхны мэдрэмжийг олгож чадахуйц, заавал үзэх кинонуудын нэг болж чаджээ.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-5750653165483144873?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-91112104206991768742010-06-29T02:24:00.000-07:002010-06-29T02:24:49.882-07:00<div href="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TCmmM2jrDaI/AAAAAAAAAe4/VSvhPvNIn4g/s1600/photo17014.jpg" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="200" src="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TCmmM2jrDaI/AAAAAAAAAe4/VSvhPvNIn4g/s200/photo17014.jpg" width="139" /></div><div style="text-align: justify;">Солонгосын найруулагч<a href="http://www.imdb.com/name/nm1040588/" target="_blank"> Kwon Hyeong-jin</a>-ын 2006 оны бүтээл My Piano (<a href="http://www.imdb.com/title/tt0821463/" target="_blank">Horobicheu-reul wihayeo</a>).<br /><br /><a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Vladimir_Horowitz" target="_blank">Vladimir Horowitz</a> шиг алдар нэр нь олонд дуурссан төгөлдөр хуурч болохыг мөрөөдөж явсан ч хөгжмийн өндөр боловсролыг эзэмшихэд хүрэлцэхүйц сургалтын төлбөрийг төлөх боломжгүйгээс хүссэн өндөрлөгтөө хүрч чадаагүй төгөлдөр хуурч Kim Ji-su өөрийн жижиг урлангаа нээж, хүүхдүүдэд төгөлдөр хуур заах сургалтыг явуулж эхэлнэ. Нэгэн санамсаргүй тохиолдлоор хэзээ ч үг дуугардаггүй, дүрсгүйтэж, хэрэг тарьж явдаг Kyung-min хэмээх өнчин хүүг хооллож, хувцаслаж байх амлалтыг эмээд нь өгдөг. Энэ үеэс хойш Kyung-min төрөлхийн гайхалтай авьяасыг олж анзааран, түүнийг төгөлдөр хуур тоглох арга барилд сургаж, Kyung-min-ы чадвар томоохон хөгжмийн мэргэжилтнүүдүүдэд үнэлэгдэж эхэлнэ. </div><a name='more'></a><br /><div href="http://1.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TCmmU_CWfUI/AAAAAAAAAfA/zy087HRUHnw/s1600/photo17080.jpg" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="133" src="http://1.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TCmmU_CWfUI/AAAAAAAAAfA/zy087HRUHnw/s200/photo17080.jpg" width="200" /></div>Kyung-min-ы эмээг бие барсаны дараа хүүг Ji-su өргөж авч болохоор, тэд бие биедээ ээж хүү шиг дассан байсан хэдий ч Kyung-min-ы ирээдүйг бодож нэгэн найзыхаа зөвлөсний дагуу сайн багшид даатган гадагшаа сургуульд явуулна. Харин хэдэн жилийн дараа Kyung-min хүү алдартай төгөлдөр хуурч болж, өөрийн бие даасан тоглолтоо хийж, тоглолтыхоо төгсгөлд өөрийн амьдралд чухал нөлөө үзүүлсэн нэгэн хүнд (Ji-su ) зориулж баярлаж талархсан сэтгэлийн үгээ илэрхийлээд Schumann-ы <a href="http://www.youtube.com/watch?v=qq7ncjhSqtk" target="_blank">Traumerei</a> аязыг багшдаа зориулж тоглосноор кино төгсөнө. <br /><br /><hr /><br />Солонгосын Драма төрлийн нэг ангитай, сэтгэл хөдөлгөсөн үйл явдлаар дүүрэн, гэгээлэг хөгжимлөг, хөгжмийн гоо зүй, уран нарийныг үзэгчдэд мэдрүүж чадахуйц бүтээл болсон гэсэн хувийн зүгээс дүгнэлт өглөө.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-9111210420699176874?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-10787687641292444132010-05-28T02:44:00.000-07:002010-05-29T20:50:10.787-07:00<div imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="200" src="http://4.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/S_92UL5G--I/AAAAAAAAAeM/a84_LBwaEOs/s200/010832210815330qcnbrylrfb0.jpg" width="138" /></div><div style="text-align: justify;">Тайванын алдарт уран бүтээлч <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Jay_Chou" target="_blank">Jay Chou</a>-н зохиолыг нь бичиж, найруулж, гол дүрд нь тоглосон "<a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Secret_%282007_film%29" target="_blank">Secret</a>" уран сайхны кино 2007 онд гарснаасаа хойш азийн орнуудад багагүй амжилт олж, шилдэг кино, шилдэг киноны хөгжим, шилдэг компьютер график төрлүүдээр цөөнгүй шагнал хүртжээ.</div><br /><div style="text-align: justify;"><a href="http://translate.google.com/translate?js=y&amp;prev=_t&amp;hl=zh-CN&amp;ie=UTF-8&amp;layout=1&amp;eotf=1&amp;u=http%3A%2F%2Fzh.wikipedia.org%2Fwiki%2F%E6%B7%A1%E6%B1%9F%E4%B8%AD%E5%AD%B8&amp;sl=zh-CN&amp;tl=en" target="_blank">Tamkang</a> ахлах сургуулийн хөгжмийн ангид шинээр шилжин ирсэн Jay нэртэй хүү урьд сонсож төгөлдөр хуурын ая сонсоод хуучин хөгжмийн өрөөнд орж ирэн хөгжмийн ангид сурдаг Rain хэмээх нууцлаг охинтой танилцсанаар үйл явдал эхэлнэ. Энэ цаг үеэс л тэд бие биедээ татагдан дотносч Jay-г анх сургуульд ирэх үед тоглож байсан аяыг Rain Jay-д зааж өгөөд энэ зохиолыг хөгжмийн хуучин өрөөний төгөлдөр хуур дээр тоглохгүй байхыг аминчлан захидаг. <br /><a name='more'></a><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"></div><div href="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/S_-S0ySBQPI/AAAAAAAAAeU/d7uS-vUAwBA/s1600/d1964c78d23ed0_full.jpg" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="150" src="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/S_-S0ySBQPI/AAAAAAAAAeU/d7uS-vUAwBA/s200/d1964c78d23ed0_full.jpg" width="200" /></div>Нэгэн таагүй үйл явдлаас хойш тэд уулзалгүй 5 сар өнгөрч, төгсөлтийн тоглолтон дээр Jay Rain-г олж хараад тоглолтоо орхин гарч уулзан ангидаа хүлээж байхын захисан хэдий ч эргээд гарч ирэхэд Rain байхгүй, Rain-г хэн ч хараагүй болохыг мэдээд бага зэрэг гайхширан ангидаа орж суусны дараа ширээн дээр нь Rain-ий бичсэн үгс тодрон гарч ирж цөөн хэдэн үгээр "chat"-лсны дараа ямар нэгэн ер бусын зүйл болоод байгааг Jay мэдэрнэ. Ингээд Jay Rain-ий гэрт очиж ээжтэй нь уулзаж, Jay-н аавтай авхуулсан Rain-ий зургийг аваад аав дээрээ очиж нэгэн түүхийг сонсоод үйл явдлын ээдрээ тайлагддаг(Jay-н аав нь тэр сургуулийн багш). <br /><br />1979 онд (киноны үйл явдлаас 20 жилийн өмнө) тэр сургуульд Rain охин сурч байсан ба Rain нэгэн нууцыг багшдаа (Jay-н аав) ярьсан нь бусад хүнд солиотой мэт санагдахаар зүйл байв. <br /><br />Нэгэн өдөр Rain сургуулийхаа хөгжмийн өрөөнд бэлтгэл хийж байгаад хуучин төгөлдөр хуур дотроос "Secret" хэмээх зохиолын нотыг олоод тоглосны дараа огт өөр цаг үед (1999 он) шилжин ирсэн ба түүнийг Jay-с өөр хэн ч олж харж чадахгүй болохыг олж мэднэ. Ингээд 20 жилийн зөрүүтэй цаг үед амьдарч байгаа хүнтэй хайр сэтгэлийн холбоотой болсоноо багшдаа хэлж, "<a href="http://www.youtube.com/watch?v=pJv6LufpZ2A" target="_blank">Secret</a>"-ийн нотыг, мөн өөрийхөө хэлсэн зүйлсийг хэнд ч хэлэлгүй нууцлахыг хүсдэг. Гэвч багш нь нууцыг хадгалаагүйгээс болж үеийхнийхээ хүнд дарамтанд орж, сэтгэцийн эмгэгтэй болсон хэмээгдэн Rain сургуулиа орхисон аж.<br /><br />Энэ тухай ярьж дууссаныхаа дараа Jay-н аав "Secret"-н нотыг Jay-д үзүүлэхээр гаргаж ирээд нугалсан багахан хэсэгт хүүгийх нь нэрийг Rain бичсэнийг үзээд 20 жилийн өмнө чухам юу болсоныг яг одоо юу болоод байгааг ойлгоно. Яг энэ үед сургуулийхаа хуучирч муудсан барилгыг гүйцэт нураахаас өмнө цаг хугацааг шилжүүлэгч төгөлдөр хуур дээр "<a href="http://www.youtube.com/watch?v=pJv6LufpZ2A" target="_blank">Secret"</a>-г тоглохоор яаран очиж бульдозерийн цохиурт зохигдохоос хэдхэн агшны өмнө тоглож дуусдаг. Ингээд 20 жилийн өмнөх цаг үед нэг мөсөн очиж(төгөлдөр хуур эвдэрсэн учир эргэж ирэх боломжгүй), Rain-тэй танилцан сургуулийхаа 1979 оны төгсөгч болсон нь гэрэл зурагнаа тодоос тод харагдаж байгаагаар төгсөнө.<br /><br />Уг киноны хувьд зохиол, найруулга, зураг авалт, технологи бүгд сайн, маш нарийн деталиудад ч өөлөх зүйл бараг үгүй тун сайн бүтээл болж чаджээ гэж дүгнэхээр санагдсан. Киног анх үзэхэд 1979 онд арилгагч үзэг байсан эсэх, 20 жилийн зөрүүтэй байхад үе байж яагаад аж байдлын ялгаа гараагүй байна вэ гэж шүүмжлэхээр санагдсан ч арилгагч үзэг нь 1951 онд <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Correction_fluid" target="_blank">бүтээгдсэн</a>, <a href="http://translate.googleusercontent.com/translate_c?hl=zh-CN&amp;ie=UTF-8&amp;sl=zh-CN&amp;tl=en&amp;u=http://www.tksh.tpc.edu.tw/&amp;prev=_t&amp;rurl=translate.google.com&amp;twu=1&amp;usg=ALkJrhjjb0AqaXI39D0sLtCty74lmr9jIw" target="_blank">Tamkang</a> ахлах сургууль нь 100 жилээр яригдах баялаг түүхтэй, уламжлалт хэв маягийг хадгалсан, мөн энэ киноны зохиолч, найруулагч, гол дүрийн жүжигчин Jay Chou-н төрөлх сургууль болохыг олж тогтоолоо :D<br /><br />Хөгжимлөг, гэгээлэг, романтик, фантастик кино таалагддаг бол энэ киног үзэхэд илүүдэхгүй шүү :)<br /><br /></div><br />Дүрүүд:<br /><ul><li> Jay Chou - (Ye Xianglun <i>Jay</i>) </li><li>Kwai Lun-mei - (Lu Xiaoyu <i>Rain</i>) </li><li> Anthony Wong Chau-sang - (Xianglun’s father) </li><li> Alice Tzeng - (Qing Yi <i>Sky</i>) </li><li>Devon Song - (Abao <i>Bob</i>)</li><li>Huang Junlang - (Alang <i>Lance</i>)</li><li>Zhan Yuhao - (Yu Hao <i>Howe</i>)</li></ul><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-1078768764129244413?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com13tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-54795106633104357192010-05-19T05:33:00.000-07:002010-05-19T05:43:24.635-07:00<div imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="166" src="http://4.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/S_PKIqecr9I/AAAAAAAAAd8/ZAkhU14rYmQ/s200/gran-torino-movie.png" width="200" /></div><div style="text-align: justify;">Нэрт найруулагч, жүжигчин, продесер, ая зохиогч Clint Eastwood-н хамгийн сүүлд гаргасан уран бүтээл болох <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Gran_Torino_%28film%29" target="_blank">Gran Torino</a> кино нь 2009 оны эхээр гарсан. <br /><br />Цагтаа Солонгосын дайнд оролцож, гавьяа шагнал хүртэж явсан, хатуу яхир, зөрүүд зантай, хүүхдүүд, эргэн тойрныхонтойгоо ч төдийлөн таарамжтай бус харьцаатай, өөрөө өөртэйгээ ч зөрчилдөж байдаг Walt Kowalski-н хөршөөр Азийн нэгэн үндэстэн болох Hmong үндэстэн айл нүүж ирсэнээр гол үйл явдал өрнөдөг. </div><a name='more'></a><br /><div style="text-align: justify;">Шинэ хөршийх нь Sue, Thao хэмээх охин, хүү хоёртой, нас дээр гарсан эмээ, ээжийн хамт амьдардаг, Thao хүүд эмээ, хамаатнууд нь "Эгчийхээ үгнээс гардаггүй, гэрийн ажилд нь тусалдаг, эр хүн гэхэд хэцүү" хэмээн, бага зэрэг "голонгуй" хандлагатай байдаг. Төд удалгүй тэдний хамаатан болох нэгэн жижиг дээрмийн бүлгийн ахлагч бүлгийхэнтэйгээ ирж Thao-г "жинхэнэ эр хүн" болж өөрсдийн дээрмийн бүлэгтээ элсэхийг ятган Walt Kowalski-н 1972 оноос шинээр нь хадгалж, хүн бүхний шуналыг хөдөлгөсөн Ford-ын Gran Torino маркын автомашиныг хулгайлах эхний "даалгавар"-ыг өгнө. Thao хүү ч "даалгаварыг биелүүлэх" явцдаа бүтэлгүйтэж, хийсэн оролдлогыхоо төлөө уучлал хүсэн Walt Kowalki-н хэлсэн ажил болгоныг хийхээр болж тэдний нөхөрлөл эхэлнэ.</div><br /><div imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="162" src="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/S_PKLRDfoHI/AAAAAAAAAeE/e5KQHzYkq6c/s200/gran-torino.jpg" width="200" /></div><div style="text-align: justify;">Walt Kowalski өөрийн өнгөрсөн амьдралтайгаа зөрчилддөг, өөрийхөө амьдралдаа гаргасан алдаануудыг Thao-оор дахин давтуулахгүй байхыг хичээн, Thao-г зөв замаар чиглүүлж өгнө. Харин Thao-г бүлэгтээ авах гэж оролдоод бүтэлгүйтсэн "ах нар" нь шаралхаж тэдний гэр бүлийг элдэвлэн, зүй бус, хэрцгий авирласаны хариуд өшөө авалт хийхээр Thao хүү Walt-ыг ятган шавдуулж эхэлдэг. Энэ үед өөрийгөө эдгэрэшгүй өвчтэй болсоныг мэдсэн Walt бүхий л зүйлсээ цэгцлэн, өшөө хорсол нь буцалсан Thao хүүд өөрийн авсан "Мөнгөн од" одонг зүүж өгөн зоориндоо түгжиж орхиод өөрөө дээрэмчдийн гэрийн гадаа очиход Walt-с "сүнсээ зайлтал" айдаг дээрэмчид Walt-г зэвсэгтэй ирж өөрсдийг нь хөнөөх нь гэмээн буудаж орхино. Гэвч ямар ч зэвсэггүй Walt-г буудсаныхаа төлөө тэд удаан жилээр шоронд суух нь тодорхой болдог. <br /><br />Walt өөрийн эд хөрөнгийг өөрийг нь үл тоомсорлон, хөрөнгөнд нь улайран шунах хүүхдүүддээ биш, сүмд, буяны үйлсэд зориулахаар гэрээсэлж, харин Gran Torino машинаа Thao-д үлдээхээр болсон байдаг.<br /><br />Энэ киноны үйл, явдал, өрнөл нь хэдий хурц өрнөл багатай, энгийн мэт санагдах хэдий ч "эр зориг", "жинхэнэ эр хүн байх" талаар олны дунд хэвшсэн ташаа ойлголтыг эвдэж, хүн өөрөө хүсвэл хэрхэн өөрчлөгдөж, жинхэнэ нөхөрлөлын талаар багагүй ухаарал хайрлах бүтээл болж чаджээ. Заавал үзэх, тэр тусмаа эрэгтэйчүүд ядаж нэг удаа үзэхэд илүүдэхгүй болов уу.<br /></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-5479510663310435719?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-29524982863825375052010-05-11T06:37:00.000-07:002010-05-30T00:05:31.221-07:00<div imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="138" src="http://1.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/S-k5svZ75OI/AAAAAAAAAd0/mUqIcNPAbp0/s1600/Altan+Urguu.jpg" width="200" /></div><div style="text-align: justify;">Тэртээ 1940-өөд оны хүйтэн дайны үе ард хоцорч Монгол-Германы найрамдалт харилцааны илэрхийлэл болгон 2 орны уран бүтээлчид хамтаар 1961 онд "Алтан өргөө" уран сайхны киног бүтээсэн түүхтэй. Зохиолын хувьд гэвэл Монгол ардын үлгэр домгоос сэдэвлэн зохиолч С.Эрдэнэ гуай, Германы зохиолч Курт Бортфелд нар кино зохиолыг бичсэн. Хэдий 2 орны хамтын бүтээл хэдий ч зохиолын үйл явдал нь дан Монголчуудын амьдрал ахуй, соёлыг дэлгэн үзүүлсэн (Лусын хааны ахуйд л Европ үлгэрийн шинж чанар багахан орсон байдаг). <br /><a name='more'></a><br />Германы тухайн үеийн дэвшилтэт технологийг ашиглан бүтээсэн(Монголын хамгийн анхны өнгөт кино шиг санагдаж байна). Мэргэн ардын агуй доторх хэсгийг Герман улсын нутагт байдаг агуйд авсан нь киноны үзэмж, төрх, үйл явдлыг илүү хүчтэй болгосон (гоёмсог бана ургадаг агуй Монгол улсын нутагт байхгүй. Агуйн бана Монголчуудын хувьд огт мэдэхгүй, шинэ төрх учир кинонд өгүүлэх "үлгэрийн", "шидтэний" ертөнц гэдэг шинжийг үзэгчдэд илүү хүчтэй хүргэсэн болов уу).<br /><br />"Мэргэн ард" хэмээх шидтэн Пагва өвгөн, түүний гэр бүлийг ус ургамал сайтай нутагт суурьшуулж газрын судал, усны эхийг нэгэн модон авдарт хийж, түүнийг хамгаалан сахих үүргийг даалгасан байгаагаар үйл явдал нь эхэлдэг. Пагва өвгөний том, дунд хүү болох Ёров, Ёмбо нар нь эд хөрөнгөний шуналтай "хор найруулах" дуртай сөрөг дүрүүд, бага хүү Сүмбэ нь бусдад, өөртөө тусалдаг, шударга туйлбартай за чанартай гол дүр.<br /><br />Пагва өвгөний хувьд хүүхдүүдээ "юм мэдэхгүй", "ухаан суугаагүй", "цагаан цайлган", "балчир, жаахан" гэж дутуу үнэлэн хадгалж байгаа усны ундраганыхаа талаар хүүхдүүдтэй тайлбарлаж өгөлгүй нууж явсаар, 2 том хүү нь шуналдаа хөтлөгдөн тэрхүү авдрыг нээснээс болж нутгаа усгүй, ган гачигт автуулж, Сүмбэ хүү Мэргэн ард, Лусын хааны тусламжтайгаар нутгаа устай болгож амар сайхандаа жаргаж байгаагаар төгсдөг.<br /><br />Пагва өвгөний дүрээс үр хүүхдээ "балчирхан", "гэнэн цагаахан" гэж сэтгэсээр хүүхдээсээ хөндийрсөн хэрнээ юм л болбол "балчирхан", "цагаахан" гэж өмөөрч хамгаалж, өөрийгөө хуурч өдөр хоногийг өнгөрөөх, өнөө үед ч хаа сайгүй тааралдах эцэг эхчүүдийн үнэн төрхийг харж болно. Гэвч хүүхдүүд нь аль хэдийнэ "хэн байх" төрхөө(үзэл бодол, төлөвшил) олж тогтсон байдаг.<br /><br />Алт эрдэнэс, мөнгөнд шунаж авдарны тагийг нээж нутгаа уух усгүй хуурай болгож орхиж байгаагаа Ёров, Ёмбо нарын үйлдлийг үзэгчид анх хүлээж авахдаа "шуналтай, муу хүмүүс", "дайсны тал" гэж дотроо боддог байж болох. Өнөөгийн Монголчуудын газрын баялагаа ухахаар шунаж, маргаашаа, үр хойчоо бодолгүйгээр ёстой л "хөлтэй нь хөлхөж, хөлгүй нь мөлхөх" нь халаг газар шороогоо сэндийчихээр улайран дайрч яваа нийгмийн төрхийг, өөрсдийгөө тольдож байгаа мэт санагдахыг нуух юун. Энэ талаар та бүхэн өөртөө асуулт тавьж нэг эргэцүүлж бодоорой. <br /><br />Сүмбэ хүү Сарангэрэл охины хайртай хар хургыг ээжид нь аваачиж өгснийхаа дараа зах зээл дээр Сарангэрэл охиныг олж хараад аль гоё чамин, үнэтэй эд зүйлсийг харуулахыг хичээсэн ч тоосон шинжгүй ширтээд л зогсоод байгаа хэсэгт багагүй өгүүлэмж нэгэн дор цогцолсон харагддаг. Хэдий энэ ертөнцийн өнгө будгийг харах нүдгүй ч Сүмбээг олж мэдэрч байгааг харуулсан нь сүүлийн үед хүмүүсийг шуугиулаад авсан <a href="http://www.youtube.com/watch?v=2n8h0o_xxtw" target="_blank">Blind Date</a> богино хэмжээний Монгол киноноос хувь илүүтэйгээр "романтизм"-ыг "дээр үеийн" кинонд гаргаж чадсаныг хараад бахдмаар. <br /><br />Уснаасаа тасарч балчиг шаварт байсан загасыг(лусын хааны охин) их усанд нь тавьсаны дараа Лусын хаан Сүмбээг орд өргөөндөө урин баян тансаг байдал, эрх мэдэл амлан өөртөө "хүргэн орох" санал тавин шахалт үзүүлэхэд "Би эх газарт амьдралтай, өөрөө өөрийхөө хувь заяаны эзэн байх болно" хэмээн өөрийн үзэл бодол, хайр дурлалыхаа төлөө тууштай зогсдог. Лусын хаан ч энэ үзүүлсэн сүр нь сорилт байсан юм, чи үүнийг давж чадлаа хэмээн сайшааж 3 чухал эрдэнийг бэлэглэдэг.<br />Амьдрал хэмээх урт замд таарах бартаа, сорилтуудад уналгүй, живчихэлгүй "хувь заяаныхаа", "өөрийхөө" эзэн байх хэрэгтэйг ойлгуулахыг зорьсон хүмүүжлийн чухал ач холбогдолтой болж чадсан зохиол, кино болж чадсан мэт санагдана.<br /><br />Мөн киноны үйл явдлыг илүү бодитой "амьдруулж" чадсан Л.Мөрдорж гуайн хөгжмийн бүтээлүүдийг дурдахгүй байж болшгүй. Нийтлэлийхээ төгсгөлд энэхүү киноны агуу сайхан хөгжмүүдээр таны сонорыг мялаая.<br /><br /><br /><embed allowfullscreen="true" allowscriptaccess="always" height="25" src="about:blank" width="420"></embed><br /><br /><br /><a href="http://www.4shared.com/audio/zm4p_kJR/07_Golden_Orgoo.html" target="_blank">Татах холбоос</a> </div><br /><table><tbody><tr> <td>Он:</td><td>1961</td> </tr><tr> <td>Киноны нэр:</td><td>АЛТАН ӨРГӨӨ</td> </tr><tr> <td>Зохиолч:</td><td>Эрдэнэ Сэнгийн, Курт Бортфельд</td> </tr><tr> <td>Найруулагч:</td><td>Доржпалам Равжаагийн, Готтфрид Кольдитц</td> </tr></tbody></table><br />Гол дүрийн жүжигчид:<br /><br /><table><tbody><tr> <td>Мэргэн ард</td><td>Лувсанжамц Жамбын</td> </tr><tr> <td>Пагва</td><td>Цэгмэд Цагааны</td> </tr><tr> <td>Сүмбэ</td><td>Зориг Батсүхийн</td> </tr><tr> <td>Ёров</td><td>Сүхбаатар Сүрэнгийн</td> </tr><tr> <td>Ёмбо</td><td>Цэгмэд Гомбожавын</td> </tr><tr> <td>Сарангэрэл</td><td>Норжмаа Цэдэндамбаагийн</td> </tr><tr> <td>Сэндмаа</td><td>Долгорсүрэн Чимидийн</td> </tr><tr> <td>Лусын хаан</td><td>Курт Мульхардт</td> </tr><tr> <td>Лусын хааны охин</td><td>Эвилен Кром</td> </tr></tbody></table><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-2952498286382537505?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-14971805318761643492010-03-28T05:57:00.000-07:002010-11-20T23:01:22.428-08:00<div style="text-align: justify;"><div imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="127" src="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjDRmC6ucI/AAAAAAAAAgc/59hqaQmumsc/s200/Communism.gif" width="200" /></div>Нэгэн цагт дэлхийн талыг эзлэн ноёрхож явсан Монгол улс доройтон задарч, хоёр зуу гаруй жилийн туршид Манж чин гүрний дарлалд дор сөхрөн, Манж чин гүрний уналтын дараахан 1911 онд Богд хаант Монгол улсаа зарласан, 1915 онд Хятад улсын автономи болсон, автономи эрхээ 1919 онд алдаж 1921 онд "улаан" Оросын тусламжтай бүрэн эрх улс болохоо зарласан тунхагласан зэрэг олон үйл явдал богинохон хугацаанд болж өнгөрсөн байдаг.<br /><a name='more'></a><br />1921 оноос хойш улс төр, эдийн засаг, соёлын хувьд баримтлах бодлого нь зөвхөн Зөвлөлт Холбоот улсын жишгийн дагуу, Кремлээс өгсөн командаар хөдөлдөг байсан гэж хэлж болохоор тал ажиглагддаг. Олон зуун жилийн туршид дарлагдан сульдсан "харанхуй", "бүдүүлэг" ардыг "соён гэгээрүүлж", "жаргалын зам"-д нь оруулж өгсөн сайн талтай ч шашныг нухчин дарж, өөрийн гэсэн үзэл бодолтой, түүнийхээ төлөө "дуугардаг" хүмүүсийг нийгмийн зүтгэлтэн, эгэл эрдэмтэн гэлтгүй бүгдийг хавчих хяхаж гадуурхаж явсан гашуун түүх бий.<br /><br />Дэлхийн 2-р дайны дараагаас Монгол улсын тусгаар тогтнолыг олон улсын хэмжээнд хүлээн зөвшөөрсөн ба энэ үед хувийн эд хөрөнгийг нийгэмчилж, нийгэмд "ажилчин анги" гэмээх ойлголт бий болон малчдын хувьд "нэгдэлжих хөдөлгөөн" өрнөсөн гээд "Капитализмыг алгасч" "коммунизм"-ыг бүтээн бий болгохын төлөөх эцэж цуцалтгүй тэмцэлд(хөдөлмөр) ард олныг уриалан дуудах болсон юм. Энэ үеийн уран зохиол, кино зэрэг урлагийн бүтээлүүдээс хэрхэн ард олныг "панаалдан" хөдөлгөж байсныг тов тодорхой харах боломжтой. "Хөдөөгийн баясгалан" киног үзээд олон залуус сургуулиа орхин малчин болсон гэдэг явган яриа оргүй зүйл биш болов уу.<br /><br /><i>Коммунизм гээчийг таниулахаа "Өнөөгийн социалист нийгэмд хүн бүр унтах нойр, идэх хоолыг ч умартан хөдөлмөрлөвөөс маш их материаллаг баялагийг бүтээж чадах ба, ингэж хөдөлмөрлөж хэвшвэл хүн бүр элбэг хангалан амьдарч, дэлгүүрт орж хүссэн бараагаа хүссэн хэмжээгээрээ <b>үнэгүй</b> худалдан авах боломж бий болно. Хөдөлмөрлөцгөө, Урагшаа!!!" гэсэн командыг тархинд шингэтэл ухуулж ирсэн гэдэг.</i> <br /><br />1990 онд Ардчилсан хувьсгал өрнөж зах зээлийн нийгэм тогтсоноос хойш өсч, төрсөн бид тэр цаг үеийг төдийлөн сайн мэдэхгүй байж болох. Харин бидний аав ээж, эмээ өвөө бүгд дээр сургаалийг түгээж, хэрэгжүүлж, хөдөлмөрлөж ирсэн. Бүгд л "төвлөрсөн төлөвлөгөөт" эдийн засгийн жишгийг дагуу хөдөлмөрлөсөөр байхад яагаад тэр "коммунизм"-д хүрч чадалгүй, хоол хүнсээ авахын тулд уртаас урт дараалалд дугаарлан зогсож, "картын бараа" буюу багахан нормоор авдаг тарчигхан үетэй нүүр тулсаныг эргэцүүлж бодохгүй байхын аргагүй мэт.<br /><br />"Төрөөс барааны үнийг хатуу тогтоож өгсөн. Гэтэл 5 төгрөгийг барааг үйлдвэрлэхийн тулд 8 төгрөгийн зардал гаргаж байснаас алдагдалд орж эдийн засаг хямран энэ нийгэм(cоциализм) нуран унасан." гэж эдийн засагчид өгүүлдэг. БНМАУ-д ч гэлтгүй ЗХУ-ын хэмжээнд авилгалд баригдаж, алдар нэр горилсон хэсэг эрх мэдэлтэн нөхдүүд "эдийн засаг өсч байгаа" хэмээн худал мэдээллээр ард түмнээ "хулхидаж" ирсэн гэдэг. Бусад(социалист бус) улс орнуудтай харилцах харилцаа боогдмол, тусгаарлагдмал байснаа шинэ нээлт, ололтуудыг үйлдвэрлэлд нэвтрүүлэх боломж ч байгаагүй гэхэд болно. Мөн тун эдийн засгийг баялагийг хуваарилан түгээх, хэрэглэхүйл явцад хяналтын тогтолцоо байхгүй, тун үрэлгэн гэмээр ханддаг байсан нь ахмад хүмүүсийн ярианаас ажиглагддаг юм.<br />Манай оронд гэхэд сумын төв хооронд агаарын тээвэр хийгдэж, Орос цэргийн дарга "ардуудад" нэг шил "галуун хүзүүт"-ээр 200 литрийн торх дүүрэн бензин арилжиж, насаараа мах, гурил идэж өссөн хүмүүст хүнсний ногоог шуудай шуудайгаар нь "шахсан"-аас дэр бүх ногоо хог дээр хаягдаж байсан зэргийг дурдахад хангалттай. <br /><br />Иймэрхүү тогтолцоогоор олон жил явсан нийгэмд өмнө дурдсан "5 төгрөгийг барааг үйлдвэрлэхийн тулд 8 төгрөгийн зардал гаргах" хэмжээний уналтанд орохоос ч өөр аргагүй юм. Улс төрийн бодлого ард түмнийг хөдөлмөрлүүлж чадсан хэдий боловч "хүний хэрэгцээ хязгааргүй" гэдгийг төрийн бодлого тодорхойлогчид маань мартаа юу гэлтэй. Магадгүй бусдыг өөртэй адилхан материалист бус сэтгэлгээтэй хэмээн бодсон ч байж болох. <br /><br />Миний бие энэхүү бичлэгээр өнгөрсөн нийгмийг сайшаах, шүүмжлэх гэсэнгүй бодит талаас нь харахыг хичээлээ. Уншигч эрхэм та өөрийн бодол, сэтгэгдлийг бичиж үлдээнэ биз ээ. Баярлалаа.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-1497180531876164349?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com9tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-61021648352226338632010-02-14T04:37:00.001-08:002010-11-20T23:06:42.477-08:00<div style="text-align: justify;"><div imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="200" src="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjEDl7gGvI/AAAAAAAAAgg/utEmW5aF9fA/s200/The_Pianist_2.jpg" width="138" /></div>Польшын нэрт найруулагч <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Roman_Polanski">Роман Полански</a>-н 2002 онд бүтээсэн <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/The_Pianist_%282002_film%29" target="_blank">"The Pianist"</a> буюу "Төгөлдөр хуурч" киног кино урлагийн түүхэн дэх үнэхээрийн агуу бүтээл хэмээн магтан шагшихаас өөр аргагүй юм. Кино найруулагчийг дайн тулаан, хүний дотоод сэтгэл, сэтгэлзүй, урлагийн ертөнцийг гаргууд судалж, өчүүхэн жижиг деталиудыг ч алдалгүй уран нарийн гаргасаныг гайхмаар. Гэхдээ миний хувьд энэ бүтээлийн авсан шагнал, жүжигчдийг танилцуулж магтаал урсгахыг алгасаад кинонд гарах нарийн ширийн агшнуудыг анзааран түүвэрлэж өөрийн тайлбарыг нэмэн өгүүлэхийг зорилоо.<br /><a name='more'></a><br />Киноны үйл явдал Ервей гаралтай Польш төгөлдөр хуурч Владислав Шпилман хэмээх авьяаслаг залуу (<a href="http://en.wikipedia.org/wiki/W%C5%82adys%C5%82aw_Szpilman" target="_blank">түүхэн бодит хүн</a>) нэгэн радио студид Шопений <a href="http://www.youtube.com/watch?v=rzXqjcOASG0" target="_blank">Nocturne No. 20 in C# minor</a> тоглож байх үед Дэлхийн 2-р дайны довтолгоон Польш улсыг хамарч, түүний тоглож байгаа байшингийн хэсэг бөмбөгдөлтөнд өртөж байгаагаар эхэлдэг. Энэ үед радиогийн нэгэн ажилтан шилэн цонхны цаанаас тоглохоо зогсоо хэмээн дохиход гол дүр маань "үгүй" хэмээн толгой сэгсрэн байшин үргэлжлүүлсээр байгаагаас хөгжимчин хүний хатуу чанд дэг, тэвчээр, сэтгэлийг анзааран харж болно. Энэ аргагүйн тасалдсан хөгжмөө киноны төгсгөл хэрд энх тайван цагт дахиж тоглож байгаагаар мөн харуулдаг. <br /><br /><i>/* Хөгжимчний хат, тэвчээр гэж дуугарсан дээр нэмээд жаахан тайлбар хиймээр санагдав. Хөгжмийн урлагийн ертөнц хэмээгч нь буу зэвсэг барьж хүний амь таслах үйлдэл хийдэггүй л болохоос "цэргийн дэглэм"-тэйгээр явагдах ёстой зүйл гэж би өөрөө биеэр мэдэрч таньсан хүний хувьд хэлнэ. Цагийн баримтлал, байнгын эрчимтэй бэлтгэл, эрүүл чийрэг бие, биеийн хүч, ур чадвар, авьяасыг хөгжүүлэх, хатуу үг даах, биеэ дайчлах чадвар, бие сэтгэлийн ачаалал даах тэвчээр гэсэн тулгуур дээр тогтдог эд. Эдгээрийг хэрэгжүүлж байж л гэмээнэ "хөгжмийн ертөнц"-д "амьд үлдэж" чадна, эс бөгөөс энэ агуу ертөнцөөс арчигдана. Тийм л хатуу. Амьдрал уй гашуу таагүй явдал тохиолдсон ч гадна төрхөндөө үүнийг үл харуулах, тоглох үед тохиолдсон ямарваа нэгэн саад тотгорыг үл анзааран үргэлжлүүлэх хатуу чанга дэгтэй. Бөмбөг дэлбэрдэггүй юм аа гэхэд хамар дээр ялаа суухад үргээх эрхгүй :P */</i><br /><br />Ганцхан хүний амьралын хэсэг хугацаа(Дэлхийн 2-р дайны 5 жил), газар зүйн хувьд багахан хэсэг талбайг хамарсан үйл явдал өрнөж байгаа хэдий ч дайны хор хохирол, нүд хальтрам үйл явдал төрх байдлыг хурцаар харуулсан. Энэ дайны гашуун түүхийг өгүүлсэн кинонуудын дийлэнх нь үнэндээ улс төрийн хувьд дайсны талыг муучилж гоочлон өөрийн талыг илүү дөвийлгөөн сайшаасан "баатарлагийн туульс" байдаг бол энэ киноны хувьд <b>ХҮН</b> хэмээх эрхэм чухал чанарыг голлон авч үзсэнээрээ онцлог. <br /><br />Еврей үндэстний онцлогийг ч энэ киноноос тод томруун анзаарагдана. Өөр аль ч улс үндэстэнд байдаггүй эв нэгдэл, өөрийн үндэс угсаагаар бахархах үзэл, нэгэндээ тусалж тэтгэх чанар, оюуны өндөр чадвар, авьяас тэдэнд бий (Монголчууд өөрсдийгөө магтан дөвийлгөн маш дуртай хэдий ч эв нэгдэл, бахархлаа чин сэтгэлээсээ дээдлэх зан байхгүй гэж хэлж болно). Чухам энэ зан чанараас бол ихэнх улс орны "дээд" ангийг Ервей үндэстэн эзлэх болсонд дургүйцсэн үндсэрхэг үзэлтэн Гитлер "Ервейчүүдээс цэвэрлэх" аян өрнүүлсэн мэт. <br /><br />Шпилманы гэр бүл ч Ервей гэдгээрээ гадуурхагдан шахагдсаар бөөнөөр хорих лагерьт ачигдахын өмнө түүний аав байгаа бүх мөнгөөрөө шахам ганц ширхэг зөөлөн чихэр худалдан авч олон тэнцүү хуваан гэр бүлийн гишүүд адил тэнцүү хүртэж байгаа харахад өөрийн эрхгүй нэгийг бодох биз ээ. Харин бөөнөөр хорих лагер луу "ачих" ажлыг гүйцэтгэхэд оролцож байсан түүний авьяас чадварыг үнэлдэг Ервей танил нь түүнийг сэмхэн холдуулж хоригдох аюулаас аварч Варшавт шигшигдэн үлдсэн цөөхөн хэдэн залуу Еврей ажилчдын нэг болж үлднэ. Түүний хайрт бүсгүй, хайрт бүсгүйнх нь нөхөр, тэдний найз гээд туслах сайн санаат хүмүүсийн тусламжтай багагүй хугацааг өнгөрөөж, мөдхөн "эзэнгүй" хотод үлдэж хүндхэн амьдралыг туулна. <br /><br /><div imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="133" src="http://1.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjEiHjI-MI/AAAAAAAAAgk/ek7zFypH47I/s200/the-pianist-dvd-movie-review.jpg" width="200" /></div>Шпилманы дараа орох гол дүр гэж хэлж болохуйц дүр бол Германы цэргийн ахмад <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Wilm_Hosenfeld" target="_blank">Wilm Hosenfeld.</a> Эзэнгүй байшингуудаар явж хайж олсон лаазалсан хүнсийг онгойлгох багаж хайж байгаад санамаргүй энэ Герман эрхэмтэй тааралддаг. Тэрээр Шпилманы талаар асууж Төгөлдөр хуурч гэдгийг олж мэдэн цааш дагуулан төгөлдөр хууртай өрөөнд оруулж тоглож өгөхийг хүсэхэд "манай хүн" Шопены <a href="http://www.youtube.com/watch?v=eG1Olvh7vCU" target="_blank">Ballade No.1 Op.23</a>-ын хэсгээс тоглож өгдөг. Киноны дээр Хосенфелд төгөлдөр хуур тоглож огт харагддаггүй боловч түүнийг төгөлдөр тоглодог, эргэн тойрныхондоо ч төглөдөр хуур тоглодог гэж танигдсаныг илтгэх хангалттай шалтгаануудыг кинон дээрээс харж болно.<br /><ul><li>Хосенфелд, Шпилман хоёр тааралдахаас нэлээд өмнө киноны ард Бетховены 14-р сонатын нэгдүгээр хэсэг буюу <a href="http://www.youtube.com/watch?v=A3muJxOjS5M" target="_blank">Moonlight Sonata</a>-ийн хэсгээс бүдэгхэн эгшиглэдэг. (Польшын хөгжмийн зохиолч Шопен, Германы Бетховений хөгжимд зааг байхгүй гэсэн санааг найруулагч мөн хэлэх гэсэн болов уу)</li><li>Шпилманаар төгөлдөр хуур тоглуулаад сууж байх үед түүний жолооч гадаа нь зүгээр хүлээгээд л зогсч байгаа 2-3 секунд өнгөрдөг. </li></ul>Эндээс Хосенфелд жолоочоо гаднаа хүлээлгээд өөрөө дотор төгөлдөр хуур тоглодог байсан хэмээн дүгнэх хангалттай "шипи"-г киноны найруулагч бидэнд өгөөд байна :D Мэргэжлийн хөгжимчин биш ч өөрөө тоглодог, урлагийг мэдэрч ойлгож биширдэг, авьяастныг хүндэлж Германы армийг буцтал Шпилманд идэх хүнс илүүчилж, буцахдаа гадуур хувцсаа "дулаан" гэж бэлэглэдэг. Урлагт дуртайгаас гадна Хосенфелдийн ажлын ширээн дээр түүний гэр бүл, 3 хүүхэдтэйгээ авхуулсан жаазтай зураг харагдаж байгаа нь түүнийг "гэр бүл, аз жаргалын үнэ цэнийг мэддэг", "хэзээ ч дайныг үл хүсэмжлэгч" гэсэн ойлголтыг бататгаж өгнө. Үүгээрээ <b>"дайсны" цэрэг болгон дайсан биш, тэд ч гэсэн бидний адил ХҮН. Харин ХҮН бидний эсрэг цорын ганц ДАЙСАН нь ДАЙН юм</b> гэдгийг ойлгуулахаар, батлахаар зорьжээ.<br /><br /><b>"Төгөлдөр хуурч"</b> киноноос та ямар ч хурц өрнөлтэй адал явдал, фантаз, хошигнол, романтик хайр дурлал, уран сайхны хэтрүүлэг, хийсвэрлэл, компьютер графикийг олж харахгүй. Харин хөгжмийн урлаг, <b>жинхэнэ кино</b>ны яруу тунгалаг ертөнц, дотоод сэтгэл, чанадын нууцыг олж харна. Үзээгүй бол заавал үзэх, үзсэн ч дахин үзэх ёстой, <b>ЖИНХЭНЭ КИНО</b> гэсэн дүгнэлтийг л миний зүгээс хэлнэ.<br /><br />Заавал үзээрэй.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-6102164835222633863?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com6tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-33952453487301513912010-02-14T02:41:00.000-08:002010-02-17T02:10:40.352-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"></div><div imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="150" src="http://4.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/S3eBbkG0qeI/AAAAAAAAAXo/ok-kRS6n8u4/s200/kino.jpg" width="200" /></div><div style="text-align: justify;">1990-ээд оноос өмнө бүтээгдсэн Монгол кинонууд ихэвчлэн тэр үеийн социалист бүтээн байгуулалт, коммунизм хэмээх хэзээ ч хэн ч хүрээгүй нийгмийг бүтээн байгуулахын төлөөх хөдөлмөрлөхийг ухуулан сэнхрүүлсэн бүтээлүүд байсан бол энэхүү киногоор зөвхөн залуусын хайр дурлал, дотоод ертөнцөд хандаж чадсанаараа "цоо шинэ" хэв маягийг гаргаж чадсан юм.<br /><a name='more'></a><br />И.Нямгаваа гуайн бичсэн зохиол ч санаа дажгүй. Тухайн зохиолыг хүний сэтгэлд хүртэл амьдруулсан Н.Жанцанноров гуайн хөгжим, О.Балжинням найруулагчийн ур ухаан, дүрүүдээ жинхэнэ утгаар гаргаж тоглосон жүжигчдийн тоглох чадвар, хөдөлмөр, авьяас, сэтгэлийг дурдахгүй байхын аргагүй. Үйл явдал, учир шалтгааны холбоос, дэс дараалал нягт, алдаа мадаг бараг үгүй. <br /><br />Дэлгэцийн зохиол бүтээлүүдийн нэгэн гол онцлог бол тухайн нэгэн агшинд хэд хэдэн үйл явдал зэрэг өрнөж болдог, өчүүхэн үйл хөдлөл, бичил элемэнтүүд нь хүртэл утга санаа, шалтгааныг илэрхийлж байдаг билээ. Ер нь сайн зохиол, уран бүтээлд "санамсаргүй" зүйлс, "хоосон" зүйлс огт байдаггүй. Үзэгч, уншигчид "санамсаргүй" хэмээн хүлээн авч болох ч тэр бүгдийг найруулагч, зохиолч, уран бүтээлчид үггүй илэрхийлэлүүдийг багагүй хэмжээгээр оруулж хийж байж л хүний сэтгэлд хүрч чадах бүтээл төрдөг мэт санагддаг юм. Жишээлбэл:<br /><ul><li>Багш нар, эцэг эхчүүд нь цуглан Баяраа, Дэлгэр хоёрын асуудлыг хэлэлцэх үеэр Баяраагийн аав эрүүгийн хуулийн тэдийн тэдийн тэд хэмээн тоочих боловч сүүлд захиралтай ганцаарчлан уулзах үед хүүхдийхээ хүмүүжилд анхаарсангүй гэж зэмлэн Нэрт сурган хүмүүжүүлэгч, багш, зохиолч <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Vasyl_Sukhomlynsky" target="_blank">В.А.Сухомлинскийн</a> "Хүүхэд бүр Математикч болох албагүй, харин бүгд эцэг эх болно" хэмээн хэлсэн үгийг иш татахад, "Сухомлинский гэдэг чинь кино жүжигчин билүү?" хэмээн өөрийн мөнгө, хууль хоёроос өөр юмгүй "хоосон" толгойтой гэдгээ харуулаад авч байгаа юм. </li><li>Баяраагийн аав Үрлээтэй уулзсаны дараа Үрлээ уйлан мод түшин зогсох үедээ түүнээс холгүй хүүхдээ тэргэн дээр түрсэн нэгэн ээж, өлгийтэй бяцхан үрээ энгэртээ авахыг хараад үсэн дэх цэцгэн туузаа авч байгаа нь "Би удахгүй 'маамуулна', толгойдоо туузтай явсан гэнэхэн хүүхэд нас минь баяртай." гэсэн өгүүлбэрүүдийн үггүй илэрхийллүүдийн нэг.</li><li>Дэлгэр сургуулиасаа гаран аавтайгаа хамт Хөвсгөл нутагтаа очин нуурын эргээр тэргэнцэртэй аавыгаа түрэн алхах үед тэдний цаагуур хүүхэд тэргэн дээр түрсэн эмэгтэй явж зөрдөг. Энэ агшныг харахад агуу зохиолч Д.Нацагдоржин <a href="http://www.biirbeh.mn/modules.php?name=News&amp;file=article&amp;sid=4016" target="_blank">"Дөрвөн цаг"</a> шүлгийн "Өвөл" хэсгийн сүүлийн хоёр мөр болох<br /><br />"Хүн бүр өтгөсийг үдэж нялхсыг угтан<br />Мянга мянган жил өчүүхэн ч чөлөө завгүй" мөрүүдийн утгыг сэмхэн өгүүлэх шиг.<br /></li></ul>Дээрхитэй төсөөтэй хүмүүсийн зан чанар, сэтгэл хөдлөл, дотоод мөн чанарыг илтгэсэн нарийн ширийн олон хэсгүүд бий. Киноны үйл явдлын "чимэг" болсон кадруудаас багагүй хэсгийг "үзэл сурталд харш" гэсэн шалтгаанаар хассан байхыг ч үгүйсгэхгүй. Ер "соц нийгэм"-ийн үед олон сайхан кино кадрууд улс төр, дарга нарын үзэл хэнхэглэл, үзэмжээр хасагдаж, уран бүтээлчдийн сэтгэлгээг "боомилж", "хүлж" байсан гэдэг. Гэтэл өнөө бидний ардчилсан, эрх чөлөөт нийгэмд чөлөөтэй сэтгэж, бүтээх боломж байхад яагаад билэг оюуны нүдээ томхон нээж хараад сайн бүтээл төрүүлж чадахгүй байна вэ? гэсэн асуулт ч урган гарч ирдэг билээ.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-3395245348730151391?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-47930269835872404412010-02-12T06:05:00.000-08:002010-11-20T23:09:29.237-08:00<div imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="172" src="http://4.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjFgVc0CMI/AAAAAAAAAgo/PPfz-4FF_1M/s200/martin-luther-king.jpg" width="200" /></div><div style="text-align: justify;"><table border="0"><tbody><tr><td><blockquote>"Надад мөрөөдөл бий..."</blockquote></td></tr></tbody></table>Арьс өнгөөр ялгаварлан гадуурхалтын эсрэг, хүний эрхийн төлөө цогтой тэмцэгч, агуу уран илтгэгч Мартин Лютер Кинг тэртээ 1963 онд хүн бүхний сэтгэлд "оч бадраасан" энэхүү алдарт ишлэлийг (1964 онд Нобелийн шагнал хүртсэн илтгэлийн нэр) хэлсэн байдаг.<br /><br /><a name='more'></a>Хүн бүхний сэтгэлийн угт мөрөөдөл, түүндээ хүрэх хүсэл эрмэлзэл, тэмцэх чадал бий. Америкийн Нэгдсэн Улсад он удаан жил ноёрхсон арьс өнгөөр ялгаварлан үзэх төрийн бодлогод өөрчлөлт оруулж, хүний эрх, эрх чөлөөг дээдэлсэн улс болох замд оруулж чадсанаараа Мартин Лютер Кинг өөрөө мөрөөдөлдөө хүрсэн "амьд домог"-уудын нэг яах аргагүй мөн. Түүний хөдөлмөр, зүтгэл, сэтгэлийг үнэлж Нобелийн энх тайвны шагналыг 1964 онд олгосон, энэ шагналыг авсан хамгийн залуу хүнээр тодорсон билээ.<br /><br />Надад мөрөөдөл бий. Мөрөөдөлдөө хүрч чадна гэдэгтээ итгэдэг. Бас хүн бүр, хүүхэд залуусын маань сэтгэлийн угт "мөрөөдөл бий", түүндээ хүрэх чадал бий гэдэгт итгэдэг. Тэдний минь сэтгэл зүрхэнд "мөрөөдөл байгаасай" гэж хүсдэг. Мөрөөдлөө шууд үгээр дэлгэрэнгүй илэрхийлээд байдаг нь цөөхөн ч мөрөөдөлтэй, зорилго, тэмүүлэл, эрч хүчийг "нэвт ханхлуулсан" хүүхэд залуус олон байгаа нь сайшаалтай. Тэднээр бахархахын сацуу хоцорчихгүй хөл нийлүүлэн алхах, хамтдаа ихийг бүтээх, тэднээс түрүүлэх эрмэлзэл байдгаа нуух юун.<br /><br />Гэвч "сайны хажуугаар..." гэгчээр сүүлийн үед сонсогдох болсон "дуу хоолой"-нуудыг сонсоод байхад нэг л биш ээ. Мөрөөдөл, зорилго, зорилт алийг бүү мэд зөвхөн л "хилийн чанадад гарах", "том хаус", "хаймар жийп", "царайлаг охин", "мөнгөлөг, өнгөлөг залуу", "шоу", "санхүүгийн дэмжлэг" гэх мэт хэллэгүүд их дуулдах юм. Арай тэдгээр нь "мөрөөдөл" нь болчихсон "тууж" яваа юм биш биз дээ гэж сэтгэл эмзэглэмээр, харуусмаар. Хэрвээ энэ машин чиний "мөрөөдөл" юм бол түүнийхээ төлөө юу хийх вэ? Арай ямар нэг ивээн тэтгэгч, санхүүгийн дэмжлэг, элдэв буруу аргыг ашиглахаас яаж зайлсхийх вэ? Энэ зүйлээ өөрийн болгож авчихаар мөрөөдөл чинь биелчихнэ. Ингээд мөрөөдөл чинь зогсчих хэрэг үү? Дараа юу хийх вэ? Өөр илүү том ямар нэгэн эд зүйлст шунаж "шунал нь ихдсэн шулам" болох нь уу? ч гэж асуумаар санагддаг(гэхдээ асууж байсангүй). Мөрөөдлөө олж харах уудам талыг эдгээр "жижиг зүйлс"-ээр нүдээ тагласанаас болоод харж чадахгүй болчих вий дээ.<br /><br />Томоохон тэмүүлсэн тэмүүлэл, зорилготой, түүнийхээ төлөө зүтгэдэг, шинэ содон зүйлсэд дурладаг, санамсаргүйгээр "Миний мөрөөдөл бол гурван давхар байшин" гээд үг унагачихсан, жинхэнэ мөрөөдөл нь зорилгодоо хүрсэний дараа тийм байшинд үр ачаа тойруулан амар сайхан жаргах суух, өөрийн нууцхан авьяасаа хөгжүүлэхэд ихэнх цагийг зарцуулахаар төлөвлөсан байж болох. Гэхдээ <b>"МӨРӨӨДӨЛ"</b> гэдэг энэхүү <b>эрхэм үг</b>ийг хаа хамаагүй цаг зуурын зугаа цэнгэл, гал усны аюулд хэврэгхэн эд зүйлсээр дамжуулж илэрхийлээд байх нь зохимжгүй санагдаж байна миний хувьд. Энэ бичлэгийг минь уншиж байгаа эрхэм анд та ч гэсэн өөрийхөө мөрөөлийн талаар илэрхийлж гаргаж байсан үг хэллэг, өөрийн мөрөөдөл хоёрыг харьцуулаад нэг эргэцүүлж бодоод үзээрэй. Магадгүй өөрийхөө талаар бусдад буруу ойлголт төрүүлээд явсан юм биш биз?<br /><blockquote><br />Хүн мөрөөдөхөө зогсоход амьдрал нь ч бас зогсдог.</blockquote><br />Магадгүй мөрөөдөл нь тэргүүн баян болох байгаад, түүндээ хүрэхийн тулд элдэв буруу арга хэрэглэж "хүн чанар"-аа гээсэн, нэгэнт мөнгөтэй болсон болохоор мөрөөдөл нь зогсон дураараа цэнгэж, түүндээ үл ханан бусдын амьдралаар тоглох "хөрөнгөтөн" "томчууд"-ыг та бүхэн надаар хэлүүлэлтгүй мэдэж байгаа биз ээ. Тэдний замналаар орохыг хүсэхгүй байгаа бол одооноос өөрийгөө "гээлгүй" явах, мөрөөдлөө "томсгож", нүдээ нээн алсыг харж эхэлцгээе. <br /><blockquote><br />Мөрөөдөл биелдэг юм...</blockquote><br />гэсэн энхүү алдарт үгээр үгээр төгсгөе. <br />Мөрөөдлөө олцгоо! Мөрөөдөцгөөе! Мөрөөдөл рүүгээ тэмүүлцгээе! </div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-4793026983587240441?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com15tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-81005174407079252212010-02-10T21:31:00.000-08:002010-11-20T23:11:18.761-08:00<div style="text-align: justify;"><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><div href="http://4.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjF-SuxJoI/AAAAAAAAAgs/xU-qH9gGkh4/s1600/manbearpig.jpg" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="150" src="http://4.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjF-SuxJoI/AAAAAAAAAgs/xU-qH9gGkh4/s200/manbearpig.jpg" width="200" /></div></div>Хүн хэмээх бодгаль ямар нэг зүйлд бат итгэхээрээ тэр зүг рүүгээ гайхалтай туйлширч чаддаг, эргэцүүлж бодохдоо дуртай биш, тунгаан бодож олсон мөн чанараасаа зугтах дуртай тун чиг бардам "амьтан" мэт. <br /><br /><a name='more'></a>"Сайн" хэмээн бодож, итгэж явдаг зүйл, зан үйлүүд маань ч мөн чанартаа "сөрөг" байх нь ч бий. Жишээ нь эрүүл амьдрахын тулд "сайн" хооллож, "сайн" нойрсож, биеэ энхрийлэх хэрэгтэй гэсэн зөвлөгөөг олонхи Монголчууд бид сэтгэлгээндээ, их идэж, ногоортлоо унтаж, хөдөлгөөнгүй залхуурч хэвтэх хэмээн тусгаж авах гээд байдаг талтай. Яг үнэндээ дээрх зөвлөгөөний мөн чанар нь багаар тогтмол зөв, эрүүл хооллох, тогтмол цагт нойроо авч амарч байх, их бага хэмжээгээр биеийн тамираар тогтмол хичээллэж биеэ чийрэгжүүлж байх хэрэгтэй санааг л хэлсэн байдаг бололтой. Ер нь бодох л ёстой асуудал.<br /><br />Хэрвээ танаас "Хүн аль гараараа бичдэг вэ?" гэж асуувал "Ихэнх хүмүүс баруун гараараа, солгой хүмүүс зүүн гараараа бичдэг" хэмээн хариулж магадгүй. Арай лавшруулаад "Би энэ нийтлэлийг аль гараараа бичсэн бэ?" ч юм уу "Та сэтгэгдэл үлдээхдээ аль гараараа бичих вэ?" гэвэл арай өөр болж ирж мэдэх л юм.<br /><br />Энэ мэт хэвшиж тогтоод он удаан жил болсон сэтгэхүйг өөрчлөхөд "орчноосоо тасран эргэцүүлэн бодохуй" хэмээх үйл нь тун тустай санагдана. Энэ үед "дотоод дуу хоолойнууд" сонсдож, "Би хэн бэ?" гэдэг асуултын хариултыг олж, өөрийн дотоод мөн чанараа таних нь дамжиггүй.<br /><br />"Аанхаа, чиний энэ үзэл бодол, дадал чинь буруу байж" хэмээн сонссон дуулсан зөвлөгөө, мэдлэг, мэдрэмжид тулгуурлан шийдлийг олсон нэгэн "сайн санаат" дотор хүн A маань намайг өөрчлөхөөр шамдаж эхлэх үед гэнэтхэн "Юм бүхэн хоёр талтай" гэсэн үзлээсээ хазайх дургүй B дотор хүн A-тай үзэл бодол нь таараагүй учир хүрч ирээд "андын" маань бодлыг үгүйсгэхээр араас нь чангаана. Үүнийг харсан арай ихийг бодож тунгаадаг C дотор хүн маань тэндээс гарч ирээд "Юм бүхэн хоёроос олон, 4, 5, 80... ер нь маш олон талтай байдаг юм. Тэр бүх талаас нь харж, аль нь давамгайлж байна, аль нь илүү чухал вэ гэдгээс шалтгаалж үйл хөдлөлөө захирч байх нь зүйтэй" хэмээн өгүүлсээр тэр хоёрын маргааныг шийдэхээр ирж айсуй. А маань ч баяртайгаар C-г хүлээн авч ноён В-г сэнхрүүлэхээр оролдож эхэллээ. В ч угийн зөрүүд гөжүүд нэгэн ба өөрийн санааг батлахаар оролдох ба өөрийг нь юу ч гэж хэлсэн түүнийг нь сохроор даган дэмжиж, А, С хоёрт "хүчний дарамт" үзүүлдэг D-г дуудаж ирүүлээд бүр ч "халуухан" маргаан, тулаан эхэлж B, D хоёр намайг ч өөрсдийхөө талд оруулчихаар зүтгэнэ. E, F, G... Ψ Ω Σ... нөхдүүд "үзэгчээр" оролцохоор шийдсэн бололтой тэндээс чимээгүй харж зогссоор. Энэ торгон агшинд л "Би чухам хэн бэ?" гэдэг асуултыг "өөрөөсөө" асууж A, C хоёрыг дэмжин "зөв алхам"-ыг хийж эхлэх нь хамгийн чухал шийдэл болой. <br /><br />Мөнхөд дотор орших "дотор хүмүүс" буюу өөрөөсөө зугтаад хаа холдох вэ? Харин тэдэнтэй нүүр тулан "балиашаглах" ёстой нэгнээ дэмжин элбэлцэж, өөрийгөө "доош нь зулгаагаад" байгаа нэгэнтэй нүүр тулан тэмцэлдэж, дийлж явбаас зүйтэй хэмээн сэтгэлээ.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-8100517440707925221?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-21392663526890212722010-02-06T20:47:00.000-08:002010-11-20T23:13:30.035-08:00<div style="text-align: justify;"><div href="http://1.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjGekXVkrI/AAAAAAAAAgw/i9bMS-hA0WM/s1600/cork.jpg" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="140" src="http://1.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjGekXVkrI/AAAAAAAAAgw/i9bMS-hA0WM/s200/cork.jpg" width="200" /></div>Жаахан байхдаа шар айраг, 100-гийн ундааны бөглөөг давтаж хавтгайлаад тэдгээрийгээ асар олноор нь гарын алган дээр хурааж тавьж байгаад дээш шидэн алганы ар тал дээр буулгах, түүнийгээ дээш шидэн нэгийг ч унагаалгүй барьж авах гэх мэт өвөрмөц үзүүлбэр үзүүлж байгаа хүүхдүүдийг харан алмайрч зогсдогсон. Гэвч удалгүй шар айрагны бөглөө нь үзүүлбэрийн хэрэгсэл төдий байхаа больж хосгүй "үнэт цаас", "валют", бизнес тоглоом болж хувирсан билээ. <br /><a name='more'></a><br />1999, 2000 оны үед хэсэг хугацаанд бага ангийн "бацаан"-уудын дунд элдэв шар айрагны бөглөө үнэд орон "Хүрээ"-гийн бөглөө 10₮, "Жаахан Дулмаа"-гийн бөглөө 30₮, "Tiger"-ийх 250₮ гэх мэт ерөнхий ханштай, тэр ханшны дагуу бөглөө хоорондын "ханш" нь хэлбэлзэж байдаг тогтолцоо бий болов. Харин 100-гийн ундааны бөглөөг хог хэмээн үзнэ. Багш маань хичээл хийхгүй тоглох хандлага гарахаас сэрэмжлэн нэгжлэг хийж хураахад харуусан жинхэнэ гол харлана гэдэг л болно шүү дээ хэхэ. Хааяа ангийн охидууд гэрээсээ ч юм уу ганц шинэ бөглөө авчирч биднийгээ "спонсорлож" гялайлгана :P. Аа бас нэг хэсэг Cafri, Cass гэх мэт шар айраг зах зээлд олноор худалдаалагдах болсоноор тэдгээрийн бөглөө нь бидний зах зээлд олноор орж ирсэнээс болж ханш нь унаад хөөрхөн <b>"инфляци"</b> явагдаж байв. <br /><br />Ардчилсан нийгэмд өсч торнисон бидэнд л тэгж тоглох боломж олдсон байх. Социализмийн нийгмийн үед бол хөрөнгөтний үзэл суртал нэвтрүүллээ гээд олон хүмүүсээс "алган боов" хүртэх байсан биз.<br /><br />Тоглоомын дүрэм маань бол их энгийн. Бөглөө барьсан 2 тоглогч ээлжлэн ханад цохин ойлгох ба нөгөө тоглогч нь мөн адил шидэж нөгөө хүнийхээ буулгасан газраас нэг төө радиус дотор буулгаж чадвал ялагч болж тэр "валют"-аа хожно. Харин урьдчилан тохиролцсоны үндсэн дээр өөр өөр "валют"-уудын ханшны харьцааг тооцож үзээд өндөр ханштай нь хэд хэдэн удаа хэд хэдэн удаа "амилах" эрхтэй болох жишээтэй. Үүнийг багагүй физик тооцоолол, ур чадвар, мэдрэмж, зарим тохиолдолд аз хэрэгтэй.<br /><br />Анги маань өдөр ордог, гүнзгийрүүлсэн сургалттай анги, орой 8, 9 цагаас нааш тарахгүй учир хичээл эхлэхээс цаг гаруйн өмнө очиж бизнес тоглоомоороо тоглоно доо. Сургуулийн гадна талаар хүүхдүүд жинхэнэ язганаж байна шүү дээ тэр үед. Яагаад бизнес тоглоом гэж нэрлэсний учрийг энд тайлбарлая. Дээр дурдсанчлан өөрийн ур чадвараар тоглох ихэнх хэсэг байхад эвдэв шоо гэх мэт зүйл авчран цэвэр азанд тулгуурласан <b>"казино"</b>, бэлэн мөнгө, бөглөө хоорондын ханшийг тодорхойлон худалдаалах<b> "валютын ченж"</b>-үүд ч тэр дунд ажиллаж, "олигархи" томчууд нь өөрсдийн дураар "үнийн хөөрөгдөл явуулж" зах зээлээр тоглоно. Аа бас санаа нийлсэн хэдэн хүүхдүүд <b>"хөрөнгө оруулалт"</b> хийгээд <b>"банк"</b>(Хадгаламж зээлийн хоршоо ч гэж нэрлэж болох юм) үүсгэн нэгэндээ хариуцуулаад хадгаламж, зээлийн үйлчилгээ, түүнээсээ ашиг олох хэсэг ч байна. Манай хэдэн найзууд нийлж банк босгосон боловч <b>"банкны захирал"</b> маань өөрөө<b> идэж шамшигдуулсан</b> уу, өөр бусдад <b>"найдваргүй зээл"</b> олгосон уу яасан банк маань <b>"дампуурч"</b>, багагүй хохирол амсч байлаа хэхэ. Харин дараа нь жинхэнэ итгэлцэл бүхий хэлсэндээ хүрдэг найзууд нэгдэж "хөл дээрээ боссон". Дараа нь хичээлдээ шамдахаар шийдэн тэр бизнесийг орхисон санагдана. <br /><br />Сайн харвал өнөөгийн зах зээлийн нийгмийг тэр чигээр нь жижигсгээд тавьчихсан байгаа биз. Манай найзууд бид тэр үед нэг их удаан тоглоогүй ч тэндээс багагүй зүйлсийг тэндээс сурч авсан гэж боддог. Жаахан хүүхдүүдэд эдийн засаг, бизнесийн ойлголтуудыг их сургуульд үздэг шиг онолоор бөмбөгдөөд амжит олохгүй нь тодорхой. Тэгэхээр зөв чиглүүлж өгөөд тоглоомын аргаар сургавал хичнээн үр дүнтэй болох нь дээрх түүхээс шууд харагдаж байгаа байх. <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Monopoly_%28game%29" target="_blank">Монопол</a> гэх мэт хөлөгт тоглоомууд үл хөдлөх хөрөнгө, хөрөнгө оруулалтын жинхэнэ давуу талыг ойлгуулж чаддаг. Ингэж бизнес тоглоомоор наадаж өссөн хүүхдүүд бүгд том бизнесмэн болохгүй байж болох ч зах зээл, мөнгөний үнэ цэнэ, хөдөлмөрийг мэддэг болж төлөвших зүйн хэрэг. Тэгэхээр аав ээжүүд минь хүүхдүүдтэйгээ багаас нь бизнес тоглоомоор тоглуулж байгаарай :)</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-2139266352689021272?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com10tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-21079498963643910862010-01-30T20:27:00.000-08:002010-11-20T23:22:44.652-08:00<div href="http://3.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjIbVuDp3I/AAAAAAAAAg4/Zh3HxPiax60/s1600/retirement_quotes-image-happiness.jpg" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="200" src="http://3.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjIbVuDp3I/AAAAAAAAAg4/Zh3HxPiax60/s200/retirement_quotes-image-happiness.jpg" width="200" /></div><div style="text-align: justify;">Амьдрал хэмээх сонирхолтой аялалын уртхан замд бартаа нугачаа багагүй тохиолдоно. Өгсөлт уруудалт, өндөрлөг уналтууд нь нийгэмд харагдах "бие" хүн, өөрөө ганцаараа сонсох "дотор" хүмүүст ав адилхан тохиолддог бололтой. Дотоод ертөнцийн уналтаас хүн бүр сэрэмжилж сайхан сайхан руу тэмүүлтүгэй хэмээн өөрт тулгарсан амаргүй үеийг эргэн дурсан өгүүлсүү.<br /><br /><a name='more'></a>Өөрийн амжилт, чадвар, хийж бүтээснээрээ бахархан "цээжээ дэлдэн" нисч явах үе хэн хүний амьдалд тохиолддог л нэгэн дүр зураг. Гэвч гэнэтхэн нэгэн өдөр хувьсан өөрчлөгдсөн мэт өөрийн хийх дуртай зүйлсээсээ жинхэнэ кайфыг амтлахгүй, олны дунд ороход тэд бүгд миний эсрэг, тэднийг үзэн ядмаар, хэлсэн үг бүр нь намайг өдөөн хатгасан шинжтэй мэт санагдан нударгаа зангидмаар, өөрийгөө тойруулан өндөр зузаан хана хэрмийг бариад дотор нь ороод суучихмаар. Өдийг хүртэл сурсан хийсэн зүйл, сонссон магтаал урамшуулал шагнал надад чухам ямар хэрэгтэй байсан юм бол гэж өөрөөсөө асуун цээжний гүнээс хараал урсган хашгичмаар. Нойр гээчийг жинхэнэ утгаараа умартана. Бусдыг хайрласан хайр бүхэн минь үзэн ядалт болж хувирч байна уу гэлтэй. Элдэв хорт зуршлууд намайг тайвшруулах болов уу? мөрөөдөл, зорилго, амьдралын утга учрыг умартан энэ ертөнцийг өөрөөсөө ангижруулчихмаар ч юм уу.<br /><br />Дээрхи "адын" гэмээр мэдрэмж, бодлуудад дотоод ертөнц минь хүлэгдэн багагүй хугацааг туулан түүнээсээ ангижирч чадсан. Үүнийг депресс буюу "сэтгэл гутрал" хэмээн нэрийддэг. Ихэвчлэн өөрт тохиолдсон таагүй явдал, сэтгэл дундуур байдлаасаа ангижирч чадалгүй удсанаас болсон бололтой. За сэтгэлзүйчдийн ярьсаныг давтан нуршихаа азнаад арай өөр өнцгөөс харж, илүү үр дүнтэй аргыг хуваалцъя.<br /><br />Бодол хамгаас хүчтэй гэдэг үнэхээр үнэн. Үргэлж сайн сайхан зүйл бодож баясч бай гэж гэгээрсэн хүмүүсийн сургадаг нь оргүй үг биш. Өөрт тулгарсан өчүүхэн таагүй явдалд шаналал, сөрөг төсөөлөл бодол зэргээс болж л "байдлыг хүндрүүлж" бие махбод, цус, эд эс бүхнээ сөрөг эрчим хүчээр дүүргэн "үүрлүүлж" биеэ, сэтгэлээ муутгаж байснаа ойлгож ухаарлаа. Өөрийгөө таагүй бодол, айдсаас ангижруулан бясалгаж өөрийгөө "цэвэр"-ээр нь олж харахын тулд багагүй хугацааг зөвхөн өөртөө зориулж гаргасны л үр юм даа.<br /><blockquote><br /><b>Таныг хамгаалах ганцхан зүйл бол зөвхөн ХАЙР.</b></blockquote><br />Энэ нь шууд өөр хэн нэгэнд <b>ухаанаа алдах дурлал биш</b>. Эерэг сэтгэлийг өөртөө бий болгоогүйгээр дурлах нь<b> тачаал, үзэн ядалт, хорсол болж дуусах магадлалтай</b>. Хамгийн эхэнд <b>өөрийгөө хайрлах хайр</b>ыг бий болго. Энэ хайр асар энгийн, бага зэрэг <b>тэвчээр</b>ээс эхэлнэ. <br /><br />Уур уцаар, хараалын үгс, атгаг шунаг сэтгэл, гунигт ая, сөрөг гутранги үгтэй дуунууд, элдэв "шүүлтүүргүй" мэдээллийн суваг, кино, тоглоом, архи тамхи, амттан, эрүүл бус хүнс(өөх тос, давс, чихэр, амтлагч, хайрч хуурсан хоол) гэх мэт өөрийгөө хордуулж байгааг мэдсээр байж хэрэглэж байгаа <b>хорт зуршлуудаасаа татгалз</b>. <b>Таны бие, тархи бол хогийн сав биш</b>. Цаг зуурын жижиг сажиг зугаа цэнгэлээр&nbsp;<b> өөрийгөө бүү хуурч мэхэл</b>. <b>Бүх юм сайхан болж бүтнэ</b>, гэсэн бодол, өөрт болон бусдад<b> итгэх итгэлээр өөрийгөө дүүргэж эхэл</b>. Энэ бол өөрийгөө хайрлаж байгаа жинхэнэ хайр. <br /><b><br /></b><br /><b>Дээрх зүйлсийг хэрэгжүүлснээр таны бие сэтгэлд бусдыг хайрлах ХАЙР, бусад эерүү энерги, хүсэл тэмүүлэл, бодол, мөрөөдөл багтаж шингэх орон зай бий болно. </b>Эерэг энергиэр цэнэглэгдсэн бие махбодод эерүү сэтгэл бүрэлдэн, урьд өмнө нь хорхойсон шунаж явсан хорт зуршлуудгүйгээр өмнө олж мэдэрч байгаагүй аз жаргалыг жинхэнэ утгаар нь мэдэрч эхлэн хүссэн бүхэн сэтгэлчлэн бүтэж аз жаргалаар бялхах үүд нээгдэнэ. <br /><br />Хүн бүхэн үүнийг хэрэгжүүлж эерэг сэтгэл, хүслээр өөрийгөө дүүргэн аз жаргалаар бялхаж явахыг хүсэн өрөөе. <br /><br />Баярлалаа.</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-2107949896364391086?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com14tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-39995802297400907862010-01-27T05:48:00.000-08:002010-11-20T23:19:02.849-08:00<div href="http://1.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjHxzEKH6I/AAAAAAAAAg0/wReAM4tZpnc/s1600/b.gif" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="150" src="http://1.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/TOjHxzEKH6I/AAAAAAAAAg0/wReAM4tZpnc/s200/b.gif" width="200" /></div><div style="text-align: justify;">Ухамсарт хүмүүний амьдралын туйлын хүсэл юу болох талаар асуугаад ул суурьтай тунгаан бодсон хариултыг нь сонсвоос магад "Аз жаргалтай амьдрал" хэмээн хариулах биз ээ. Мөн энэ үүнийг бодож тунгаах үедээ гарт биетээр үл баригдах аз жаргалыг өөр өөрийнхөөрөө томьёолон тодорхойлдог байх.</div><a name='more'></a><br /><div style="text-align: justify;">Чухам аз жаргал гэгчийн мөн чанарын талаар цэцэн мэргэд, ухаантнууд ч гэсэн энэ талаар билэг оюунтаа тунгааж "туйлын үнэн" онолыг батлаагүй ч харьцангуй дөхөж очсон "оны үгс"-ийг хэлж, бичиж үлдээсэн байдаг.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Яг одоо миний сэтгэлд орж ирж байгаа аз жаргалыг тодорхойлсон үгс гэвэл:</div><br /><blockquote>Аз жаргалтай амьдрал гэж байдаггүй, харин аз жаргалтай хором мөч л гэж байдаг.</blockquote><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Бараг хүн бүрийн цээжинд явдаг дээрх үгийг бодоод үзэхээр хэдий үнэн тодорхойлолтуудын нэг мэт санагдах хэдий ч "амьдралыг аз жаргалаар бялхуулах боломжгүй" гэсэн дохиог хүмүүсийн ухамсарт тусгасан, зовлонтой эвлэрэхийг ятгасан мэт санагддаг учраас миний зүгээс жаахан шүүмжлэлтэй ханддаг(Би энд хичнээн цор цор гээд энэ хэлсэн үгийг буцаагаад "залгиулж" чадах биш дээ, хэхэ). </div><br />Харин надад хамгийн их таалагддаг үг бол:<br /><blockquote><br />Аз жаргал хэмээгч нь ямар нэгэн оршин зуух газар биш, харин чиний явах зүг чиг.<br /><div style="text-align: right;"><br /></div><div style="text-align: right;">Сидней Ж. Харрис</div></blockquote><br /><div style="text-align: justify;">Энэ үгнээс "Бодол санаа, ухамсар, амьдралаа зөв залж амьдарч чадвал аз жаргалтай амьдралаа бүтээн бий болгох чадвар чадамж байж болох юм" гэсэн итгэл, урам зориг "үнэртүүлсэн", миний оюун санаа, үзэл бодол, "дотор хүн"-д маань маш хэрэгтэй чухал өөрчлөлтийг авчирсан учраас би энэ үгийг хэлэх дуртай. </div><br /><div style="text-align: center;">* * *</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Хэдэн сарын өмнө гудамжинд алхаж явтал тараах материал барьсан нэг хүн намайг тосч ирээд:</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">-"Та ямар үед аз жаргалыг мэдэрдэг вэ?" гэж асуусан юм. Тэр үед би:</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">-"Хүссэн зүйлээ л хийхэд аз жаргалтай байдаг" гэж хариултал тэр нөхөр:</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">-"Энэ асуултыг хүмүүст тавиад явахад дийлэнх хүмүүс, бараг бүгд МӨНГӨтэй бол аз жаргалтай байх болно гэж хариулсан. Харин таны үзэл бодол зөв байна" гээд нүд нь сэргээд ирж байна аа. Тэгээд дараа нь эхэлж асуусан сэдвээсээ жаахан хазайгаад:</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">-"Бурханы талаар ямар үзэл бодолтой байдаг вэ? Библ уншиж байсан уу?" гэж асууж байна. Бурхан хүний дотор байдаг гэсэн өөрийхөө бодлоо, библийн шинэ, хуучин гэрээнүүдийг сонирхон уншиж байсан талаараа хэлэхэд бүр нүд нь сэргээд тараах материалаасаа өгөөд өөрсдийн цуглаандаа ирүүлэхээр намайг хэрэндээ ятгаад үлдсэн юм. Миний хувьд аз жаргал хүссэн зүйлээ хийх ба цуглаанд очиж Христийн шашин руу туйлширч орох нь миний хүссэн зүйл биш учир цуглаанд нь очоогүй л дээ хэхэ.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Энэ үйл явдлаас "Хүмүүний хувьд аз жаргал гэгч нь зөвхөн өөрийн шунан дурлаж, шүтэж буй зүйл юм" гэсэн дүгнэлтийг хийж үлдсэн юм. </div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Гагцхүү хувь хүний өссөн орчин эргэн тойрны хүмүүсийн нөлөөлөл буюу хүмүүжил дээрээс нь хувь хүний зөн билиг, зан чанараас шалтгаалан ШУНАЛ гээч зүйлийх нь төрөл тодорхойлогдох ба энэ ШУНАЛ нь биет ба биет бус, сайн муу аль зүг рүү чиглэж байгаагаас тухайн хүнийг үнэлэх үнэлэмж, АЗ ЖАРГАЛыг үзэх үзэл нь жинхэнэ утгаараа тодорхойлогдож байгаа юм уу даа. "Тухайн хүн бага насандаа юугаар дутагдаж гачигдаж байсан, том болоод тэр зүйлээ цуглуулах сонирхол нь давамгайлдаг" гэсэн сэтгэлзүйн судалгаанаас дээрх дүгнэлтэнд хүрэв.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Эзэмшиж буй хөрөнгө мөнгө, шинэ загварын хувцас, машин, утас, дотор нь төөрмөөр орд харш"-ыг үй олноор нь цуглуулах гэх мэт өөрийн хэрэглээнээс давсан материаллаг зүйлсэс шунан дурлаж, түүндээ хүрсэнээрээ аз жаргалыхаа ихэнх хэсгийг "бүтээж" байгаа хэсэг байхад материаллаг зүйлсийг чухалчилж үзэлгүй зөвхөн хэрэглээ гэж үзээд спорт, бие, оюуны хөдөлмөр, эрдэм мэдлэг, хоорондын харилцаа, ойр дотны, хайртай хүмүүстэйгээ хамт цагийг өнгөрөөснөөс кайф авдаг хэсэг хүмүүс ч байна. Уншигч андууд та бүхн ухам аль шинж чанар өөрт давамгайлж байгаа талаар өөрийгөө дахин нэг чагнаад, өөрийгөө өөрчлөх хэрэгтэй эсэх талаар нэг бодоод үзээрэй. </div><br /><div style="text-align: center;">* * * </div><br />Дээрхи хоёр хэсгийг бичсэний дараа АМЖИЛТыг оролцуулаад нэгэн томьёолол гарч болохоор санагдлаа.<br /><br /><blockquote>Амжилт бол шунаж тэмүүлж байсан зүйлдээ хүрэх явдал</blockquote><br />Үүнээс ургаад<br /><br /><blockquote>ШУНАЛ + АМЖИЛТ = АЗ ЖАРГАЛ</blockquote><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">тэнцэл гаргаж ирлээ. Сайн зүйл рүү эерэг сэтгэлээр шунан тэмүүлж, тэрхүү "сарвайсан" бүхнээ авч АЗ ЖАРГАЛтай амьдралыг өөртөө бий болгоорой гэж ерөөе. </div><br />Тухлан сууж таалан уншсан танд баярлалаа :)<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-3999580229740090786?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com11tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-22849353620970172792010-01-17T23:50:00.000-08:002010-02-12T07:45:22.997-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><div imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" src="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/S1QSUhCZkeI/AAAAAAAAATM/AfWY9-WIVgI/s200/000AShowing_Love.jpg" /></div></div>"...Хайрлан хайрлахгүй юм бол<br />Халуун зунаар ч хайрын цэцэг хагдардаг юм шүү..."<br />"...Энхрийлж энхрийлэх юм бол<br />Хайруу өвлөөр ч хайрын цэцэг дэлгэрдэг юм шүү..." <br /><a name='more'></a><div style="text-align: justify;">Жанцанноров гуайн хөгжмийг нь бичсэн "Би чамд хайртай" киноны дууг сонсож байгаад дээрхи мөрүүдийг нэлээд анзаарч сонсоод жаахан сууж бодов. Хайрын тухай шүлэглээгүй зохиолч, дуулаагүй дуучин тун цөөхөн байдаг болов уу. Гэхдээ ингэж бусдад сургамж болохоор, гүн гүнзгий утга агуулгыг хөндсөн нь цөөхөн тун цөөхөн санагдана. <br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Ажаад суухад мөнхийн хайр дурлал байдаг эсэх, амьдрал хайр мөнгө хоёрын алин дээр тогтдог талаар хүмүүс нэлээд маргадаг, хүн бүр энэ талаар өөр өөрийн үзэл бодолтой, байр сууриа илэрхийлдэг. Гэхдээ энэ удаад би уншсан сонссон зүйлсийг өөрийн бодол руу хөрвүүлэн бичиглэхээр оролдов.<br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Ховорхон тохиох, дурлалт хосуудын “хамтын бүтээл” болох “хайр”-ыг цэцэгтэй зүйрлэвэл цэцгэнд үржилт шимт хөрс, ус, агаар, гэрэл, илч дулаан хэрэгтэй байдгийн адилаар “хайрын цэцэг”-т харилцан ойлголцол, итгэл, хүндлэл, хүлээцтэй байдал, хүнд хэцүү үед бие биенээ сэтгэлзүйн хувьд дэмжих, өөрөө ч мэдэлгүй гаргах алдаанаас сэрэмжлүүлж гэтэлгэх, нэг үгээр хэлбэл чин сэтгэлийн харилцаан дээр тогтдог мэт. Хоорондын үл ойлголцол, зөрчлийг цэцэгний хатаж эхэлж буй навчтай зүйрлэвэл, тэр “өвчилсөн” хэсгийг цааш тархахаас өмнө тасдаж авах&nbsp; харилцаа хэмээх “хайч” хэрэгтэй буюу.<br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Гэвч энэ чин сэтгэлийн харилцааг амьдрал дээр хэрэгжүүлдэг нь хэр олон бол? <br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Эхний үед үлгэрийн амар сайхан төгсгөл мэт, бие биенээс өөр юу ч үл бодогдох сайхан үе байдаг л байх. Харин хэсэг хугацааны дараанаас хайртыгөө “өмчлөх” үзэл, “дундуур жороолох илжиг” хардалт гэх мэт “дайсан”-ууд гарч ирнэ. Аа тийм, “дундуур жороолох илжиг”-үүд нь тухайн хүний хамгийн дотны, итгэл даасан гэгддэг хүмүүс дундаас гарч ирж болдог учир хайртдаа үл итгэх, эргэлзээ, хардалт хэмээгдэх таагүй үр дагавар гарч ирдэг бололтой. Тэгээд элдэв хов жив, ятгалга олж сонссон хүн яаж хэвийн байж чадах вэ, дотроо шаналж, учир битүүлэг ааш авир гаргаснаар хамгийн сайн харилцаж байх ёстой хайртыхаа сэтгэлд эргэлзээг мөн төрүүлж орхино. Энэ нь хоорондын харилцаанд ан цав үүсгэх нэгэн хөшүүрэг мэт.<br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Өссөн орчин, олж авсан хүмүүжил, төрөлхийн зан авир бүгд адилхан, нэг хүн шиг бодож сэтгэж, үйлдэл гаргадаг хүмүүс гэж байхгүй болохоор өөрийхөө сул талыг анзааралгүй хажуудах хүнийхийгээ л их анзаардаг байх. Хамтдаа урт хугацааг даван туулж бие биеэ илүү танихын хэрээр нэг нэгнийхээ дутагдалтай талуудыг олноор ажиглаж эхлэх үед тэдгээр сул талуудаас болж нэгнийгээ шууд шүүмжлэн буруутгах, “хэрүүлийн алим” болгохын оронд хүлээцтэй тайван хандаад ярилцах нь хамгийн зөв шийдэл байх. Ер нь өөр өөрөөр сэтгэж, өөр өөр өнцгөөс хардаг хүмүүс хамт байх нь харилцан ярилцсаны үр дүнд зөв шийдвэр гарах тулгуур гэж би хувьдаа боддог. <br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Ер нь бичээд байвал нэлээд сунжрах шинжтэй. Хамгийн гол нь хосууд маань бие биедээ итгэл, урам хайрлах үг хэлж, хазгай гишгэж буруу алхам хийхээс хамгаалж, халамжилж байж гэмээнэ “хайрын цэцэг”-ээ илч гэрэл, хөрс усаар тордож Мөнхийн хайрыг хамтдаа бүтээх нь дамжиггүй. Бас амьдрал мөнгөн дээр биш харилцаагаар тэтгэгдэн хайран дээр тогтдог юм шүү. Монголын нэрт зохиолч Ч. Лодойдамбын<br /></div><br /><blockquote>Сайхан хайр байдаг юм шүү, олдвол алдаж болохгүй<br /></blockquote><br />гэсэн энэ эрхэм үгээр бичлэгээ өндөрлөе. Бүх хосууддаа аз жаргал хүсье!<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-2284935362097017279?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com20tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-16530589874204444802009-12-27T18:22:00.000-08:002010-02-12T07:45:44.625-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><div imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" src="http://3.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/SzgQEeLPV4I/AAAAAAAAAPg/c2MesCSA1eg/s200/2010newyear_colour.preview.jpg" /></div></div><div style="text-align: justify;">Найзууд аа, шинэ он!!! Өнгөрч буй 2009 оныхоо азгүйтэл, таагүй дурсамжуудыг мартаад, амжилт бүтээл алдаа оноогоо дүгнэж цэгнээд, ирж буй 2010 ондоо эрүүл мэнд, сэтгэл санаа тэнүүн, төлөвсөн ажил бүхнээ давуулан биелүүлж, оргилсон их амжилт, үр бүтээлтэй, аз жаргал, баяр хөөрөөр бялхаж явахыг хүсэн ерөөе.<br /></div>ШИНЭ ЖИЛИЙН МЭНД ХҮРГЭЕ!<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-1653058987420444480?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com3tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-55337082553887935242009-12-22T14:59:00.000-08:002010-02-12T07:46:21.512-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><div imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="160" src="http://4.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/SzFOtAKo8dI/AAAAAAAAAPA/kHrgxVoQw5o/s200/time-flies-clock-10-11-2006.gif" width="200" /></div></div><div style="text-align: justify;">Хэд хоногийн өмнө твиттер дээр @Zoloogg дүүтэй залхуурлын талаар ганц хоёр твийт хийсний дараа нэлээд хэдэн жилийн өмнө, намайг 5, 6-р ангид байхад ангийн багш маань цаг ашиглалт, амжилт, үр бүтээлийн талаар талаар "лекц" уншсан маань санаанд санаанд ороод энэ нийтлэлийг бичихээр болов. <br /></div><br /><a name='more'></a><br /><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Бидний үзэн ядаад байдаг, биднээс илүү хөгжсөн хөгжлөөрөө биднийг эдийн засгийн хараат байдалд оруулж чадсан, спорт, цэрэг арми, шинжлэх ухаан, аж үйлдвэрлэл гээд бүхий л зүйлээрээ дэлхий дээгүүрт орох болсон өмнөд хөршийхний ажиллах арга барил нь гэвэл өдөр бүр уйгагүй бөгөөд биеэ зовоолгүй ажиллаж үр дүнд хүрдэг, хийж байгаа ажлаа хэзээ дуусахыг мэддэг нягт нямбай зан чанар. Энэ зан чанарых нь илрэл дээр үеэс ам дамжиж ирсэн нэг ярианаас ч харагддаг.<br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Дээр үед аян жин тээж явсан хэсэг жинчид хятад улсад очиж арилжаа хийгээд буцаж явахдаа Бээжин хот руу явган алхаж байгаа нэг хятад өвгөнтэй таараад: -"Та явганаар яаж Бээжин хүрнэ дээ?" гэж тавлахад хариуд нь: -"Хай, би явж байна аа, Бээжин сууж байна аа. Хүрэлгүй яах вэ?" гэж хариулсан гэдэг. Бас эргэцүүлж бодмоор үг байгаа биз.<br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Харин Монголчууд бидний ихэнхийх нь(сүүлийн хэдэн жил би бас яг ийм хэмнэлд орчхсон) ажиллах арга барил гэвэл ажлаа заавал цагийг нь тулгаж богино хугацаанд нойр хоолгүй, хамаг хүч энерги, нервээ шавхан байж цагт нь арайхийн багтааж гүйцэтгэх явдал юм. Бусад цагт нь бол өргөн уудам тал нутаг шигээ амар тайван налайгаад л, тааваараа сууж байдаг. <br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Маш богино хугацаанд өөрийгөө шахаж маш их овоорсон ажлыг бүтээснийхээ дараа "Надаас ийм их хүч, тэвчээр гарч чадаж байна гэж үү?" гэж өөрийгөө бахдан биширмээр, бас "Ингээд л хийчих юмыг цагийг нь тулгалгүй эртхэн хийчихсэн бол амар байж дээ" гэсэн бодол төрдөг хэрнээ өөрийгөө тэр хэмнэлд оруулж чадахгүй л байна. Хамгийн аймшигтай нь тэгж хамаг хүчээ шавхан ажилласны дараа маш залхуурсан байдал, стресст орсоноо мэдэрдэг.<br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Өөрийгөө хэн байснаа санах гэж оролдож өнгөрсөн амьдралаа эргэж нэг дурсахад би арай ч ийм хэмнэлээр амьдарч байгаагүй гэдгээ олж тогтоолоо :DD. Сургуулийн өмнөх насанд бол намайг хэн энийг хий, тэрийг сур гэж шахаж шаардахгүй эрх дураараа зураг зураад, гэр бүлийхэн, ойр дотны хүмүүсээс сурч болох бүх зүйлсийг шаналгаж байгаад хэлүүлээд авдаг "сэргэлэн" нөхөр байв. Дараа нь бага ангиасаа жинхэнэ "шүүсийг нь шахдаг" багштай байсны хүчинд өдөрт тогтмол нэг цагаас илүүгүй хичээлээ хийж бусад цагт нь компьютер, сагсан бөмбөг гэх мэтээ хөөгөөд "биеэ зовоолгүйгээр" амжилттай сурдаг байж дээ. Гэвч дунд сургууль сурсан сүүлийн нэг жил, их сургуулийн оюутан болсоноос хойшхи миний (миний ч гэлтгүй олонхи хүүхдүүдэд анзаарагддаг) гэрийн даалгавар, бие даалт зэрэгийг овоолж байгаад хийдэг зуршилтай болчихсоноо анзаарлаа. <br /></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: justify;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/SzFO1yoXTPI/AAAAAAAAAPI/H6bWkMQMwnI/s1600-h/time01.JPG" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img src="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/SzFO1yoXTPI/AAAAAAAAAPI/H6bWkMQMwnI/s320/time01.JPG" style="border: 1px solid blue;" /></a><br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">За цаг ашиглалт гэчихээд өөрийхөө талаар баахан дэмий юм биччихвүү дээ одоо гол асуудал руугаа эргээд оръё. Эхний зураг бол яг одоогийн миний амдьралын хэмнэл. Цагаан өнгөөр өөртөө зарцуулж байгаа цаг, хар өнгөөр хичээл, ажилдаа анхааруулж байгааг харин саарал өнгө нь юу ч хийх чадалгүй болтлоо ядраад зүгээр өнгөрч байгаа цаг хугацааг төлөөлүүлэн дүрслэв. Х тэнхлэгийн дагуу өдөр хоногууд, Ү тэнхлэгийн дагуу цагууд.<br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Харин өдөр тутам тогтмол хичээллэж, ажилладаг хүмүүсийн цаг ашиглалтын дүрсэлбэл.<br /></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: justify;"><a href="http://3.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/SzFO7nSZtAI/AAAAAAAAAPQ/LjfHpiwDPlI/s1600-h/time02.JPG" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img src="http://3.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/SzFO7nSZtAI/AAAAAAAAAPQ/LjfHpiwDPlI/s320/time02.JPG" style="border: 1px solid blue;" /></a><br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Эндээс харахад туйлдаа хүртэл ядраад сул өнгөрөөсөн цаг(cаарал өнгөөр дүрслэгдэх) харагдахгүй байгаа биз.<br /></div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">Эцэст нь дүгнээд хэлэхэд, өдөр бүр тогтмол цаг, ажил хичээлээ амжуулаад, бусад цагийг нь өөрийхөө хөгжил, амралтанд зориулаад явбал бие сэтгэлд дарамт болохгүй, бас цаг хугацааг үр ашигтай ашиглаж өөрсдийн хүч чадлаар өөрсдийгөө, эх орноо хэнээс ч, аль ч өндөр хөгжилтэй орнуудаас илүү хөгжүүлж чадна гэсэн дүгнэлтэнд хүрлээ. Бүгдээрээ эхний зураг дээрхи шиг хэмнэлээр биш 2 дахь зураг дээрх хэмнэлд орцгооё гэж уриалж байна. Бас хэрхэн тэр зөв хэмнэлд орох талаар зөвлөгөөг үлдээгээрэй, саатан сууж уншсанд баярлалаа.<br /></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-5533708255388793524?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com8tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-38148668048737664472009-12-14T22:08:00.000-08:002010-01-31T01:54:51.635-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" src="http://2.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/Syc8fJ4cDjI/AAAAAAAAAN0/wGPc4nNmajA/s200/Jason_Mraz_-_Lucky_%28Official_Single_Cover%29.jpg" /></a></div><div style="text-align: justify;">Энэ дуу бол миний амьдралд итгэл, гэрэл гэгээ хайрласан, миний амьдралын гэрэл гэгээ болсон хүний дуртай дуунуудын нэг. Тэр надад анх сонсохыг санад болгож байсан, одоо миний хамгийн дуртай дуу :DDDD Дагаад дуулаарай.<br /></div><pre><a name='more'></a><br /></pre><span style="color: #999999; font-family: Verdana; font-size: xx-small;"><br /><a href="http://vids.myspace.com/index.cfm?fuseaction=vids.individual&amp;videoid=49776296">"Lucky" Official Video With Colbie Caillat</a><br /></span><br /><span style="color: #999999; font-family: Verdana; font-size: xx-small;"><object height="360px" width="425px"><param name="allowFullScreen" value="true"/><param name="wmode" value="transparent"/><param name="movie" value="http://mediaservices.myspace.com/services/media/embed.aspx/m=49776296,t=1,mt=video"/><embed src="http://mediaservices.myspace.com/services/media/embed.aspx/m=49776296,t=1,mt=video" width="425" height="360" allowFullScreen="true" type="application/x-shockwave-flash" wmode="transparent"></embed></object></span><br /><span style="color: #999999; font-family: Verdana; font-size: xx-small;"> <a href="http://www.myspace.com/jasonmraz">Jason Mraz</a> | <a href="http://music.myspace.com/index.cfm?fuseaction=videos">MySpace Music Videos</a></span><br /><br /><pre><span style="color: black; font-family: Courier;">Do you hear me talking to you<br />Across the water, across the deep blue ocean<br />Under the open sky, oh my<br />Baby I'm trying<br /></span><br /></pre><pre><span style="color: black; font-family: Courier;">Verse2:<br />Boy I hear you in my dreams<br />I feel your whisper across the sea<br />I keep you with me in my heart<br />You make it easier when life gets hard<br /><br />Chorus:<br />Lucky I'm in love with my best friend<br />Lucky to have been where I have been<br />Lucky to be coming home again<br />Ooooh ooh-oooooh ooh-ooooooh....<br /><br />Bridge:<br />They don't know how long it takes<br />Waiting for a love like this<br />Every time we say goodbye, I wish we had one more kiss<br />I'll wait for you, I promise you, I will<br /><br />Chorus:<br />I'm lucky I'm in love with my best friend<br />Lucky to have been where I have been<br />Lucky to be coming home again<br /><br />Lucky we're in love in every way<br />Lucky to have stayed where we have stayed<br />Lucky to be coming home some day<br /><br />verse3:<br />And so I'm sailing, through the sea<br />To an island, where we'll meet<br />You'll hear the music, fill the air<br />I put a flower in you hair<br /><br />Verse4:<br />And though the breezes through the trees<br />Move so pretty, you're all I see<br />Let the world keep spinning round<br />You hold me right here, right now<br /><br />Chorus:<br />I'm lucky I'm in love with my best friend<br />Lucky to have been where I have been<br />Lucky to be coming home again<br /><br />Lucky we're in love in every way<br />Lucky to have stayed where we have stayed<br />Lucky to be coming home some day<br />oooooh oooh-oooooooh ooooh-ooooh.....</span></pre><span style="color: black; font-family: Courier;"><br /></span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-3814866804873766447?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com3tag:blogger.com,1999:blog-7384867352360030339.post-2267994351151604352009-12-14T20:27:00.001-08:002010-01-31T01:55:13.698-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" src="http://3.bp.blogspot.com/_OfY8krxleLs/SycbaC29ciI/AAAAAAAAANo/kGeLz07CIuo/s200/start-finish-flag-thumb674415.jpg" /></a></div><div style="text-align: justify;">За ингээд өөрийн дураар сараачиж байх блогийг нээв. Өмнө нь хэд хэдэн блогийн author байсан боловч тэдгээр маань дагнасан чиглэлтэй блогууд байсан ба өөрийн дураар, үзэл бодлоо бичиж байгаагүй юм байна. Цаашид өөрийн дотоод сэтгэл, үзэл бодлоо энэхүү блог дээрээ нийтэлж байх болно. Та бүхнийг блогийн маань идэвхитэй уншигч байж, сэтгэгдэл үлдээж байх болно гэдэгт итгэж байна. Баярлалаа.<br /></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/7384867352360030339-226799435115160435?l=blog.gansukh.com' alt='' /></div>Gansukh Bhttp://www.blogger.com/profile/06641799687255335083noreply@blogger.com0